अमेरिका आणि इराणमधील तणाव कमी करण्याच्या प्रयत्नांना मोठा धक्का बसला आहे. वॉल स्ट्रीट जर्नलच्या अहवालानुसार, इराणने पाकिस्तानमध्ये प्रस्तावित चर्चेत सहभागी होण्यास नकार दिला असून अमेरिकेच्या मागण्यांना “अस्वीकार्य” ठरवले आहे. त्यामुळे युद्धविरामाच्या प्रयत्नांना सध्या खीळ बसली आहे. अहवालानुसार, विशेषतः पाकिस्तानच्या मध्यस्थीने सुरू असलेली प्रादेशिक देशांची कूटनीतिक पुढाकार आता ठप्प अवस्थेत पोहोचली आहे. “अमेरिका आणि इराणदरम्यान युद्धविराम घडवून आणण्यासाठी पाकिस्तानसह प्रादेशिक देशांकडून सुरू असलेल्या मध्यस्थीच्या प्रयत्नांचा आता कोंडमारा झाला आहे.”
माहितीनुसार, इराणने मध्यस्थांना स्पष्टपणे कळवले आहे की, तो इस्लामाबादमध्ये अमेरिकन अधिकाऱ्यांशी भेट घेण्यास तयार नाही. तसेच, वॉशिंग्टनकडून मांडण्यात आलेल्या अटी पूर्णपणे अस्वीकार्य असल्याचेही तेहरानने सांगितले आहे. या घडामोडींमध्ये पाकिस्तानची भूमिकाही अनिश्चित दिसत आहे. पाकिस्तानने यापूर्वी अमेरिका आणि इराण यांच्यातील चर्चेचे आयोजन करण्याची तयारी दर्शवली होती. पाकिस्तानचे परराष्ट्र मंत्री इशाक डार यांनी सांगितले होते की, त्यांचा देश “महत्त्वपूर्ण आणि अर्थपूर्ण चर्चेचे आयोजन करण्यास सन्मानित वाटेल.”
दरम्यान, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी अलीकडेच दोन्ही देशांमध्ये चर्चा सुरू असल्याचे संकेत दिले होते. “आम्ही त्या चर्चेत खूप चांगले करत आहोत,” असे त्यांनी म्हटले होते, मात्र त्यांनी याबाबत अधिक तपशील दिला नव्हता. इराणने यापूर्वीही पाकिस्तानच्या मध्यस्थीत कोणत्याही थेट चर्चेत सहभागी होण्यास नकार दिला होता. मुंबईस्थित इराणी वाणिज्य दूतावासाने शेअर केलेल्या निवेदनात परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते इस्माईल बघाई यांनी स्पष्ट केले की, अमेरिकेसोबत कोणतीही थेट चर्चा सुरू नाही आणि फक्त मध्यस्थांमार्फत “अतिशय अवास्तव आणि अव्यवहार्य मागण्या” प्राप्त झाल्या आहेत.
हे ही वाचा:
भारत-दक्षिण कोरियामध्ये जहाजबांधणी क्षेत्रातील कौशल्य विकासासाठी करार
वाढत्या उष्णतेत शरीराला थंडावा देणारा ‘खरबूज’! आयुर्वेदात काय म्हटले आहे?
रशियाकडून भारताला ऊर्जा पुरवठा वाढवण्याचा प्रस्ताव
‘हमारा बजाज’ मागील आवाज हरपला! गायक विनय मांडके यांचे निधन
निवेदनात असेही म्हटले आहे की, “पाकिस्तानचे मंच त्यांच्या स्वतःचे आहेत; आम्ही त्यात सहभागी झालो नाही,” तसेच प्रादेशिक पातळीवर युद्ध संपवण्याच्या प्रयत्नांचे स्वागत आहे, पण “याची सुरुवात कोणी केली हे लक्षात ठेवले पाहिजे.” बघाई यांच्या मते, ट्रम्प प्रशासनाकडून पाठवण्यात आलेल्या १५ मुद्द्यांच्या प्रस्तावालाही इराणने अत्यधिक, अवास्तव आणि तर्कहीन ठरवले आहे. या नव्या घडामोडींमुळे स्पष्ट झाले आहे की अमेरिका आणि इराणमधील कूटनीतिक मार्ग सध्या अत्यंत कठीण झाला आहे. पाकिस्तानच्या मध्यस्थी असूनही दोन्ही देशांमध्ये थेट चर्चेची शक्यता कमी दिसत आहे, त्यामुळे प्रदेशातील तणाव आणखी वाढण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.