अमेरिका आणि इराण यांच्यात सुरू असलेल्या संघर्षामुळे जागतिक कच्च्या तेलाच्या किमतींमध्ये पुन्हा मोठी वाढ झाली आहे. मंगळवारी (१७ मार्च २०२६) कच्च्या तेलाच्या किमती सुमारे २% ने वाढून ब्रेंट क्रूड जवळपास $१०३ प्रति बॅरलपर्यंत पोहोचले. या वाढीमागे मुख्य कारण म्हणजे मध्यपूर्वेतील तणाव आणि तेल पुरवठ्याबाबत निर्माण झालेली अनिश्चितता आहे. विशेषतः होर्मूझ सामुद्रधुनी हा जगातील सर्वात महत्त्वाचा तेलमार्ग मानला जातो. जगातील सुमारे २०% (२० टक्के) तेल पुरवठा या मार्गातून होतो. मात्र सध्या युद्धामुळे या मार्गावर जहाजांची वाहतूक अडथळ्यांत सापडली आहे. त्यामुळे जागतिक बाजारात तेलाचा पुरवठा कमी होण्याची भीती निर्माण झाली असून किंमती वाढू लागल्या आहेत.
ताज्या आकडेवारीनुसार, ब्रेंट क्रूडची किंमत $१०२.६९ प्रति बॅरलपर्यंत गेली, तर WTI क्रूड $९५.९२ प्रति बॅरलपर्यंत पोहोचले. याआधी किंमतीत थोडी घसरण झाली होती, पण युद्धामुळे पुन्हा तेजी दिसून आली. भारतातही याचा परिणाम दिसत असून मल्टी कमोडिटी एक्सचेंज (MCX) वर कच्च्या तेलाची किंमत सुमारे २.२९% (२.२९ टक्के) वाढून ₹८,८७२ प्रति बॅरलपर्यंत पोहोचली आहे.
हे ही वाचा:
दिल्लीत गॅसची काळाबाजारी करणाऱ्यांना दणका, ६०० सिलिंडर जप्त
काबूलमधील रुग्णालयावर पाकिस्तानचा हल्ला म्हणजे “अमानुष हत्याकांड”!
‘धुरंधर: द रिव्हेंज’ रिलीजपूर्वीच सुपरहिट! ३७५ कोटींची कमाई
‘शिवालिक’ एलपीजी टँकर मुंद्रा बंदरात पोहोचला
मार्च महिन्यातच कच्च्या तेलाच्या किमतींमध्ये ४०% (४० टक्के) पेक्षा जास्त वाढ झाली आहे. ही वाढ गेल्या काही वर्षांतील सर्वात मोठ्या वाढींपैकी एक मानली जाते. या वाढीचे मुख्य कारण म्हणजे अमेरिका–इराण संघर्षामुळे निर्माण झालेला पुरवठ्याचा ताण आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, सध्याच्या परिस्थितीत बाजारात मोठी अनिश्चितता आहे. काही तेलवाहू जहाजे मार्गक्रमण करत असली तरी परिस्थिती अजून पूर्णपणे सुरळीत झालेली नाही. तसेच अमेरिका आणि इतर देशांनी या मार्गाच्या सुरक्षिततेबाबत ठोस निर्णय घेतलेला नाही, त्यामुळे गुंतवणूकदार सावध झाले आहेत.
पुढील काळात तेलाच्या किमती कोणत्या दिशेने जातील हे मुख्यतः दोन गोष्टींवर अवलंबून असेल—युद्ध किती काळ चालते आणि होर्मूझ सामुद्रधुनीतून पुरवठा पुन्हा सुरळीत होतो का. जर तणाव वाढला, तर तेलाच्या किमती $१२० ते $१३० प्रति बॅरलपर्यंत जाऊ शकतात, असा अंदाज व्यक्त केला जात आहे.
मात्र जर लवकर राजनैतिक तोडगा निघाला आणि पुरवठा पूर्ववत झाला, तर किंमती काही प्रमाणात कमी होऊ शकतात. तरीही सध्याच्या घडीला बाजारात अस्थिरता कायम राहण्याची शक्यता जास्त आहे.
एकूणच, या संघर्षामुळे कच्च्या तेलाच्या किमती $१०० च्या वर स्थिर राहण्याची शक्यता असून भारतासारख्या देशांमध्ये महागाई वाढण्याचा धोका निर्माण झाला आहे. त्यामुळे येत्या काही दिवसांत इंधन दर वाढण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.
