भारतीय रुपया अलीकडेच ऐतिहासिक नीचांकी पातळीवर घसरल्यानंतर काहीसा स्थिर झाला असला तरी कच्च्या तेलाच्या किमतीतील मोठे चढ-उतार अजूनही चलनबाजारासाठी मोठा धोका ठरत आहेत. मध्यपूर्वेतील वाढत्या तणावामुळे तेलपुरवठ्याबाबत चिंता वाढली असून त्याचा परिणाम थेट रुपयावर होत आहे. अलीकडील व्यवहारात रुपया डॉलरच्या तुलनेत ९२ च्या आसपास व्यवहार करताना दिसला. त्यापूर्वी तो ९२.३० च्या आसपासच्या विक्रमी नीचांकी पातळीवर गेला होता. वाढत्या कच्च्या तेलाच्या किमतींमुळे आयात खर्च वाढण्याची शक्यता असल्याने गुंतवणूकदारांमध्ये सावधगिरीचे वातावरण आहे.
हे ही वाचा:
मध्यपूर्वेतील युद्धाचा परिणाम; रशियन तेलाचे टँकर भारताकडे वळले
शिवसेनेकडून ज्योती वाघमारे तर, राष्ट्रवादीकडून पार्थ पवार जाणार राज्यसभेवर
भारतीय तळांचा अमेरिकेकडून वापर नाही!
तेलाच्या किमतींमध्ये १% पेक्षा अधिक वाढ
विशेषतः मध्यपूर्वेत सुरू असलेल्या संघर्षामुळे जागतिक तेलबाजार अस्थिर झाले आहेत. ब्रेंट क्रूडच्या किमती आशियाई व्यवहारात जवळपास ३ टक्क्यांनी वाढून प्रति बॅरल ८४ डॉलरच्या आसपास पोहोचल्या. गेल्या आठवड्यात तेलाच्या किमतींमध्ये सुमारे १५ टक्क्यांची वाढ झाली आहे. त्यामुळे ऊर्जा आयातीवर अवलंबून असलेल्या भारतासारख्या देशांसाठी हा मोठा आर्थिक दबाव ठरू शकतो.
विश्लेषकांच्या मते सध्या रुपयाच्या हालचालींवर सर्वाधिक प्रभाव तेलाच्या किमतींचाच आहे. जर मध्यपूर्वेतील संघर्ष लांबला आणि कच्च्या तेलाच्या किमती वाढत राहिल्या, तर रुपयावर आणखी दबाव येऊ शकतो. कारण भारताला आपल्या गरजेपैकी मोठा हिस्सा तेल आयात करावा लागतो. त्यामुळे तेलदर वाढले की व्यापारतूट वाढते आणि रुपया कमकुवत होण्याची शक्यता निर्माण होते.
तथापि, जागतिक बाजारात काही सकारात्मक संकेतही दिसत आहेत. अमेरिकन डॉलर निर्देशांक थोडा कमी झाला असून काही आशियाई शेअरबाजारांमध्येही वाढ दिसून आली आहे. यामुळे जोखीम घेण्याची तयारी थोडी वाढल्याचे संकेत मिळत आहेत. या परिस्थितीत रुपयाला अल्पकालीन आधार मिळू शकतो, असे बाजारतज्ज्ञांचे मत आहे.
दरम्यान, बाजारातील मोठ्या चढ-उताराच्या पार्श्वभूमीवर भारतीय रिझर्व्ह बँक परिस्थितीवर बारकाईने लक्ष ठेवून आहे. रुपयातील तीव्र घसरण थांबवण्यासाठी आवश्यक असल्यास केंद्रीय बँक हस्तक्षेप करू शकते, अशी अपेक्षा चलन बाजारातील व्यापाऱ्यांनी व्यक्त केली आहे.
एकूणच, सध्या रुपया काहीसा स्थिर दिसत असला तरी त्याचे भविष्य मोठ्या प्रमाणावर जागतिक तेलबाजार, मध्यपूर्वेतील भू-राजकीय परिस्थिती आणि जागतिक गुंतवणूकदारांच्या जोखमीच्या भावनेवर अवलंबून राहणार आहे. त्यामुळे पुढील काही दिवस चलनबाजारात अस्थिरता कायम राहण्याची शक्यता तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे.
