भारताचे स्वदेशी पाचव्या पिढीतील स्टेल्थ लढाऊ विमान, एडवांस मीडियम कॉम्बॅट एअरक्राफ्ट (AMCA) ने लक्षणीय प्रगती केली आहे. एरोनॉटिकल डेव्हलपमेंट एजन्सी (ADA) ने एअरक्राफ्टच्या मागील फ्यूजलेजच्या तपशीलवार डिझाइन आणि अभियांत्रिकीसाठी औपचारिकपणे कामाचे निवेदन जारी केले आहे. AMCA प्रकल्पासाठी हे एक महत्त्वाचे तांत्रिक मैलाचे दगड मानले जाते.
रियर फ्यूजलेज हा AMCA चा एक अत्यंत संवेदनशील आणि जटिल स्ट्रक्चरल घटक आहे, कारण तो इंजिन बे, एक्झॉस्ट सिस्टम, थर्मल मॅनेजमेंट झोन आणि अनेक प्रमुख स्टिल्थ घटकांना एकत्रित करणारा आहे. निवडलेली एजन्सी मॉडेल-आधारित डिझाइनपासून ते उत्पादन-तयार रेखाचित्रांपर्यंत संपूर्ण प्रक्रियेसाठी पूर्णपणे जबाबदार असेल.
हे ही वाचा:
फ्लाइटमध्ये पॉवर बँक वापरण्यावर बंदी
हे ड्रग्सचे नाही, तेलाचे प्रकरण
अश्विनी वैष्णव यांनी केली वंदे भारत स्लीपर ट्रेनची पाहणी
भारतीयांचे ५२ हजार कोटींपेक्षा अधिक नुकसान
मागील फ्यूजलेजमधील अंतर्गत भार मार्ग हलके परंतु अत्यंत मजबूत संमिश्र साहित्य आणि प्रगत मिश्रधातू वापरून एअरफ्रेमपासून इंजिनमध्ये शक्ती प्रसारित करतात. रडार परावर्तन रोखण्यासाठी आणि वायुगतिकीय कार्यक्षमता राखण्यासाठी चोरीसाठी विशेष रूपरेषा आणि आकार देणे आवश्यक आहे.
या टप्प्यात विमानाच्या वजनावरील नियंत्रणाला सर्वाधिक प्राधान्य देण्यात आले आहे, कारण रियर फ्यूजलेजमधील अतिरिक्त वजन AMCA च्या सुपर-मॅन्युव्हरेबिलिटी आणि थ्रस्ट-टू-वेट रेशोवर परिणाम करू शकते. वारंवार आफ्टरबर्नर वापर, उच्च तापमान यासारख्या परिस्थितीत निभाव लागण्यासाठी कठोर चाचणी मानके ठरवण्यात आली आहेत.
विमानची देखभाल लक्षात घेता, मॉड्यूलर एक्सेस पॅनेलसारखी वैशिष्ट्ये देखील डिझाइनचा भाग असतील, ज्यामुळे मर्यादित संसाधनांसह फॉरवर्ड बेसवर देखील जलद दुरुस्ती शक्य होईल.
AMCA कार्यक्रम आता कॉन्फिगरेशन डेफिनेशन टप्प्याच्या पलीकडे गेला आहे आणि त्याने सघन अभियांत्रिकी टप्प्यात प्रवेश केला आहे. मागील फ्यूजलेज डिझाइनमध्ये तेजस Mk-2 आणि F-35 सारख्या जागतिक स्टेल्थ प्लॅटफॉर्मवरून मिळालेल्या अनुभवांचा वापर केला जाईल, परंतु ते भारतीय औद्योगिक आणि उत्पादन परिसंस्थेशी जुळवून घेतले जाईल.
‘आत्मनिर्भर भारत’ उपक्रमाच्या अनुषंगाने ही निविदा खाजगी क्षेत्राच्या सहभागाला प्रोत्साहन देणारी आहे. बोली लावणाऱ्यांना NASTRAN किंवा ANSYS आणि CATIA V5/V6 सारख्या मर्यादित घटक विश्लेषण साधनांमध्ये कौशल्य दाखवावे लागेल. 1,500 अंश सेल्सिअस पर्यंतचे एक्झॉस्ट तापमान लक्षात घेऊन थर्मल-स्ट्रक्चरल सिम्युलेशन देखील आवश्यक असतील.
