आंतरराष्ट्रीय कामगार संघटना (ILO) च्या ताज्या अहवालानुसार, दक्षिण आशियात महिला आणि पुरुष यांच्यातील वेतन असमानतेच्या बाबतीत पाकिस्तानची स्थिती सर्वांत वाईट आहे. अहवालातील मुख्य निष्कर्ष : पाकिस्तानमध्ये महिला आपल्या पुरुष सहकाऱ्यांपेक्षा सरासरी ३४% कमी कमाई करतात. हा फरक जागतिक सरासरीपेक्षा खूपच जास्त असून भारत, बांगलादेश, नेपाळ आणि श्रीलंका यांसारख्या शेजारी देशांपेक्षा देखील वाईट आहे.
बहुतांश महिला शेतमजुरी आणि घरगुती कामकाजासारख्या अव्यवस्थित (अनौपचारिक) क्षेत्रांत कार्यरत असतात, जिथे कायदेशीर संरक्षण, कायमस्वरूपी नोकरी व लाभसुविधा उपलब्ध नसतात. औपचारिक क्षेत्रातही भेदभाव : ILO च्या अहवालानुसार शिक्षण, आरोग्य, वित्त आणि उद्योग यांसारख्या क्षेत्रांतही महिलांना पुरुषांपेक्षा कमी वेतन मिळते. उच्च पदांवर पोहोचताना ही असमानता आणखी वाढते. यालाच “ग्लास सीलिंग” असे म्हटले जाते.
हेही वाचा..
तेव्हा काँग्रेसला निवडणूक आयोगाशी हरकत नव्हती
बेंगळुरू, मुंबई, दिल्ली जगातील टॉप रेसिडेन्शियल मार्केटमध्ये
सलोनी हार्ट सेंटर हजारो कुटुंबांच्या आयुष्यात निर्माण करतेय नवी आशा
दिल्ली विमानतळ : १०.९ कोटी प्रवासी क्षमतेसह ग्लोबल ‘१०० मिलियन प्लस’ क्लबमध्ये दाखल
परिणामी देशाची आर्थिक क्षमता अर्ध्या लोकसंख्येच्या अपुऱ्या सहभागामुळे कमकुवत होते. सामाजिक व संरचनात्मक कारणे : गंभीर सांस्कृतिक मानसिकता – महिलांना फक्त घर व मुलांची जबाबदारी सांभाळणाऱ्या म्हणून पाहिले जाते. सुरक्षा व हालचालीच्या समस्या – विशेषतः ग्रामीण भागांत. शिक्षण व्यवस्थेची मर्यादा – आधुनिक व उच्च वेतनाच्या नोकऱ्यांसाठी महिलांना सक्षमपणे तयार केले जात नाही. भरती व बढतीतील पूर्वग्रह – सार्वजनिक तसेच खासगी क्षेत्रात महिलांना समान संधी मिळत नाहीत.
धोरणे व त्यांची मर्यादा : किस्तानने अलीकडच्या वर्षांत काही लैंगिक-संवेदनशील पावले उचलली आहेत, जसे की, मातृत्व रजा तरतूद, कार्यस्थळी छळविरोधी कायदे, सार्वजनिक क्षेत्रातील नोकऱ्यांत महिलांसाठी आरक्षण. परंतु याची अंमलबजावणी योग्यरीत्या होत नाही. शिवाय बहुतांश महिला अव्यवस्थित क्षेत्रात काम करतात, जिथे हे नियम लागूच होत नाहीत.
दक्षिण आशियात लैंगिक असमानता ही एक सर्वसामान्य समस्या आहे, परंतु पाकिस्तानची स्थिती सर्वात खालच्या स्तरावर आहे. वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरमच्या २०२५ च्या ग्लोबल जेंडर गॅप रिपोर्टमध्ये पाकिस्तानला १५६ देशांमध्ये १५१ वे स्थान मिळाले आहे. म्हणजेच महिलांच्या आर्थिक सहभाग व संधींच्या बाबतीत हा देश जवळपास सर्वांत शेवटी आहे.