पाकिस्तानातील हिंदूधर्मियांची संख्या गेल्या अनेक वर्षांत मोठ्या प्रमाणावर कमी झाली. त्यामागे कारण म्हणजे एकतर त्यांच्या हत्या झाल्या, त्यांचे सक्तीने धर्मांतरण झाले किंवा त्यांना तिथून पळवून लावण्यात आले. त्यातील काहींनी भारतात शरण घेतली. पण हिंदूंप्रमाणेच पाकिस्तानातील ख्रिस्ती धर्मियांचीही तीच अवस्था आहे. ईशनिंदेप्रकरणी काही ख्रिश्चनांच्या हत्या झाल्या आहेत तर ख्रिस्ती मुलींचे अपहरण, बलात्कार, हल्ले या परिस्थितीला ख्रिस्ती समाज सामोरा जात आहे.
११ एप्रिल २०२६ रोजी, पंजाब प्रांतातील ननकाना साहिब जिल्ह्यातील शाहकोट येथील २५ वर्षीय ख्रिस्ती महिलेवर स्थानिक कंत्राटदार फैजान मेहबूब रहमानी आणि त्याच्या साथीदाराने तिच्या गावात कथितपणे बलात्कार केला.
५ एप्रिल २०२६ रोजी, पंजाबमधील गुजरांवाला जिल्ह्यात सेंट फ्रान्सिस ऑफ असीसी कॅथोलिक चर्चच्या २०० हून अधिक सदस्यांच्या ईस्टर सूर्योदय मिरवणुकीदरम्यान, एका चालकाने वेगाने ट्रक श्रद्धाळूंच्या गर्दीत घुसवला, ज्यामुळे ६० जण जखमी झाले.
४ मार्च २०२६ रोजी, पंजाबच्या सरगोधा जिल्ह्यात २१ वर्षीय ख्रिस्ती शेतमजूर मार्कस मसीह याची त्याच्या मुस्लिम नियोक्त्यांनी, मोहम्मद मोहसिन खराल आणि मोहम्मद बशारत खराल यांनी हत्या केली.
२६ मार्च २०२६ रोजी, पोलिसांनी लाहोरमधील सधोकी काहना नौ भागात ख्रिस्ती व्यक्ती इफ्तिखार मसीह यांच्या मृत्यूला आत्महत्या ठरवण्याचा प्रयत्न केला, असे सांगितले की, त्यांचे शरीर छताच्या पंख्याला स्कार्फने लटकलेल्या अवस्थेत आढळले.
२७ मार्च २०२६ रोजी, फैसलाबाद विभागातील जरनवाला येथील चक नं. ६४८-जीबी गावातील अफजल जावेद मसीह यांनी सांगितले की, त्यांच्या १५ वर्षीय मुलगी सिदरा बीबी हिला पहाटेच्या सुमारास अली मुर्तजा नावाच्या मुस्लिम व्यक्तीने आणि त्याच्या दोन साथीदारांनी त्यांच्या घरातून अपहरण केले.
२०२५ मधील परिस्थितीच्या आधारे, ४ मार्च २०२६ रोजी प्रसिद्ध झालेल्या वार्षिक अहवालात युनायटेड स्टेट्स कमिशन ऑन इंटरनॅशनल रिलिजियस फ्रीडम (USCIRF) ने अमेरिकेच्या परराष्ट्र विभागाला पाकिस्तानसह १२ इतर देशांना ‘कंट्रीज ऑफ पार्टिक्युलर कन्सर्न’ (Countries of Particular Concern) म्हणून पुन्हा नामांकित करण्याची शिफारस केली. तसेच, धार्मिक स्वातंत्र्याच्या गंभीर उल्लंघनांसाठी जबाबदार असलेल्या पाकिस्तानी अधिकारी आणि संस्थांवर लक्षित निर्बंध (मालमत्ता गोठवणे आणि व्हिसा निर्बंध) लावण्याची मागणी केली.
हे ही वाचा:
शिस्तभंग प्रकरणी रियान परागवर कारवाई
शेअर बाजारात घसरण; सेन्सेक्स ५८३ अंकांनी घसरला
फेडरल रिझर्व्हच्या निर्णयापूर्वी सोने-चांदी स्थिर
अमेरिकेने भारताला १४ दशलक्ष डॉलर्स किमतीच्या चोरीच्या ६५७ कलावस्तू केल्या परत
पाकिस्तानमध्ये ख्रिस्ती लोकसंख्या केवळ १.३ टक्के आहे आणि ते बहुतेक वेळा सर्वात गरीब आणि दुर्लक्षित नागरिकांमध्ये गणले जातात.
ओपन डोर्सच्या “वर्ल्ड वॉच लिस्ट २०२६ ” नुसार, ख्रिस्त्यांवर सर्वाधिक अत्याचार होणाऱ्या देशांमध्ये पाकिस्तान 8व्या क्रमांकावर आहे. उत्तर कोरिया, सोमालिया, सीरिया, येमेन, सुदान, इरिट्रिया आणि नायजेरिया हे देश त्यापेक्षा वर आहेत. अहवालानुसार, पाकिस्तानमध्ये ख्रिस्ती अल्पसंख्यांक असल्यामुळे त्यांना दैनंदिन भेदभावापासून ते जीवघेण्या हिंसेपर्यंत अनेक आव्हानांना सामोरे जावे लागते. देशातील कुप्रसिद्ध धर्मनिंदा कायद्यांचा वापर ख्रिस्ती आणि इतर धार्मिक अल्पसंख्यांकांना घाबरवण्यासाठी वाढत्या प्रमाणात केला जात आहे. बहुतेक ख्रिस्ती पंजाब प्रांतात राहतात, जिथे अत्याचाराच्या घटना सर्वाधिक आहेत, तर सिंध प्रांत बंधुआ मजुरीसाठी कुप्रसिद्ध आहे, ज्याचा परिणाम अनेक ख्रिस्त्यांवर होतो. खैबर पख्तूनख्वा आणि बलुचिस्तानमध्ये ख्रिस्त्यांची संख्या कमी असली तरी त्यांचा एकाकीपणा त्यांना हिंसेसाठी अधिक असुरक्षित बनवतो.
