ऑगस्ट महिन्याच्या सुरुवातीपासून सर्वसामान्यांच्या खिशावर महागाईचा आणखी मोठा भार पडण्याची शक्यता आहे. कार खरेदी करण्याचा विचार असो, नवीन स्मार्टफोन, टीव्ही, फ्रिज, वॉशिंग मशीन किंवा ब्रँडेड कपडे घेण्याची योजना असो, ग्राहकांना आता अधिक पैसे मोजावे लागू शकतात. वाढत्या उत्पादन खर्चामुळे विविध क्षेत्रांतील अनेक कंपन्यांनी ऑगस्टपासून आपल्या उत्पादनांच्या किमती वाढवण्याची तयारी सुरू केली आहे. त्यामुळे आगामी सणासुदीच्या हंगामापूर्वीच ग्राहकांना महागाईचा फटका बसण्याची चिन्हे स्पष्ट दिसू लागली आहेत.
तज्ज्ञांच्या मते, पश्चिम आशियातील वाढलेला तणाव, कच्च्या मालाच्या वाढलेल्या किमती, कच्च्या तेलातील अस्थिरता, वाहतूक खर्चातील वाढ, पॅकेजिंग साहित्य महाग होणे, रुपयाच्या विनिमय दरातील चढ-उतार आणि जागतिक पुरवठा साखळीवरील दबाव या सर्व घटकांमुळे कंपन्यांच्या उत्पादन खर्चात मोठी वाढ झाली आहे. आतापर्यंत अनेक कंपन्यांनी जुन्या साठ्याच्या आधारे किंमती नियंत्रणात ठेवण्याचा प्रयत्न केला. मात्र आता नवीन उत्पादनांची निर्मिती वाढलेल्या खर्चात होत असल्याने हा अतिरिक्त खर्च ग्राहकांवर टाकण्याशिवाय कंपन्यांकडे दुसरा पर्याय उरलेला नाही.
हे ही वाचा:
निकालाविषयी संशय व्यक्त करणाऱ्यांची न्यायालयाकडून ‘नीट’ धुलाई
ममतांच्या काळातील जमीन लीज व्यवहारांची होणार छाननी
पाकिस्तानातील ब्रॉड पीकवर हिमस्खलन; चार गिर्यारोहकांचे मृतदेह सापडले
गाझा शांतता आराखड्याला यश; हमास निशस्त्रीकरणास तयार
इलेक्ट्रॉनिक्स क्षेत्रात सर्वाधिक परिणाम दिसून येण्याची शक्यता आहे. टीव्ही, रेफ्रिजरेटर आणि वॉशिंग मशीनच्या किमती सुमारे ४ ते ६ टक्क्यांनी वाढू शकतात. स्मार्टफोनच्या किमतीही कंपनी आणि मॉडेलनुसार वाढण्याची शक्यता असून, मेमरी चिप्स आणि इतर इलेक्ट्रॉनिक घटकांच्या वाढलेल्या किमती यामागील प्रमुख कारण मानले जात आहे. त्यामुळे नवीन मोबाईल किंवा घरगुती उपकरणे खरेदी करण्याचा विचार करणाऱ्यांना ऑगस्टनंतर अधिक खर्च करावा लागू शकतो.
दैनंदिन वापरातील एफएमसीजी उत्पादनांवरही महागाईचा परिणाम होणार आहे. चहा पावडर आणि हेअर ऑइलच्या किमती ६ ते ८ टक्क्यांनी वाढण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. याशिवाय पॅकेज्ड फूड, खाद्यपदार्थ आणि इतर घरगुती वापराच्या वस्तूंच्या उत्पादन खर्चातही वाढ झाली आहे. खाद्यतेलांचे दर अद्याप उच्च पातळीवर असून, पॅकेजिंग साहित्य आणि वाहतूक खर्चही वाढला आहे. त्यामुळे दैनंदिन जीवनाशी संबंधित अनेक वस्तू पुढील काही दिवसांत महाग होण्याची शक्यता आहे.
ब्रँडेड कपडे खरेदी करणाऱ्यांनाही महागाईचा सामना करावा लागू शकतो. नवीन हंगामातील स्टॉक अधिक खर्चात तयार झाल्याने ब्रँडेड कपड्यांच्या किमती सुमारे ८ टक्क्यांपर्यंत वाढू शकतात. कापड उद्योगात कच्च्या मालाच्या वाढलेल्या किमती, उत्पादन खर्च आणि वाहतूक खर्चाचा थेट परिणाम कपड्यांच्या दरांवर होत आहे. आगामी सणासुदीच्या पार्श्वभूमीवर ही दरवाढ ग्राहकांच्या खिशावर अतिरिक्त ताण आणू शकते.
वाहन उद्योगातही किंमतवाढीची प्रक्रिया सुरू झाली आहे. मारुती सुझुकीने ऑगस्टपासून काही मॉडेल्सच्या किमतीत ₹३०,००० पर्यंत वाढ करण्याचे संकेत दिले आहेत. होंडा कार्स इंडियाही १ ऑगस्टपासून आपल्या वाहनांच्या किमती वाढवण्याच्या तयारीत आहे. टाटा मोटर्स आणि महिंद्राने यापूर्वीच काही मॉडेल्सच्या किमती वाढवल्या आहेत. त्यामुळे नवीन कार खरेदीचा विचार करणाऱ्या ग्राहकांनी किंमतवाढीपूर्वी निर्णय घेतला नाही, तर त्यांना अतिरिक्त खर्च सहन करावा लागू शकतो.
तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, जागतिक पातळीवरील भू-राजकीय तणाव आणि पुरवठा साखळीतील अडचणी लवकर कमी होण्याची शक्यता कमी आहे. त्यामुळे कच्च्या मालाच्या किमती आणि उत्पादन खर्च पुढील काही महिन्यांपर्यंत उच्च पातळीवर राहू शकतात. अशा परिस्थितीत कंपन्या टप्प्याटप्प्याने आणखी किंमतवाढ करण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. याचा परिणाम केवळ इलेक्ट्रॉनिक्स किंवा वाहन क्षेत्रापुरता मर्यादित न राहता, दैनंदिन वापरातील अनेक वस्तूंवरही होऊ शकतो.
एकंदरीत, ऑगस्ट महिना सर्वसामान्यांसाठी महागाईचा नवा टप्पा ठरण्याची चिन्हे आहेत. घरगुती उपकरणे, स्मार्टफोन, कार, ब्रँडेड कपडे तसेच दैनंदिन वापराच्या अनेक वस्तूंच्या वाढत्या किमतीमुळे कुटुंबांचा मासिक खर्च वाढण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे मोठी खरेदी करण्याचा विचार करणाऱ्या ग्राहकांनी किंमतीतील संभाव्य वाढ लक्षात घेऊन आर्थिक नियोजन करणे आवश्यक ठरणार आहे.