जागतिक आणि देशांतर्गत बाजारातील घडामोडींमुळे सोनं आणि चांदीच्या दरांमध्ये सध्या मोठी अस्थिरता पाहायला मिळत आहे. एप्रिल २०२६ च्या ताज्या आकडेवारीनुसार, मौल्यवान धातूंमध्ये घसरणीचा कल दिसून येत असून गुंतवणूकदार आणि ग्राहक दोघांसाठीही हा काळ महत्त्वाचा ठरत आहे.
मल्टी कमोडिटी एक्सचेंज (MCX) वर सोन्याच्या दरात सौम्य घसरण झाली असून ते सुमारे ₹१.५३ लाख प्रति १० ग्रॅमच्या आसपास व्यवहार करत आहे. दुसरीकडे, चांदीच्या किमतीत अधिक तीव्र घसरण होत ती ₹२.५२ लाख प्रति किलोच्या पातळीवर पोहोचली आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारातील दबावामुळे ही घसरण अधिक स्पष्टपणे दिसत आहे. COMEX वरही सोनं आणि चांदी दोन्ही दबावाखाली असून गुंतवणूकदारांनी नफा वसुली (profit booking) केल्याने दरांवर परिणाम झाला आहे.
हे ही वाचा:
गाई, वासरांची हत्या करणाऱ्या समीरचा कारावास कायम
शेअर बाजारात जोरदार उसळी; सेन्सेक्स ७५३ अंकांनी वधारला
राज्य शासनानेही शरीरसौष्ठवपटूंच्या पाठीवर द्यावी कौतुकाची थाप!
देशांतर्गत बाजारात २४ कॅरेट सोन्याचा दर साधारण ₹१५,५०० प्रति ग्रॅमच्या आसपास आहे, तर २२ कॅरेट सोनं ₹१४,२०० च्या आसपास विकले जात आहे. विविध शहरांमध्ये या दरात किंचित फरक दिसून येतो. मुंबई, दिल्ली, चेन्नई आणि कोलकाता या प्रमुख शहरांमध्ये सोनं-चांदीचे दर वेगवेगळे असले तरी एकूणच कल घसरणीकडेच आहे. चांदीचा दर ₹२.६० ते ₹२.७० लाख प्रति किलो दरम्यान बदलत असल्याचे दिसून येते.
या घसरणीमागे प्रमुख कारण म्हणजे अमेरिकन डॉलरची वाढती मजबुती. डॉलर मजबूत झाल्यामुळे सोन्यासारख्या सुरक्षित गुंतवणुकीवरील आकर्षण कमी होते. त्याचबरोबर अमेरिकेत व्याजदर वाढीची शक्यता कायम असल्याने गुंतवणूकदारांनी जोखीम असलेल्या मालमत्तांकडे वळण्यास सुरुवात केली आहे. परिणामी सोनं-चांदीच्या किमतींवर दबाव निर्माण झाला आहे.
याशिवाय, मध्यपूर्वेतील वाढता तणाव, विशेषतः इराणशी संबंधित घडामोडी, यामुळे जागतिक बाजारात अनिश्चितता निर्माण झाली आहे. तेलाच्या किमतीत वाढ आणि महागाईचा धोका यामुळे गुंतवणूकदार सावध झाले आहेत. अशा परिस्थितीत काही गुंतवणूकदारांनी सोन्यातून नफा काढून इतर पर्यायांकडे वळण्याचा निर्णय घेतला आहे.
भारतातील परिस्थितीही काहीशी वेगळी नाही. सोने आणि चांदी आयातीसंदर्भात काही प्रशासकीय अडचणी निर्माण झाल्याने पुरवठ्यावर परिणाम होण्याची शक्यता आहे. सरकारी मंजुरीतील विलंबामुळे काही बँकांनी आयात तात्पुरती थांबवली असल्याचे संकेत मिळत आहेत. यामुळे भविष्यात दरांमध्ये अचानक वाढ होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.
दरम्यान, सणासुदीच्या हंगामानंतर मागणी कमी झाल्यानेही किमतींवर दबाव आला आहे. अक्षय तृतीयानंतर खरेदीत घट झाल्याने बाजारात मंदीचा माहोल दिसून येत आहे. मात्र, दर घसरल्यामुळे ग्राहकांसाठी ही खरेदीची चांगली संधी मानली जात आहे.
एकूणच पाहता, सोनं आणि चांदीच्या किमती सध्या जागतिक घटकांवर मोठ्या प्रमाणात अवलंबून आहेत. अल्पकालीन काळात चढ-उतार सुरू राहण्याची शक्यता असून गुंतवणूकदारांनी सावध भूमिका घेणे गरजेचे आहे. दीर्घकालीन गुंतवणुकीसाठी मात्र सोनं अजूनही सुरक्षित पर्याय मानला जातो, पण योग्य वेळ आणि योग्य दर निवडणे अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार आहे.