पश्चिम आशियामध्ये इराण-संबंधित तणाव वाढलेला असतानाही भारतातील रिअल इस्टेट क्षेत्र झपाट्याने वाढत आहे. जागतिक अनिश्चिततेच्या पार्श्वभूमीवरही भारतात मोठ्या प्रमाणावर गुंतवणूक होत असल्याचे अलीकडील अहवालातून स्पष्ट झाले आहे. या क्षेत्रातील वाढ ही केवळ स्थानिक मागणीमुळे नाही, तर मजबूत अर्थव्यवस्था, धोरणात्मक बदल आणि गुंतवणूकदारांचा वाढता विश्वास यामुळे होत आहे.
सर्वप्रथम, २०२६ च्या जानेवारी ते मार्च या तिमाहीत भारताच्या रिअल इस्टेट क्षेत्रात सुमारे ५.१ अब्ज डॉलर्स इतकी विक्रमी गुंतवणूक झाली आहे. ही वाढ मागील वर्षाच्या तुलनेत सुमारे ७२ टक्क्यांनी जास्त आहे. याआधी जानेवारी-मार्च २०२५ मध्ये २.९ अब्ज डॉलर्स आणि ऑक्टोबर-डिसेंबर २०२५ मध्ये ३.३ अब्ज डॉलर्स इतका गुंतवणूक प्रवाह होता. या आकड्यांवरून स्पष्ट होते की भारतात रिअल इस्टेट क्षेत्रात गुंतवणूक सातत्याने वाढत आहे.
हे ही वाचा:
नेपाळमध्ये बालेन शाह सरकार विरुद्ध जनता पुन्हा रस्त्यावर
रात्री बाइक चालवण्यास बंदी आणि ९६ तासांचा ड्राय डे लागू
सोनं-चांदीत जोरदार उसळी; चांदीने गाठला उच्चांक
चीनचा ‘सायलेंट गेम’! तैवानचे राष्ट्राध्यक्ष लाई चिंग-ते यांचा परदेश दौरा रोखला
या गुंतवणुकीत डेव्हलपर्सचा मोठा वाटा असून सुमारे ४२ टक्के हिस्सा त्यांचा आहे, तर रिअल इस्टेट इन्व्हेस्टमेंट ट्रस्ट (REITs) चा सुमारे ४० टक्के सहभाग आहे. विशेष म्हणजे एकूण गुंतवणुकीपैकी जवळपास ९६ टक्के गुंतवणूक ही देशांतर्गत गुंतवणूकदारांकडून आली आहे. यामुळे भारतीय बाजारावर स्थानिक गुंतवणूकदारांचा विश्वास अधिक दृढ असल्याचे दिसून येते.
इराण आणि अमेरिकेमधील तणावामुळे पश्चिम आशियातील अनेक देशांच्या रिअल इस्टेट क्षेत्रावर नकारात्मक परिणाम झाला आहे. काही देशांमध्ये गुंतवणूक कमी झाली आहे, तर काही ठिकाणी बाजारात मंदी आली आहे. मात्र, भारतात याउलट परिस्थिती आहे. जागतिक गुंतवणूकदार भारताला सुरक्षित आणि स्थिर बाजार मानत आहेत. त्यामुळे जागतिक अनिश्चिततेच्या काळात भारत ‘सेफ इन्व्हेस्टमेंट डेस्टिनेशन’ म्हणून पुढे येत आहे.
यामागे भारताची मजबूत आर्थिक रचना हे प्रमुख कारण आहे. देशातील वाढती लोकसंख्या, शहरीकरण, रोजगाराच्या संधी आणि वाढती मध्यमवर्गीयांची क्रयशक्ती यामुळे घरांची मागणी वाढत आहे. तसेच सरकारच्या पायाभूत सुविधा प्रकल्पांमुळे नवीन शहरांचा विकास होत आहे, ज्यामुळे रिअल इस्टेट क्षेत्राला चालना मिळत आहे.
विशेषतः बेंगळुरू, मुंबई आणि दिल्ली-एनसीआर या शहरांनी गुंतवणुकीत आघाडी घेतली आहे. या तीन शहरांमध्ये मिळून सुमारे 65 टक्के गुंतवणूक झाली आहे. ही शहरे आयटी, व्यवसाय आणि रोजगाराच्या संधींसाठी ओळखली जात असल्याने येथे निवासी आणि व्यावसायिक प्रॉपर्टीची मागणी अधिक आहे.
तसेच REITs च्या वाढत्या सक्रियतेमुळे बाजार अधिक परिपक्व होत असल्याचे दिसते. कार्यालयीन जागा आणि रिटेल प्रॉपर्टीमध्ये गुंतवणूक वाढत आहे. यामुळे केवळ घरबांधणीच नव्हे तर व्यावसायिक रिअल इस्टेटलाही चालना मिळत आहे.
जागतिक पातळीवर तणाव असला तरी भारतातील रिअल इस्टेट क्षेत्रावर त्याचा मर्यादित परिणाम होत आहे. उलट, काही गुंतवणूक भारताकडे वळत असल्याचे संकेत आहेत. भविष्यातही हा ट्रेंड कायम राहण्याची शक्यता आहे, कारण भारताची अर्थव्यवस्था मजबूत असून दीर्घकालीन गुंतवणुकीसाठी अनुकूल वातावरण आहे.
एकूणच, इराण तणावासारख्या जागतिक संकटांनंतरही भारतातील रिअल इस्टेट क्षेत्र स्थिर आणि वाढत्या मार्गावर आहे. देशांतर्गत गुंतवणूक, मजबूत आर्थिक पाया आणि मोठी मागणी यामुळे हे क्षेत्र आगामी काळातही वेगाने प्रगती करत राहील, असे चित्र सध्या दिसत आहे.