अमेरिका आणि इराणमधील तणावामुळे जागतिक तेल बाजारात मोठी उलथापालथ झाली आहे. या पार्श्वभूमीवर अमेरिकेने रशिया आणि इराणकडून तेल खरेदीसाठी दिलेली तात्पुरती सवलत आता संपवण्याचा निर्णय घेतला आहे. ही सवलत यापूर्वी जागतिक बाजारात तेलाचा तुटवडा होऊ नये म्हणून देण्यात आली होती.
अमेरिकेचे ट्रेझरी सचिव स्कॉट बेसेंट यांनी सांगितले की, ही परवानगी फक्त त्या तेलासाठी होती जे आधीच समुद्रमार्गे पाठवले गेले होते. आता ते तेल पूर्णपणे विकले गेले असून, पुढे अशा व्यवहारांना परवानगी दिली जाणार नाही. त्यामुळे आता रशिया आणि इराणकडून तेल खरेदी करणे अधिक कठीण होणार आहे.
हे ही वाचा:
मारुती सुझुकीत ‘वुमन पॉवर’ वाढली; १,३००हून अधिक महिला कर्मचारी
गुजरात किनाऱ्यावर इराणी जहाज, पण भारताने तेल नाकारले
राज्यात पुढील चार दिवस उष्णतेची लाट; १८-१९ एप्रिलला पावसाची शक्यता
भारताच्या कोस्टल रिअल इस्टेटमध्ये गुंतवणुकीची मोठी संधी
इराणमधील संघर्षामुळे होर्मुझ सामुद्रधुनीत अडथळे निर्माण झाले होते. ही सामुद्रधुनी खूप महत्त्वाची आहे कारण जगातील मोठ्या प्रमाणात तेल याच मार्गाने वाहतूक होते. त्यामुळे पुरवठा कमी झाला आणि तेलाच्या किंमती वाढल्या. या परिस्थितीत अमेरिकेने काही काळासाठी निर्बंध सैल केले होते, पण आता पुन्हा कडक भूमिका घेतली आहे.
या निर्णयाचा भारतावर मोठा परिणाम होऊ शकतो. भारताने या सवलतीच्या काळात रशियाकडून मोठ्या प्रमाणात स्वस्त तेल खरेदी केले होते. तसेच, अनेक वर्षांनंतर इराणकडूनही काही प्रमाणात तेल भारतात आले होते. पण आता निर्बंध कडक झाल्यामुळे भारताला इतर देशांकडून तेल खरेदी करावी लागेल, ज्यामुळे खर्च वाढण्याची शक्यता आहे.
याशिवाय, अमेरिकेने इशारा दिला आहे की इराणकडून तेल खरेदी करणाऱ्या देशांवर अतिरिक्त निर्बंध लावले जाऊ शकतात. त्यामुळे भारत आणि चीनसारख्या देशांवर दबाव वाढणार आहे.
एकंदरीत, इराणमधील युद्धस्थिती, होर्मुझ सामुद्रधुनीतील तणाव आणि अमेरिकेच्या नव्या धोरणामुळे जागतिक तेल बाजार अस्थिर झाला आहे. याचा परिणाम पुढील काळात तेलाच्या किंमती वाढणे, महागाई वाढणे आणि भारताच्या अर्थव्यवस्थेवर दबाव येणे अशा स्वरूपात दिसू शकतो.
