भारतीय वेगवान गोलंदाज जसप्रीत बुमराह हा आपल्या कौशल्याने आणि परिस्थितीनुसार गोलंदाजीतील बदल करण्याच्या क्षमतेने वेगळा ठरतो. त्याच्याकडून संघातील अन्य वेगवान गोलंदाजांना खूप काही शिकण्यासारखे आहे. मात्र, प्रसिद्ध कृष्णाच्या एका खराब कामगिरीवरून त्याच्यावर टीका करणे योग्य नाही, असे स्पष्ट मत भारताचे फलंदाजी प्रशिक्षक सितांशू कोटक यांनी व्यक्त केले.
न्यूझीलंडविरुद्धच्या पहिल्या कसोटी सामन्याच्या पहिल्या दिवशी भारतीय गोलंदाजांना सुरुवातीला चांगले यश मिळाले. न्यूझीलंडची अवस्था ७० धावांत ५ बाद अशी झाली होती. मात्र, त्यानंतर हेन्री निकोल्स आणि ग्लेन फिलिप्स यांनी भारतीय गोलंदाजीचा समर्थपणे सामना करत नाबाद १७३ धावांची भागीदारी केली. दिवसअखेर न्यूझीलंडने ५ गडी गमावून २४३ धावा केल्या. फिलिप्स ९४ धावांवर नाबाद होता.
या सामन्यात बुमराहने ५२ धावा देत ३ बळी मिळवले. त्याच्या अचूक टप्प्यावरील गोलंदाजीने पुन्हा एकदा आपली गुणवत्ता सिद्ध केली. दुसरीकडे, फिलिप्सने ऑफ साइडच्या दिशेने अनेक आकर्षक फटके मारले. त्याला रोखण्यासाठी भारतीय गोलंदाजांनी स्टम्पच्या दिशेने अधिक गोलंदाजी करायला हवी होती, अशी कबुलीही कोटक यांनी दिली.
बुमराहच्या गोलंदाजीचे कौतुक करताना कोटक म्हणाले, ‘‘बुमराहकडे विशेष कौशल्य आहे. त्याची गोलंदाजीतील दिशा, टप्पा आणि चेंडूला स्विंग देण्याची क्षमता अफलातून आहे. परिस्थितीनुसार तो आपल्या गोलंदाजीत बदल करतो. त्याच्याकडून संघातील अन्य गोलंदाजांना खूप काही शिकता येईल. संघात असा अनुभवी गोलंदाज असणे ही इतरांसाठी मोठी संधी आहे.’’
पहिल्या दिवशी बुमराहने १७ षटके टाकली. त्याच्यावर भारतीय संघ अधिक अवलंबून आहे का, या प्रश्नावर कोटक यांनी हे मान्य केले की बुमराहसारखा गोलंदाज कोणत्याही संघासाठी महत्त्वाचा असतो. मात्र, त्याच्यावर अतिरिक्त कामाचा भार टाकण्यात आलेला नाही. बुमराहने १७, तर अन्य तीन वेगवान गोलंदाजांनी प्रत्येकी १५ षटके टाकली. त्यामुळे गोलंदाजांमधील कामाचे वाटप जवळपास समान होते, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
दरम्यान, प्रसिद्ध कृष्णाने १६ षटकांत ५८ धावा दिल्या; मात्र त्याला एकही बळी मिळवता आला नाही. त्याच्या महागड्या गोलंदाजीवरून प्रश्न उपस्थित होत असताना कोटक यांनी त्याची पाठराखण केली. प्रसिद्ध हा आक्रमक गोलंदाज असून, बळी मिळवण्याच्या प्रयत्नात त्याच्याकडून काही वेळा अधिक धावा दिल्या जाऊ शकतात. श्रीलंकेत त्याने चांगली गोलंदाजी करत कमी वेळात दोन-तीन बळी मिळवले, तेव्हा त्याचे कौतुक झाले. मात्र, धावा जास्त दिल्या की त्याच्यावर टीका होते, असे कोटक म्हणाले.
‘‘एखाद्या गोलंदाजाचे मूल्यमापन केवळ एका दिवसाच्या कामगिरीवरून करता येत नाही. आजची कामगिरी खराब वाटली म्हणून टीका करायची आणि दुसऱ्या दिवशी चांगली कामगिरी झाली की कौतुक करायचे, हा दृष्टिकोन योग्य नाही. खेळाडूचे मूल्यमापन त्याच्या सातत्यपूर्ण कामगिरीवरून व्हायला हवे,’’ असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
भारतीय संघाने ४२व्या षटकात वॉशिंग्टन सुंदरला गोलंदाजीसाठी आणले. सुंदरने १६ षटकांत ३८ धावा दिल्या. त्याला बळी मिळाला नसला, तरी त्याने धावांवर नियंत्रण ठेवले. चार वेगवान गोलंदाजांच्या कामाचा भार कमी करण्याबरोबरच एका बाजूने धावा रोखण्याच्या उद्देशाने सुंदरला गोलंदाजी देण्यात आल्याचे कोटक यांनी सांगितले.
वेगवान गोलंदाजांनी दिवसभरात मोठ्या प्रमाणात षटके टाकली होती. अशा परिस्थितीत एका बाजूने धावा रोखणारा गोलंदाज आवश्यक असतो. त्यामुळे दुसऱ्या बाजूने वेगवान गोलंदाजांना आक्रमणाची संधी मिळते. सुंदरने ही भूमिका चांगल्या प्रकारे पार पाडली, असे कोटक यांनी नमूद केले.
एकूणच, बुमराहचा अनुभव आणि कौशल्य अन्य गोलंदाजांसाठी मार्गदर्शक ठरू शकते, तर प्रसिद्ध कृष्णासारख्या आक्रमक गोलंदाजाला एका खराब दिवसावरून दोषी ठरवण्याऐवजी त्याच्या एकूण कामगिरीचा विचार करायला हवा, अशी भूमिका कोटक यांनी मांडली.
