सूर्योदयापूर्वी उठणे आरोग्यासाठी अत्यंत लाभदायक आहे. ही एक सवय अनेक समस्या दूर करते आणि जीवनात सकारात्मक बदल घडवते. भारत सरकारच्या आयुष मंत्रालयाने सांगितले की ताजी हवा ते मानसिक शांतता. सकाळी लवकर उठण्याचे फायदे असंख्य आहेत. आयुष मंत्रालयाने सोशल मीडियावर (इंस्टाग्रामवर) पोस्ट करत म्हटले आहे की, “सूर्योदयापूर्वी उठून अविश्वसनीय फायदे मिळवा. ताजी हवा, उत्तम आरोग्य, आणि जीवनात सकारात्मक बदल. सूर्योदयापूर्वी दिवसाची सुरुवात केल्याने मन आणि शरीर दोन्ही ताजेतवाने राहतात.”
मंत्रालयाने सांगितले की सूर्योदयापूर्वीची हवा सर्वात शुद्ध आणि प्राणवायूने समृद्ध असते. या वेळी वायू प्रदूषण अत्यल्प असल्याने फुफ्फुसे निरोगी राहतात. सकाळच्या ताज्या हवेत श्वास घेतल्याने शरीरात ऊर्जा वाढते आणि दिवसभर ताजेपणा टिकून राहतो. मंत्रालयाच्या माहितीनुसार, सकाळी लवकर उठल्याने झोप, आहार आणि व्यायामाचा क्रम नियमित राहतो. त्यामुळे पचनसंस्था मजबूत राहते, वजन नियंत्रणात राहते आणि ताण-तणाव कमी होतो. दिवसाची सुरुवात नियोजनबद्ध झाल्यास संपूर्ण दिवस उत्साही आणि संतुलित होतो.
हेही वाचा..
श्रीलंकन नौदलाकडून तमिळनाडूच्या ३५ मच्छीमारांना अटक
एनडीएची ओळख विकासाशी, राजद-काँग्रेसची ओळख विनाशाशी
ब्रिटीश नागरिकत्व, भारतात इस्लामचा प्रचार; मौलाना शमसुल हुदा खान विरुद्ध एफआयआर
असीम सरोदेंची सनद तीन महिन्यांसाठी रद्द
सकाळी उठल्याने शरीरातील मेलाटोनिन आणि कॉर्टिसोल या हार्मोन्सचा समतोल राखला जातो. त्यामुळे झोपेची गुणवत्ता सुधारते आणि थकवा दूर राहतो. ही सवय रोगप्रतिकारशक्तीही वाढवते. त्याचबरोबर सकाळचा शांत वातावरण मनाला प्रसन्नता देतो. या वेळेत ध्यान-धारणा केल्याने ताण, चिंता आणि नैराश्य कमी होते. मंत्रालयाच्या म्हणण्यानुसार, सकाळी लवकर उठल्याने मानसिक आरोग्यात सुधारणा होते आणि आत्मविश्वास वाढतो. सूर्योदयापूर्वी उठल्याने पीनियल ग्रंथी सक्रिय होते, जी मेलाटोनिन हार्मोन तयार करते. हा हार्मोन झोप नियंत्रित ठेवतो आणि वृद्धत्वाची प्रक्रिया मंदावतो. त्यामुळे शरीराची जैविक घड्याळ (बायोलॉजिकल क्लॉक) संतुलित राहते.
तज्ज्ञांच्या मते, सूर्योदयापूर्वीचा काळ म्हणजे ‘ब्रह्ममुहूर्त’जो ध्यान, योग आणि पूजा-अर्चनेसाठी अत्यंत शुभ मानला जातो. या वेळेत एकाग्रता वाढते आणि आध्यात्मिक ऊर्जेचा प्रवाह होतो. त्यामुळे दिवसाची सुरुवात सकारात्मक आणि ऊर्जावान होते.