महाराष्ट्रातील आदिवासी संस्कृती, पारंपरिक कला आणि नैसर्गिक उत्पादनांना जागतिक स्तरावर नवी ओळख मिळाली आहे. महाराष्ट्र शासनाच्या शबरी आदिवासी वित्त व विकास महामंडळाच्या ‘शबरी नॅचरल्स’ या ब्रँडच्या आदिवासी संस्कृतीवर आधारित आकर्षक पॅकेजिंगला जपानचा प्रतिष्ठेचा ‘गुड डिझाइन अवॉर्ड’ मिळाला आहे. या पुरस्कारामुळे महाराष्ट्राच्या समृद्ध आदिवासी परंपरेचा आंतरराष्ट्रीय स्तरावर गौरव झाला असून, स्थानिक उत्पादनांना जागतिक बाजारपेठेत ओळख मिळवून देण्याच्या प्रयत्नांना मोठे यश मिळाले आहे.
‘शबरी नॅचरल्स’च्या उत्पादनांच्या पॅकेजिंगमध्ये महाराष्ट्राच्या आदिवासी समाजातील पारंपरिक कला, संस्कृती आणि निसर्गाशी असलेले नाते प्रभावीपणे मांडण्यात आले आहे. वारली, गोंडी आणि चित्रकथी यांसारख्या पारंपरिक चित्रशैलींचा वापर करून उत्पादनांना वेगळी ओळख देण्यात आली आहे. आदिवासी समाजाचे जीवन, लोकपरंपरा आणि सांस्कृतिक वारसा आधुनिक डिझाइनच्या माध्यमातून ग्राहकांपर्यंत पोहोचवण्याचा प्रयत्न या पॅकेजिंगमधून करण्यात आला आहे. त्यामुळे ही उत्पादने केवळ विक्रीसाठीच्या वस्तू न राहता महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक वैभवाची ओळख करून देणारे माध्यम ठरली आहेत.
हे ही वाचा:
अमेरिका कर्जबाजारी नंबर १
‘व्होकल फॉर लोकल’मधून आत्मनिर्भर भारताचे स्वप्न पूर्ण होईल!
युरोपमध्ये सलग दुसऱ्या आठवड्यात हिंसक आंदोलनांचा भडका
प्रोजेक्ट हिमसरोवर; तळे राखी, तो पाणी चाखी!
आदिवासी बांधवांनी तयार केलेल्या नैसर्गिक उत्पादनांना बाजारपेठ उपलब्ध करून देणे आणि त्यांच्या आर्थिक सक्षमीकरणाला चालना देणे, हा ‘शबरी नॅचरल्स’चा प्रमुख उद्देश आहे. या ब्रँडच्या माध्यमातून मध, मोहफुलांपासून तयार केलेली उत्पादने, चारोळी आणि बांबूपासून बनवलेल्या वस्तूंसारख्या उत्पादनांना ग्राहकांपर्यंत पोहोचवले जाते. उत्पादनांची गुणवत्ता, आकर्षक सादरीकरण आणि पारंपरिक कलेचा संगम यामुळे या ब्रँडची वेगळी ओळख निर्माण झाली आहे. जपानच्या ‘गुड डिझाइन अवॉर्ड’मुळे या प्रयत्नांना आंतरराष्ट्रीय मान्यता मिळाली असून, आदिवासी उत्पादनांसाठी देशांतर्गत आणि जागतिक बाजारपेठेतील संधी वाढण्याची अपेक्षा आहे.
या यशामुळे आदिवासी समाजाच्या कला-कौशल्याला आणि परंपरेला जागतिक व्यासपीठ मिळाले आहे. स्थानिक उत्पादनांना आधुनिक सादरीकरणाची जोड दिल्यास त्यांना आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेतही स्थान मिळू शकते, हे ‘शबरी नॅचरल्स’ने दाखवून दिले आहे. या पुरस्कारामुळे आदिवासी उद्योजकता, रोजगारनिर्मिती आणि आर्थिक विकासाला प्रोत्साहन मिळण्यास मदत होऊ शकते. महाराष्ट्राच्या मातीत रुजलेल्या आदिवासी कलेचा सुगंध आता जागतिक स्तरावर पोहोचत असून, स्थानिक वारसा आणि आधुनिक कल्पकतेच्या संगमातून महाराष्ट्राने आंतरराष्ट्रीय स्तरावर आपली वेगळी छाप उमटवली आहे.
