जगातील सर्वात मोठे तेलसाठे असलेल्या व्हेनेझुएलाशी संबंधित मोठ्या भू-राजकीय धक्क्यानंतर सन २०२६ मधील पहिला पूर्ण व्यापारी आठवडा जागतिक बाजारांसाठी तणावपूर्ण ठरू शकतो. शुक्रवारी रात्री उशिरा अमेरिकेने व्हेनेझुएलावर मोठ्या प्रमाणावर लष्करी कारवाई करत राष्ट्राध्यक्ष निकोलस मादुरो आणि त्यांच्या पत्नीला ताब्यात घेतले. त्यानंतर अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी सांगितले की आता व्हेनेझुएलावर अमेरिकेचा ताबा आहे आणि परिस्थिती स्थिर होईपर्यंत देशाचे संचालन अमेरिका करेल.
अमेरिकेने राष्ट्राध्यक्ष मादुरो यांच्यावर अमली पदार्थांच्या तस्करीचा आरोप केला आहे. ही एक मोठी आंतरराष्ट्रीय घटना मानली जात आहे. या घडामोडींनंतर गुंतवणूकदारांचे लक्ष सोने आणि चांदीसारख्या सुरक्षित गुंतवणुकीकडे अधिक वळले आहे. तसेच तेलपुरवठ्यात अडथळा येण्याच्या भीतीमुळे तेलाच्या किमती वाढण्याची शक्यता आहे. यामुळे ऊर्जा बाजारात (तेल आणि वायू) अस्थिरता वाढू शकते आणि गुंतवणूकदार सुरक्षित पर्यायांकडे वळू शकतात.
हेही वाचा..
भारताकडे आता रामबाण…रामजेटवर चालणारा तोफगोळा लष्करात दाखल
ट्रम्प म्हणतात, आता मेक्सिको, क्युबा आणि कोलंबियाकडे लक्ष
व्हेनेझुएलाचे अध्यक्ष निकोलस मादुरो यांना हातकड्या घालून अमेरिकेत आणले
विवान कारूळकरच्या ‘सनातनी तत्त्व’ला भरघोस प्रतिसाद
सन २०२६ ची सुरुवात सोन्यासाठी चांगली ठरली आहे. सोन्याचा दर १ टक्क्यांपेक्षा अधिक वाढून सुमारे ४,३७० डॉलर प्रति औंस झाला आहे. यामागे जागतिक तणाव आणि अमेरिकेत व्याजदर कपात होण्याची शक्यता ही कारणे आहेत. चांदीचा दरही २ टक्क्यांपेक्षा अधिक वाढून सुमारे ७३ डॉलर प्रति औंस झाला आहे. डॉलरची कमजोरी, चांदीची टंचाई आणि औद्योगिक मागणी वाढल्यामुळे दरांना आधार मिळाला आहे. मात्र संपूर्ण आठवड्याचा विचार केला तर मागील वर्षातील तीव्र वाढीनंतर नफेखोरी झाल्याने आंतरराष्ट्रीय बाजारात सोने सुमारे ५ टक्के आणि चांदी ८ टक्क्यांपेक्षा अधिक घसरली आहे.
भारतामध्ये एमसीएक्सवर गोल्ड फ्युचर्सच्या दरात आठवड्याच्या सुरुवातीला तीव्र घसरण झाली होती, जी मागील दोन महिन्यांतील सर्वात मोठी एकदिवसीय घसरण होती. त्यानंतर दरांमध्ये फारशी चढ-उतार झाली नाही. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की जर सोने ठराविक तांत्रिक पातळीवर टिकले, तर दर पुन्हा वाढू शकतात; परंतु ती पातळी तुटल्यास आणखी घसरण संभवते. तेलाच्या किमतींमध्येही वर्षाच्या सुरुवातीला वाढ झाली. डब्ल्यूटीआय क्रूड ऑइल आठवड्याच्या अखेरीस सुमारे ५७.३ डॉलर प्रति बॅरल वर बंद झाले. सन २०२५ मध्ये तेलाच्या किमती सुमारे २० टक्के घसरल्या होत्या कारण बाजारात जादा पुरवठा होता.
आता व्हेनेझुएलातील तणाव आणि रशिया-युक्रेन संघर्षातील ऊर्जा पायाभूत सुविधांवरील हल्ल्यांमुळे तेल बाजारातील धोका वाढला आहे. वर्षाच्या सुरुवातीला बेस मेटल्समध्येही तेजी दिसून आली. तांबा विक्रमी पातळीच्या जवळ पोहोचला असून अॅल्युमिनियम २०२२ नंतर प्रथमच ३,००० डॉलर प्रति टन या पातळीच्या वर गेला आहे. आशियाई बाजारातील मजबूत मागणीमुळे या धातूंना आधार मिळत आहे.