इराण युद्धाच्या मुद्द्यावर अमेरिका आणि तिचे युरोपीय सहयोगी यांच्यात वाढत्या मतभेदांच्या पार्श्वभूमीवर अमेरिकेने एक महत्त्वाचा रणनीतिक निर्णय घेतला आहे. पेंटागनने शुक्रवारी (१ मे) घोषणा केली की, अमेरिका जर्मनीतून आपल्या ५,००० सैनिकांना परत बोलावणार आहे. हा निर्णय अशा वेळी घेण्यात आला आहे, जेव्हा अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि युरोपीय नेत्यांमधील मतभेद अधिकच तीव्र होत आहेत.
या निर्णयामागील मुख्य कारण म्हणजे युरोपीय देशांशी, विशेषतः जर्मनीशी वाढलेला तणाव असल्याचे मानले जात आहे. जर्मनीचे चान्सलर फ्रेडरिक मर्ज यांनी अलीकडेच म्हटले होते की, इराणसोबतच्या चर्चेत अमेरिका अपमानास्पद स्थितीत आहे, ज्यामुळे डोनाल्ड ट्रम्प नाराज झाले. या वक्तव्यावर अमेरिकन प्रशासनाने तीव्र प्रतिक्रिया दिली. पेंटागनमधील एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने सांगितले की, सहयोगी देशांकडून अपेक्षित पाठिंबा न मिळाल्यामुळे निर्माण झालेली निराशा हा या निर्णयामागील एक महत्त्वाचा घटक आहे. अधिकाऱ्याच्या म्हणण्यानुसार, “सहयोगी देशांकडून मिळालेल्या कमी पाठिंब्यामुळे आणि त्यांच्या वक्तव्यांमुळे प्रशासन नाराज झाले आहे. अलीकडील विधाने अनुचित आणि मदत न करणारी ठरली आहेत.”
राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी यापूर्वीही अनेकदा युरोपीय देशांवर आरोप केला आहे की, ते अमेरिकेच्या लष्करी मोहिमांचा फायदा घेतात, पण अपेक्षित योगदान देत नाहीत. विशेषतः इराण संघर्षाच्या काळात महत्त्वाच्या सागरी मार्गांच्या सुरक्षेबाबत त्यांनी युरोपीय देशांच्या भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आहे. ट्रम्प यांनी नाटो सहयोगींवर टीका करताना असेही म्हटले होते की, त्यांनी होर्मुज़ जलडमरूमध्य पुन्हा खुला करण्यासाठी नौदल तैनात केले नाही.
हे ही वाचा:
४ वर्षीय चिमुरडीची अत्याचारानंतर हत्या; ६५ वर्षीय आरोपी अटकेत
भोंदू बाबा खरात प्रकरणात प्रतिभा चाकणकरांना ईडीचे समन्स
महाराष्ट्र म्हणजे शौर्य, भक्ती, सुधारणा, राष्ट्रनिर्मितीचा अद्वितीय संगम!
‘आप’चे मुख्यमंत्री भगवंत मान झिंगलेल्या अवस्थेत?
तणाव फक्त जर्मनीपुरता मर्यादित नाही. इटलीच्या पंतप्रधान जॉर्जिया मेलोनी आणि स्पेनच्या नेतृत्वासोबतही ट्रम्प यांचे मतभेद समोर आले आहेत. या देशांनी ईरानविरोधातील कारवाईत सहकार्य करण्यास अनुत्सुकता दर्शवली असून, लष्करी तळ आणि हवाई क्षेत्र वापरण्यास परवानगी देण्यासही नकार दिला आहे. पेंटागनच्या माहितीनुसार, सैनिकांची ही माघार पुढील ६ ते १२ महिन्यांत पूर्ण केली जाईल. सध्या जर्मनीत सुमारे ३५,००० अमेरिकन सैनिक तैनात आहेत, जे युरोपमधील अमेरिकेची सर्वात मोठी लष्करी उपस्थिती दर्शवतात. या निर्णयानंतर ही संख्या २०२२ पूर्वीच्या स्तराच्या जवळ पोहोचेल.