अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या भाषणानंतर जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत पुन्हा मोठी उसळी पाहायला मिळाली आहे. गुरुवारी (२ एप्रिल २०२६) ब्रेंट क्रूडची किंमत १०५ डॉलर प्रति बॅरलच्या पुढे गेली, तर डब्ल्यूटीआय (वेस्ट टेक्सास इंटरमिजिएट) क्रूडही १०३ ते १०४ डॉलरच्या आसपास पोहोचला. या वाढीमागे मुख्य कारण म्हणजे अमेरिका-इराण तणावाबाबत ट्रम्प यांनी दिलेल्या भाषणातून कोणताही स्पष्ट तोडगा न मिळणे होय. गुंतवणूकदारांना अपेक्षा होती की संघर्ष संपण्याबाबत काही ठोस घोषणा होईल, मात्र तसे न झाल्याने बाजारात अनिश्चितता वाढली आणि तेलाच्या किमती झपाट्याने वाढल्या.
हे ही वाचा:
इराणचा UAE मधील Amazon डेटा सेंटरवर हल्ला
भारत इलेक्ट्रॉनिक्सला संरक्षण, एव्हियोनिक्स, संप्रेषण उपकरणांसाठी ₹६,७९५ कोटींच्या नव्या ऑर्डर्स
उन्हाळ्यात उपाशीपोटी बाहेर पडताय? ‘या’ गोष्टींची घ्या विशेष काळजी
लेफ्टनंट जनरल धीरज सेठ भारतीय लष्कराचे उपसेनाप्रमुख
ट्रम्प यांनी आपल्या भाषणात इराणवर पुढील २ ते ३ आठवड्यांत “अत्यंत कठोर” कारवाई करण्याचा इशारा दिला. या वक्तव्यामुळे मध्यपूर्वेतील संघर्ष आणखी तीव्र होण्याची शक्यता वाढली आहे. यामुळे जागतिक तेल पुरवठा विस्कळीत होण्याची भीती निर्माण झाली आणि त्याचा थेट परिणाम किमतींवर झाला.
विशेषतः होर्मूझ सामुद्रधुनी या महत्त्वाच्या जलमार्गाबाबतची अनिश्चितता ही मोठी चिंता ठरली आहे. या मार्गातून जगातील मोठ्या प्रमाणात तेल वाहतूक होते. हा मार्ग बंद किंवा अडथळाग्रस्त राहिल्यास जागतिक पुरवठ्यावर मोठा परिणाम होऊ शकतो. त्यामुळे गुंतवणूकदारांनी जोखीम लक्षात घेऊन तेल खरेदी वाढवली आणि किमती वाढल्या.
याआधीच्या सत्रात तेलाच्या किमती १०० डॉलरच्या खाली आल्या होत्या, कारण संघर्ष कमी होण्याची आशा होती. मात्र ट्रम्प यांच्या भाषणानंतर परिस्थिती उलटली आणि किमतींमध्ये पुन्हा ४ ते ५ टक्क्यांची वाढ झाली.
दरम्यान, या घडामोडींचा परिणाम केवळ तेल बाजारावरच नाही, तर शेअर बाजार आणि इतर कमोडिटी बाजारावरही दिसून आला. सोन्याच्या किमतीत घसरण झाली, तर शेअर बाजारात अस्थिरता वाढली.
तज्ज्ञांच्या मते, जर अमेरिका-इराण संघर्ष आणखी वाढला किंवा होर्मूझ सामुद्रधुनी दीर्घकाळ बंद राहिली, तर तेलाच्या किमती आणखी वाढू शकतात. याचा परिणाम जागतिक महागाई, इंधन दर आणि अर्थव्यवस्थांवर होण्याची शक्यता आहे.
एकूणच, डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या भाषणानंतर जागतिक ऊर्जा बाजार पुन्हा तणावाखाली आला असून, पुढील काही आठवडे तेलाच्या किमतींमध्ये मोठी चढ-उतार पाहायला मिळू शकते.