पश्चिम आशियातील तणाव दिवसेंदिवस अधिक गंभीर होत असताना अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणविरोधात अत्यंत आक्रमक भूमिका घेत नवा इशारा दिला आहे. “आज रात्री इराणवर अत्यंत कठोर आणि मोठा हल्ला केला जाईल,” असे स्पष्ट वक्तव्य करत ट्रम्प यांनी संघर्ष आणखी तीव्र होण्याचे संकेत दिले. याचबरोबर इराणच्या अर्थव्यवस्थेचा कणा मानल्या जाणाऱ्या खार्ग बेटावर भविष्यात नियंत्रण मिळवण्याचाही इशारा त्यांनी दिल्याने संपूर्ण पश्चिम आशियात खळबळ उडाली आहे.
अमेरिका आणि इराण यांच्यात गेल्या काही महिन्यांपासून सुरू असलेला संघर्ष आता अधिक धोकादायक टप्प्यावर पोहोचला आहे. दोन्ही देशांकडून सातत्याने हवाई हल्ले, क्षेपणास्त्र डागणे आणि लष्करी कारवाया सुरू आहेत. अशा परिस्थितीत डोनाल्ड ट्रम्प यांनी सामाजिक माध्यमांवरून केलेल्या वक्तव्यामुळे परिस्थिती आणखी चिघळण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. ट्रम्प यांनी दावा केला की अमेरिकन लष्कराने इराणच्या हवाई संरक्षण प्रणाली, रडार नेटवर्क आणि अनेक महत्त्वाच्या लष्करी तळांना मोठा फटका दिला असून इराणची संरक्षण क्षमता मोठ्या प्रमाणात कमकुवत झाली आहे.
हे ही वाचा:
बांधकाम क्षेत्रात भारताची ऐतिहासिक झेप
छट! ममता-काँग्रेस विलीनीकरण या केवळ अफवा
ओमान किनाऱ्याजवळील जहाजावरील हल्ल्याचा भारताकडून तीव्र निषेध
अमेरिकेच्या लष्करी कारवायांनंतर होर्मुझ सामुद्रधुनी बंद!
विशेष म्हणजे ट्रम्प यांनी उल्लेख केलेले खार्ग बेट इराणसाठी अत्यंत महत्त्वाचे मानले जाते. इराणच्या एकूण कच्च्या तेल निर्यातीपैकी मोठा हिस्सा याच बेटावरील बंदर आणि साठवण सुविधांमधून जगभर पाठवला जातो. दररोज लाखो बॅरल कच्चे तेल या मार्गाने निर्यात होत असल्याने खार्ग बेटाला इराणच्या तेल अर्थव्यवस्थेचे हृदय मानले जाते. त्यामुळे या भागात कोणतीही लष्करी कारवाई झाल्यास त्याचा थेट परिणाम जागतिक ऊर्जा बाजारावर होऊ शकतो.
दरम्यान, अमेरिकेने इराणमधील अनेक लष्करी ठिकाणांवर लक्ष्यित कारवाया केल्याचे वृत्त समोर आले आहे. त्याला प्रत्युत्तर म्हणून इराणच्या रिव्होल्युशनरी गार्ड्सने पश्चिम आशियातील विविध अमेरिकन लष्करी तळांवर ड्रोन आणि क्षेपणास्त्र हल्ले केल्याचा दावा केला आहे. या घटनांमुळे संपूर्ण प्रदेशातील सुरक्षा व्यवस्थेवर ताण निर्माण झाला असून अनेक देशांनी सतर्कतेचा इशारा जारी केला आहे.
या संघर्षाचा परिणाम आता जागतिक अर्थव्यवस्थेवरही दिसू लागला आहे. इराणमधील तेलसुविधा आणि होर्मुझ सामुद्रधुनी परिसरातील वाढत्या तणावामुळे आंतरराष्ट्रीय कच्च्या तेलाच्या किंमतींमध्ये चढ-उतार सुरू झाले आहेत. तेलपुरवठा विस्कळीत होण्याची भीती निर्माण झाल्याने गुंतवणूकदारांमध्येही अस्वस्थता वाढली आहे. ऊर्जा बाजारातील ही अनिश्चितता दीर्घकाळ टिकल्यास अनेक देशांच्या अर्थव्यवस्थांवर त्याचा परिणाम होऊ शकतो.
दरम्यान, संघर्ष रोखण्यासाठी काही पातळ्यांवर राजनैतिक चर्चा सुरू असल्याची माहिती समोर येत असली तरी दोन्ही बाजूंनी सुरू असलेल्या आक्रमक कारवायांमुळे शांततेची शक्यता सध्या धूसर दिसत आहे. डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या ताज्या इशाऱ्यानंतर अमेरिका-इराण संघर्ष आणखी तीव्र होण्याची भीती व्यक्त केली जात असून, पश्चिम आशियातील परिस्थितीकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे.