पाकिस्तानमधील धर्मनिंदा कायद्यांचा वाढत्या प्रमाणात गैरवापर होत असून, यात व्यावसायिक स्पर्धा, वैयक्तिक किंवा धार्मिक वाद, धार्मिक अल्पसंख्यांकांविषयी शत्रुत्व आणि आर्थिक फायद्याचे गणित (जमीन आणि मालमत्ता हस्तगत करणे) यांचा समावेश आहे. या कायद्यांच्या अंमलबजावणीतील मोठी त्रुटी म्हणजे केवळ तक्रारदाराच्या साक्षीवरच आरोपीला तात्काळ ताब्यात घेतले जाते. ख्रिस्ती विशेषतः धोक्यात आहेत, कारण लाहोर, गोजरा, जरनवाला आणि इस्लामाबादसारख्या शहरांमध्ये धर्मनिंदेच्या आरोपांनंतर त्यांच्या वस्त्यांवर हल्ले आणि जाळपोळ झाल्याच्या घटना घडल्या आहेत. १९८७ ते २०२४ दरम्यान किमान ३०७ ख्रिस्त्यांवर धर्मनिंदेचे आरोप झाले, तर १९९४ ते २०२४ दरम्यान २६ ख्रिस्त्यांची न्यायबाह्य हत्या झाली.
ख्रिस्ती समुदाय जमीन बळकावण्याचाही बळी ठरतो. अनेक वेळा मालमत्ता जप्त करणे हे धर्मनिंदा- संबंधित हिंसेशी जोडलेले असते, जिथे ख्रिस्त्यांच्या घरांवर आणि उपासनेच्या ठिकाणांवर हल्ले होतात आणि ‘आरोपींना’ आपली घरे सोडून पळून जावे लागते. उदाहरणार्थ, २ मार्च २०२६ रोजी सरवर मसीह आणि त्यांच्या कुटुंबाला शेजाऱ्यांनी केलेल्या धर्मनिंदेच्या आरोपांमुळे आपली मालमत्ता सोडावी लागली. ह्यूमन राइट्स वॉचच्या ९ जून २०२५ रोजी प्रकाशित “ए कॉन्स्पिरसी टू ग्रॅब द लँड” या अहवालात अशा अनेक घटनांचे दस्तऐवजीकरण केले आहे. १६ ऑगस्ट २०२३ रोजी फैसलाबाद जिल्ह्यात शेकडो लोकांनी एका ख्रिस्ती वस्तीवर हल्ला केला, तर मार्च २०१३ मध्ये लाहोरमधील जोसेफ कॉलनीवर ३ हजार लोकांच्या जमावाने हल्ला करून १०० हून अधिक घरे जाळली आणि लुटली.
ख्रिस्ती मुली जबरदस्तीच्या विवाह आणि धर्मांतराच्या बळी ठरतात, जे अनेकदा अपहरणानंतर घडते. सेंटर फॉर सोशल जस्टिसच्या माहितीनुसार, जानेवारी २०२१ ते डिसेंबर २०२४ दरम्यान किमान १३७ ख्रिस्ती मुलींचे जबरदस्तीने धर्मांतर करून विवाह लावण्यात आले, ज्यांचे वय साधारणपणे १२ ते १५ वर्षांच्या दरम्यान होते. २२ एप्रिल २०२६ रोजी असेही समोर आले की, १३ वर्षीय मारिया शाहबाज प्रकरणात न्यायालयाने तिचा ३० वर्षीय मुस्लिम व्यक्तीसोबतचा विवाह वैध ठरवला, ज्यामुळे मोठा वाद निर्माण झाला. मारियाच्या वडिलांनी दावा केला होता की जुलै 2025 मध्ये तिचे अपहरण करून जबरदस्तीने धर्मांतर करण्यात आले. या निर्णयावर मानवाधिकार संघटना, चर्च नेते आणि राजकीय व्यक्तींनी तीव्र टीका केली असून, हा निर्णय धोकादायक उदाहरण ठरू शकतो असे त्यांनी म्हटले आहे. २०२६ च्या ग्लोबल जेंडर गॅप अहवालानुसार, पाकिस्तान १५६ देशांमध्ये शेवटच्या क्रमांकावर आहे.
पाकिस्तानमध्ये ख्रिस्ती समाजाला सामाजिक भेदभाव आणि अस्पृश्यतेलाही सामोरे जावे लागते, जिथे त्यांना ‘इसाई चूहडा’ आणि ‘चमार’ सारख्या अपमानास्पद नावांनी संबोधले जाते. ‘शुद्धता आणि अशुद्धता’ या प्रथा अन्न-पाणी, शिक्षण आणि रोजगार यांसारख्या क्षेत्रांमध्येही लादल्या जातात. पाकिस्तानमधील ख्रिस्तींवरील अत्याचार खोलवर रुजलेला आहे, जो धर्मनिंदा कायद्यांच्या गैरवापर, सामाजिक असहिष्णुता आणि वारंवार होणाऱ्या जमाव हिंसेमुळे टिकून आहे. राज्याची प्रतिक्रिया बहुतांश वेळा उशिरा आणि अपुरी ठरली असून, दोषींवर कारवाई कमी प्रमाणात झाल्याचे दिसते.