भारत आणि युनायटेड किंगडम यांच्यातील संरक्षण सहकार्याला नवे बळ मिळाले आहे. नुकत्याच पार पडलेल्या हवाई दलाच्या चर्चेनंतर भारतीय वायुसेना आता ब्रिटनमधील रॉयल एअर फोर्सच्या आरएएफ व्हॅली तळावर ब्रिटिश पायलटांना फास्ट-जेट प्रशिक्षण देणार आहे. ही पहिलीच वेळ आहे की भारतीय प्रशिक्षक ब्रिटनच्या अधिकृत प्रशिक्षण केंद्रात थेट ब्रिटिश पायलटांना मार्गदर्शन करतील.
या करारानुसार भारतीय वायुसेनेकडून तीन पात्र उड्डाण प्रशिक्षक पुढील दोन वर्षांसाठी आरएएफ व्हॅली येथे नियुक्त केले जाणार आहेत. हे प्रशिक्षक ब्रिटिश प्रशिक्षणार्थी पायलटांना प्रगत जेट विमानांवर उड्डाण कौशल्य, रणनैतिक हालचाली आणि आधुनिक हवाई लढाईचे तंत्र शिकवतील.
हे ही वाचा:
इम्रान खान यांच्या उजव्या डोळ्याची ८५ टक्के दृष्टी गेली?
AI साठीची स्वतंत्र सोशल मीडिया?
गोदानचा पहिला शो स्काय सिटीमध्ये सुपरहिट
भारताला लवकरच मिळणार ११४ राफेल विमाने!
आरएएफ व्हॅली हे ब्रिटनचे महत्त्वाचे फास्ट-जेट प्रशिक्षण केंद्र मानले जाते. येथे प्रशिक्षणासाठी वापरले जाणारे बीएई हॉक टी२ आणि टेक्सन टी१ ही प्रगत प्रशिक्षक विमाने आहेत. या विमानांवर प्राथमिक व मध्यम टप्प्याचे प्रशिक्षण पूर्ण केल्यानंतर पायलट पुढे अत्याधुनिक लढाऊ विमानांवर सेवा बजावतात. त्यामुळे या केंद्रातील प्रशिक्षणाला विशेष महत्त्व आहे.
या निर्णयाचे सामरिक आणि ऐतिहासिक महत्त्वही मोठे आहे. काही दशकांपूर्वी भारताने ब्रिटिश तंत्रज्ञान आणि मार्गदर्शनाच्या आधारे आपली हवाई प्रशिक्षण व्यवस्था विकसित केली होती. आता परिस्थिती उलटली असून भारतीय प्रशिक्षक ब्रिटिश पायलटांना प्रशिक्षण देणार आहेत. हे दोन्ही देशांमधील परस्पर विश्वास आणि वाढत्या सामरिक भागीदारीचे प्रतीक मानले जात आहे.
यापूर्वीही भारत-ब्रिटन संरक्षण सहकार्य विविध संयुक्त सराव आणि तांत्रिक देवाणघेवाणीच्या माध्यमातून दृढ झाले आहे. या नव्या पावलामुळे दोन्ही देशांच्या हवाई दलांमध्ये कौशल्यवृद्धी, कार्यपद्धतीतील सुसंगती आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावर संयुक्त कारवाईची क्षमता अधिक मजबूत होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
एकूणच, हा करार केवळ प्रशिक्षणापुरता मर्यादित नसून भारत-युनायटेड किंगडम संबंधांमध्ये दीर्घकालीन धोरणात्मक सहकार्याचा नवा अध्याय ठरणार आहे.