इतिहासात १० जानेवारी हा दिवस राजकारण, आंतरराष्ट्रीय संबंध, स्वातंत्र्यलढा आणि जागतिक संस्थांच्या दृष्टीने महत्त्वाचा आहे. या दिवशी घडलेल्या घटनांनी केवळ त्या काळावरच नव्हे, तर पुढील अनेक दशकांच्या घडामोडींवर खोल परिणाम केला. या दिवशी घडलेल्या काही उल्लेखनीय घटनांचा आढावा घेऊया.
महात्मा गांधींचे भारतात पुनरागमन (१९१५)
१० जानेवारी १९१५ रोजी महात्मा गांधी दक्षिण आफ्रिकेतील दीर्घ संघर्षानंतर भारतात परतले. सत्याग्रह, अहिंसा आणि मानवतेच्या मूल्यांचा अनुभव घेऊन ते भारतात आले आणि यानंतरच भारतीय स्वातंत्र्यलढ्याला नवी दिशा मिळाली. गांधींच्या आगमनाने स्वातंत्र्य चळवळीला जनआंदोलनाचे स्वरूप मिळाले.
लीग ऑफ नेशन्सची स्थापना (१९२०)
पहिल्या महायुद्धानंतर जगात शांतता प्रस्थापित करण्याच्या उद्देशाने १० जानेवारी १९२० रोजी League of Nations अधिकृतपणे अस्तित्वात आली. हीच संस्था पुढे संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या स्थापनेची पायाभरणी ठरली. आंतरराष्ट्रीय सहकार्याचा हा पहिला मोठा प्रयत्न मानला जातो.
संयुक्त राष्ट्रसंघाची पहिली महासभा (१९४६)
१० जानेवारी १९४६ रोजी लंडन येथे संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या (United Nations) पहिल्या महासभेचे आयोजन करण्यात आले. दुसऱ्या महायुद्धानंतर जागतिक शांतता, सुरक्षा आणि मानवाधिकारांसाठी ही संस्था केंद्रस्थानी आली. आजही जागतिक राजकारणात संयुक्त राष्ट्रसंघाची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची आहे.
