रक्ताची कमतरता म्हणजेच अॅनिमिया ही एक सामान्य समस्या आहे, जी मोठ्या प्रमाणात लोकांना त्रास देते. विशेषतः महिलांमध्ये, मुलांमध्ये आणि वृद्धांमध्ये ही समस्या जास्त दिसून येते. रक्तामध्ये आरबीसी (लाल पेशी) किंवा हिमोग्लोबिनची मात्रा कमी झाली, तर शरीराला आवश्यक ऑक्सिजन मिळत नाही आणि थकवा, अशक्तपणा, भोवळ येणे अशा तक्रारी सुरू होतात. अशा वेळी जर आपण आपल्या आहारात काही खास पदार्थांचा समावेश केला, तर रक्ताची कमतरता दूर होऊ शकते. हे शास्त्रज्ञांच्या संशोधनातही सिद्ध झाले आहे.
खरं तर, रक्तामधील हिमोग्लोबिन हे एक प्रोटीन आहे जे शरीरभर ऑक्सिजन पोहोचवते. शरीरात जर लोहाची (Iron) कमतरता झाली, तर हिमोग्लोबिनचे प्रमाण घटते आणि अॅनिमियाची समस्या उद्भवते. रक्ताची कमतरता झाल्यास शरीरात थकवा, अशक्तपणा, श्वास घ्यायला त्रास, भोवळ येणे, डोकेदुखी आणि एकाग्रतेचा अभाव यासारख्या समस्या होऊ शकतात. भारतात सुमारे ४० टक्के महिला आणि २० टक्के मुले या त्रासाने ग्रस्त आहेत. यामागचे मुख्य कारण म्हणजे अपुरा पोषण आणि लोहयुक्त आहाराची कमतरता. त्यामुळे शरीरात लोह आणि इतर पोषक घटक वाढवणारे अन्न खाणे अत्यावश्यक आहे.
हेही वाचा..
बांगलादेशी घुसखोरांना नीतीश सरकार हाकलून लावेल
अमित साटम भाजपचे नवे मुंबई अध्यक्ष!
यूएपीए अंतर्गत कैद झालेल्या कैद्यांची सुटका करा!
काजू: अमेरिकन नॅशनल लायब्ररी ऑफ मेडिसिनच्या माहितीनुसार, काजू हे लोह आणि मॅग्नेशियमसारख्या खनिजांचे उत्तम स्त्रोत आहेत. संशोधनात आढळले आहे की काजूमधील लोह शरीरात सहज शोषले जाते. तसेच, मॅग्नेशियम रक्तनिर्मितीस मदत करते. दररोज ५-६ काजू खाल्ल्याने फक्त ताकदच वाढत नाही तर रक्तही वाढते. गूळ: रक्त वाढवण्यासाठी गुळाचा वापर खूप काळापासून केला जात आहे. आजही विशेषतः ग्रामीण भागात गूळ मोठ्या प्रमाणात खाल्ला जातो. गुळात लोहाशिवाय कॅल्शियम, पोटॅशियम आणि मॅग्नेशियमही असते, जे शरीराची रोगप्रतिकारशक्ती मजबूत करतात. अनेक संशोधनांनी सिद्ध केले आहे की गुळाचे नियमित सेवन अॅनिमियामध्ये सुधारणा घडवते.
मटार: मटारामध्ये लोहाबरोबरच प्रोटीन असते, जे शरीरासाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे. लोह हिमोग्लोबिन तयार करण्यास मदत करते, तर प्रोटीन स्नायू मजबूत करते. संशोधनानुसार, हिरवे मटार खाल्ल्याने रक्ताची कमतरता कमी होते आणि शरीराची ताकद वाढते. मटारामध्ये व्हिटॅमिन C देखील असते, जे लोह शोषणाला मदत करते.
काळा हरभरा: काळा हरभरा लोहाने समृद्ध असतो आणि त्यातील तंतुमय घटक (फायबर) पचनास मदत करतात. लोहाची कमतरता भरून काढण्यासाठी काळा हरभरा अत्यंत उपयुक्त आहे. तो शरीरात लाल रक्तपेशी (RBC) वाढवण्यास मदत करतो. अनेक वैज्ञानिक अभ्यासांमध्ये हे सिद्ध झाले आहे की काळा हरभरा खाल्ल्याने हिमोग्लोबिनची पातळी वाढते आणि रक्ताची कमतरता दूर होते. डाळिंब: डाळिंब पोषक तत्वांनी भरलेले असते. त्यात लोह, व्हिटॅमिन C आणि अनेक पॉलीफेनॉल्स असतात, जे शरीरातील सूज कमी करतात आणि रक्ताची कमतरता दूर करतात. संशोधन दर्शवते की डाळिंबाचा रस रक्त वाढविण्यास मदत करतो. डाळिंबातील अँटिऑक्सिडंट्स शरीर निरोगी ठेवतात आणि रक्ताची गुणवत्ता सुधारतात.