नेपाळच्या संसदीय निवडणुकीत मोठा राजकीय उलथापालथ घडली असून तरुण नेता बालेन (बलेंद्र) शाह यांनी माजी पंतप्रधान केपी शर्मा ओली यांचा तब्बल जवळपास ५० हजार मतांनी पराभव केला आहे. झापा-५ मतदारसंघातील हा निकाल नेपाळच्या राजकारणातील सर्वात मोठ्या धक्क्यांपैकी एक मानला जात आहे. निवडणूक आयोगाच्या अधिकृत आकडेवारीनुसार राष्ट्रिया स्वतन्त्र पार्टी (RSP) चे उमेदवार बालेन शाह यांना ६८,३४८ मते मिळाली, तर कम्युनिस्ट पार्टी ऑफ नेपाळ (UML) चे अध्यक्ष आणि चार वेळा पंतप्रधान राहिलेले केपी शर्मा ओली यांना १८,७३४ मते मिळाली. त्यामुळे शाह यांनी ४९,६१४ मतांच्या फरकाने निर्णायक विजय मिळवला.
हे ही वाचा:
भारतात पेट्रोल-डिझेल दर वाढणार नाहीत; ऊर्जा साठा मजबूत
धुरंधर २ ने पाकिस्तानचा पुन्हा जळफळाट होणार!
जॉर्डनमध्ये ३०० दशलक्ष डॉलरची THAAD रडार प्रणाली नष्ट
रशिया अमेरिकेच्या लष्करी तळांची गुप्त माहिती इराणला देतोय?
ही लढत अत्यंत प्रतिष्ठेची मानली जात होती, कारण झापा-५ हा मतदारसंघ ओली यांचा राजकीय बालेकिल्ला मानला जातो. मात्र या वेळी मतदारांनी पारंपरिक नेतृत्वाला नाकारत नव्या नेतृत्वाला पाठिंबा दिल्याचे स्पष्ट झाले आहे.
बालेन शाह हे मूळचे रॅपर म्हणून प्रसिद्ध झाले होते. नंतर त्यांनी राजकारणात प्रवेश करून काठमांडूचे महापौर म्हणून काम केले आणि त्यानंतर राष्ट्रीय राजकारणात प्रवेश केला. भ्रष्टाचाराविरोधात भूमिका, प्रशासनातील पारदर्शकता आणि तरुणांना संधी देण्याच्या मुद्द्यांमुळे ते मोठ्या प्रमाणावर लोकप्रिय झाले.
२०२५ मध्ये नेपाळमध्ये झालेल्या तरुणांच्या आंदोलनानंतर देशातील राजकीय वातावरण पूर्णपणे बदलले. भ्रष्टाचार, बेरोजगारी आणि शासनावरील असंतोष यामुळे मोठ्या प्रमाणावर आंदोलन झाले होते. त्या पार्श्वभूमीवर नव्या राजकीय पर्यायाच्या शोधात असलेल्या मतदारांनी शाह यांच्या पक्षाला मोठा पाठिंबा दिला.
सध्या सुरू असलेल्या मतमोजणीच्या ट्रेंडनुसार राष्ट्रिया स्वतन्त्र पार्टी अनेक मतदारसंघांमध्ये आघाडीवर आहे. त्यामुळे नेपाळच्या संसदेत या पक्षाची मोठी ताकद निर्माण होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. या निवडणुकीत पारंपरिक पक्ष जसे की नेपाळी काँग्रेस आणि कम्युनिस्ट पक्षांना अपेक्षेपेक्षा कमी यश मिळताना दिसत आहे.
राजकीय विश्लेषकांच्या मते, हा निकाल नेपाळच्या राजकारणात पिढीगत बदलाचा संकेत मानला जात आहे. अनेक वर्षे सत्तेत राहिलेल्या जुन्या नेत्यांपेक्षा तरुण आणि नवे चेहरे पुढे येत असल्याचे या निकालातून दिसत आहे.
एकूणच, झापा-५ मधील बालेन शाह यांचा विजय केवळ एका मतदारसंघापुरता मर्यादित नसून नेपाळच्या राजकीय व्यवस्थेत मोठ्या परिवर्तनाची सुरुवात ठरू शकतो. आगामी काळात नेपाळमध्ये नव्या राजकीय समीकरणांची शक्यता वाढली असून शाह यांना राष्ट्रीय पातळीवर मोठी भूमिका मिळण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.