आजची जीवनशैली इतकी गुंतागुंतीची झाली आहे की तासन्‌तास एकाच जागी बसून काम करावे लागते. शारीरिक हालचाल कमी झाल्यामुळे पोटाशी संबंधित विकार लहान वयापासूनच त्रास देऊ लागतात. जास्त वेळ बसणे, जेवल्यानंतर लगेच झोपणे किंवा शारीरिक हालचालींचा अभाव यामुळे अॅसिडिटी, पोट फुगणे, मूळव्याध, यकृतात सूज किंवा पोटाशी संबंधित इतर आजार उद्भवू शकतात. अशा वेळी आयुर्वेदात पोटाशी संबंधित या सर्व आजारांवर पक्का उपाय म्हणजे पंचकोल मानला आहे. पंचकोलमध्ये पाच औषधी वनस्पतींचा समावेश असतो – पिप्पलीची मुळे, चाव, पिप्पली, चित्रक आणि नागरमोथा. या सर्व औषधी वनस्पतींमध्ये पोटाच्या समस्यांशी लढण्याची ताकद आहे.
पंचकोलला आयुर्वेदात विशेष स्थान मिळाले आहे, कारण ते पोटाचे रोग नष्ट करते आणि पोटापासूनच प्रत्येक रोगाची उत्पत्ती होते असे मानले जाते. रोगांच्या स्वरूपानुसार पंचकोल घेण्याचे वेगवेगळे उपाय आयुर्वेदात सांगितले आहेत. पंचकोलच्या सेवनाने भूक वाढते, पोटदुखीपासून मुक्ती मिळते आणि पोटातील जठराग्नी तेज होते, ज्यामुळे अन्न चांगल्या प्रकारे पचते. पोटाशी संबंधित समस्या कमी करण्यासाठी पंचकोल चूर्ण कोमट पाण्यासह सकाळ-संध्याकाळ घेता येते.
हेही वाचा..
ऑटो कंपोनंट, एफएमसीजीसह ९ क्षेत्रांना सणासुदीच्या मागणीचा फायदा होणार
“जन्म प्रमाणपत्र घोटाळा: ५०,००० जन्म प्रमाणपत्रे आणि ४७,००० आधार कार्ड रद्द”
रेलमंत्र्यांनी छठपूजेसाठी केली मोठी घोषणा
याशिवाय, पंचकोलमुळे श्वसनासंबंधी विकारांमध्येही आराम मिळतो. दमा किंवा श्वास घेण्यास त्रास होत असल्यास पंचकोलचा काढा बनवून पिणे फायदेशीर ठरते. सर्दी किंवा खोकला-ज्वरातही पंचकोल उपयोगी ठरतो. या सर्व औषधी वनस्पतींची तासीर उष्ण असल्याने त्याच्या सेवनाने कफ कमी होतो. खोकल्यासाठी पंचकोल शहदासोबत घेतल्यास कफामध्ये आराम मिळतो आणि श्वसन सुलभ होते. पंचकोल रोगप्रतिकारक शक्ती वाढवतो आणि ऋतुबदलाच्या काळात होणाऱ्या संसर्गापासून संरक्षण करतो.
