अमेरिका आणि इराणमधील संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी होर्मुझच्या सामुद्रधुनीबाबत अत्यंत आक्रमक वक्तव्य केले आहे. “मी होर्मुझच्या सामुद्रधुनीला सध्या अमेरिकेचा प्रदेश मानतो. हा अमेरिकेचा प्रदेश आहे,” असे ट्रम्प यांनी म्हटले आहे. इराणला करार करायचा आहे, मात्र तो अमेरिकेला मान्य होईल अशा अटींवर तयार नाही, असा दावाही त्यांनी केला.
दक्षिण कॅरोलिनामध्ये एका प्रचारसभेत बोलताना ट्रम्प यांनी इराणविरोधातील अमेरिकेच्या भूमिकेचा बचाव केला. इराणला अण्वस्त्र मिळू देणार नाही, असे त्यांनी पुन्हा स्पष्ट केले. अमेरिकेने यापूर्वीच इराणची लष्करी क्षमता मोठ्या प्रमाणात कमकुवत केल्याचा दावाही ट्रम्प यांनी केला. ट्रम्प यांच्या म्हणण्यानुसार, इराण अमेरिकेसोबत करार करण्यास उत्सुक आहे. मात्र, तेहरान अमेरिकेला अपेक्षित असलेल्या अटी स्वीकारण्यास तयार नाही. “त्यांना करार करायचा आहे, पण योग्य करारासाठी ते अजून तयार नाहीत,” असा दावा ट्रम्प यांनी केला. त्याचवेळी अमेरिका स्वतः करार करण्यासाठी घाईत नसल्याचेही त्यांनी संकेत दिले. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीवर अमेरिकेचे नियंत्रण असल्याचा दावा करत ट्रम्प यांनी, सध्या या भागात अमेरिकेची नाकेबंदी असल्याचे सांगितले.
ट्रम्प यांच्या वक्तव्यावर इराणने तीव्र प्रतिक्रिया दिली आहे. इराणचे उपपरराष्ट्रमंत्री काझेम घरीबाबादी यांनी ट्रम्प यांच्या दाव्याला भ्रम असल्याचे म्हटले. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीबाबत ट्रम्प यांची भूमिका भविष्यात परिस्थिती किंवा इराणकडूनच दुरुस्त केली जाईल, असा इशारा त्यांनी दिला.
हे ही वाचा:
कॅनडातील गुरुद्वारात चाकूहल्ला; २७ वर्षीय आरोपी अटकेत
मॅकडोनाल्ड्ससह १३ आस्थापनांचे अन्न व्यवसाय परवाने निलंबित
…म्हणून ‘सीजेपी आंदोलन हा एक अर्बन नक्षलवाद!’
गणेशोत्सवात मुंबईकरांसाठी अतिरिक्त लोकल-मेट्रो धावणार
इराणसोबतच्या संघर्षात होर्मुझची सामुद्रधुनी सध्या प्रमुख संघर्षबिंदू बनली आहे. आखाती देशांमधून जगभर होणाऱ्या ऊर्जा वाहतुकीसाठी हा अत्यंत महत्त्वाचा समुद्री मार्ग आहे. जागतिक समुद्री तेल पुरवठ्यापैकी सुमारे पाचवा हिस्सा या मार्गातून जातो. त्यामुळे होर्मुझमधील वाहतूक विस्कळीत झाल्यास त्याचा थेट परिणाम तेलाच्या किमती आणि जागतिक अर्थव्यवस्थेवर होऊ शकतो. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीवरील अमेरिकेचा वाढता दबाव आणि इराणची आक्रमक प्रतिक्रिया यामुळे आखाती संघर्षाचा पुढील टप्पा आणखी गंभीर होण्याची शक्यता आहे. या संघर्षाचा परिणाम केवळ अमेरिका-इराण संबंधांपुरता मर्यादित न राहता जागतिक ऊर्जा बाजार आणि समुद्री व्यापारावरही होऊ शकतो.
