बॉलिवूडमध्ये अनेक असे कलाकार झाले आहेत, ज्यांनी मेहनत आणि चिकाटीच्या जोरावर स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण केली. त्यापैकी एक नाव नेहमी आठवले जाईल ते म्हणजे अमरीश पुरी. मोठा स्टार होण्यासाठी लहान वयातच करिअरची सुरुवात करावी लागते, असा समज असतो; पण अमरीश पुरी हे याला अपवाद ठरले. त्यांनी सुमारे ४० व्या वर्षी बॉलिवूडमध्ये आपली ठोस ओळख निर्माण केली आणि तरीही त्यांनी जवळपास ४०० चित्रपटांत काम केले. त्यांचे खलनायकाचे पात्र आजही प्रेक्षकांच्या स्मरणात ताजे आहेत.
अमरीश पुरी यांचा जन्म २२ जून १९३२ रोजी पंजाबमधील नवांशहर (आताचे भगतसिंग नगर) येथे झाला. त्यांच्या कुटुंबात आधीपासूनच अभिनयाची परंपरा होती. त्यांचे दोन मोठे भाऊ — मदन पुरी आणि चमन पुरी — आधीच चित्रपटसृष्टीत कार्यरत होते. लहानपणापासूनच अमरीश यांना अभिनयाची आवड होती आणि त्यांनीही चित्रपटात करिअर करण्याचे स्वप्न पाहिले होते; मात्र सुरुवात त्यांच्यासाठी सोपी नव्हती. २२ व्या वर्षी त्यांनी पहिल्यांदा स्क्रीन टेस्ट दिली, पण आवाज आणि लूकमुळे त्यांना नाकारण्यात आले. त्यानंतर त्यांनी एम्प्लॉईज स्टेट इन्शुरन्स कॉर्पोरेशनमध्ये नोकरी स्वीकारली. सरकारी नोकरी करतानाच त्यांनी रंगभूमीवर अभिनय सुरू केला. रंगमंचावर त्यांनी हळूहळू आपली कला सिद्ध केली आणि अनेकांचे लक्ष वेधून घेतले. याच काळात त्यांना संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारही मिळाला. रंगभूमीवरील अनुभव आणि मेहनतीमुळेच त्यांना पुढे चित्रपटसृष्टीत प्रवेश मिळाला.
हेही वाचा..
केंद्र सरकारच्या धोरणांच्या महिलांच्या नेतृत्वाखालील विकास
ज्योतिरादित्य सिंधिया यांची जबरदस्त घोषणा
अजित डोभाल यांच्या भेटीत ऑल इंडिया सूफी सज्जादानशीन कौन्सिलच्या भेटीत काय ठरले ?
ईराणमध्ये इंटरनेट ब्लॅकआउट सुरूच
बॉलिवूडमध्ये त्यांची पहिली भूमिका १९७१ मध्ये ‘रेशमा और शेरा’ या चित्रपटात होती, ती मात्र लहान आणि सामान्य होती. त्यानंतर काही मोठ्या भूमिका मिळाल्या, पण खरी ओळख त्यांना ३९–४० व्या वर्षी मिळाली. ‘मिस्टर इंडिया’मधील मोगॅम्बो हे पात्र त्यांच्या सर्वात संस्मरणीय भूमिकांपैकी एक ठरले. विशेष म्हणजे हा रोल आधी अनुपम खेर यांना ऑफर करण्यात आला होता, पण त्यांनी तो नाकारला. अमरीश पुरी यांनी मोगॅम्बोच्या भूमिकेत इतकी ताकद भरली की तो बॉलिवूडमधील सर्वात लक्षात राहणाऱ्या खलनायकांपैकी एक बनला.
याशिवाय त्यांनी ‘नगीना’, ‘लोहा’, ‘सौदागर’, ‘गदर’ आणि ‘नायक’ यांसारख्या चित्रपटांतही दमदार भूमिका साकारल्या. प्रत्येक पात्रात त्यांनी वेगळा रंग दाखवला. त्यांचा आवाज, देहयष्टी आणि पडद्यावरील प्रभावी उपस्थिती प्रेक्षकांना घाबरवायचीही आणि भारावूनही टाकायची. त्यांच्या अभिनयाने हॉलिवूडचे महान दिग्दर्शक स्टीवन स्पीलबर्गही प्रभावित झाले आणि त्यांनी अमरीश पुरी यांना ‘इंडियाना जोन्स अँड द टेम्पल ऑफ डूम’साठी निवडले. उत्कृष्ट अभिनयासाठी अमरीश पुरी यांना अनेक पुरस्कार मिळाले, त्यात फिल्मफेअर पुरस्कारांचाही समावेश आहे. वैयक्तिक आयुष्यात त्यांना टोप्यांचा प्रचंड छंद होता आणि त्यांच्या संग्रहात २०० पेक्षा अधिक टोप्या होत्या. अमरीश पुरी यांनी अखेरचा चित्रपट ‘किसना : द वॉरियर पोएट’ केला. २००५ मध्ये त्यांचे निधन झाले, पण त्यांची पात्रे, संवाद आणि त्यांचा खास अंदाज आजही प्रेक्षकांच्या मनात जिवंत आहेत.