शतकानुशतके दात मजबूत ठेवण्यासाठी दातनचा वापर होत आला आहे. आपल्या आजी-आजोबांच्या मजबूत दातांचे गुपितही दातनच होते. पण तुम्हाला माहीत आहे का की दातन फक्त ओरल हेल्थसाठीच नव्हे, तर डोळ्यांच्या आरोग्याशीही त्याचा संबंध आहे? आयुर्वेदात दातनला मुखाचा रक्षक मानले जाते, जे पोटापासून डोळ्यांपर्यंत संपूर्ण शरीरासाठी उपयुक्त आहे.
आयुर्वेदात टूथपेस्टपेक्षा दातनला अधिक महत्त्व दिले जाते, कारण टूथपेस्टमध्ये अनेक रसायने असतात जी दातांपासून ते एकूण आरोग्यावर परिणाम करतात; तर दातन कफदोष संतुलित करते आणि दातांची स्वच्छता करताना संपूर्ण शरीराच्या आरोग्याचीही काळजी घेते. आज आपण दातनचे अद्भुत फायदे जाणून घेणार आहोत. दातनचा संबंध पचनसंस्थेशीही आहे. सकाळी दातन चावल्यावर तोंडातील लाळेत दातनचे कषाय गुण मिसळतात आणि ती लाळ पोटात जाऊन पचनाग्नी सुधारते. त्यामुळे बद्धकोष्ठता, अॅसिडिटीसारख्या समस्या कमी होतात आणि अन्न पचण्याची प्रक्रिया जलद होते.
हेही वाचा..
ओएनडीसीमुळे ई-कॉमर्सचे लोकशाहीकरण
आर्मी हॉस्पिटलमध्ये पहिली आयस्टेंटसह ३डी फ्लेक्स एक्वस अँजिओग्राफी
संजय राऊत यांनी ‘उद्धव सेना’ला ‘सोनिया सेना’ बनवले
भारताला जागतिक सर्जनशील केंद्र बनवण्याच्या दिशेने मोठे पाऊल
दुसरे म्हणजे, दातनमुळे डोळ्यांची दृष्टीही सुधारते. दातांच्या नसांचा थेट संबंध मेंदू आणि डोळ्यांशी असतो. दातन चावल्यामुळे त्या नसांवर परिणाम होतो आणि त्या नीट कार्य करतात, त्यामुळे दृष्टी तीव्र होते. तिसरे म्हणजे, दातन तोंडाच्या आरोग्यासाठी अत्यंत उपयुक्त आहे. हिरड्यांतून रक्त येणे, वेदना, पायोरिया किंवा दात कमकुवत असतील तर दातन औषधासारखे कार्य करते. ते हिरड्यांना घट्टपणा देते, ज्यामुळे दात मुळापासून मजबूत होतात आणि दीर्घकाळ टिकतात.
चौथे म्हणजे, दातन जिभेची स्वच्छताही करण्यात मदत करते. आयुर्वेदात दातननंतर लाकडी जिभखुरपीने जीभ स्वच्छ करण्याची पद्धत आहे, ज्यामुळे जीभेवर साचलेली पांढरी परत निघून जाते. ही परत विषारी द्रव्यांची (टॉक्सिन्सची) असते, जी तोंडाला दुर्गंधी निर्माण करते आणि अनेक आजारांना कारणीभूत ठरते. आता प्रश्न येतो की कोणती दातन वापरावी? यासाठी कडुलिंबाची दातन, बाभळीची दातन, आपामार्गाची दातन तसेच वड, खैर किंवा अर्जुन वृक्षाची दातन वापरता येते. या सर्व दातन औषधी गुणांनी समृद्ध आहेत.