तुमच्या घरातील आई-वडील किंवा आजी-आजोबा सकाळी उशिरा नाश्ता करतात का? जर होय, तर आता थोडं सावध होण्याची गरज आहे. अमेरिकेतील मास जनरल बर्मिंघमच्या नव्या अभ्यासात दिसून आलं आहे की वय वाढल्यावर सकाळच्या नाश्त्याला उशीर करण्याची सवय अनेक आरोग्य समस्यांना आमंत्रण देऊ शकते. अखेर या संशोधनात काय आढळले की ज्येष्ठ नागरिकांना इशारा देण्यात आला? त्यानुसार वय जसजसं वाढतं, तसतसं लोकांच्या जेवणाच्या वेळेत उशीर होऊ लागतो—विशेषतः सकाळच्या नाश्त्यात. हा बदल शरीरात काहीतरी बरोबर नाही याचे छोटे-छोटे संकेत देतो.
उशिरा नाश्ता केल्यामुळे मानसिक थकवा, नैराश्य, तोंड व दातांच्या समस्या, दिवसभर आळस, आणि अगदी अकाली मृत्यूचा धोका देखील वाढतो. मॅसॅच्युसेट्स जनरल हॉस्पिटलचे पोषणतज्ज्ञ व सर्कॅडियन बायोलॉजिस्ट, प्रमुख हसन दश्ती म्हणाले, “आमचं संशोधन दाखवतं की वयोवृद्ध लोकांच्या जेवणाच्या वेळेत बदल, विशेषतः नाश्त्याच्या वेळेत, हा त्यांच्या एकूण आरोग्यस्थितीचा सहज लक्षात येण्यासारखा निर्देशक ठरू शकतो.”
हेही वाचा..
जीवनात आर्थिक सुख हवे असेल, तर या तीन गोष्टी कधीही विसरू नका
भारतातील महिला विश्वचषक उद्घाटन समारंभाला पाकिस्तानचा बहिष्कार!
जेपी नड्डा यांनी एनडीए खासदारांची डिनर पार्टी केली रद्द
जयपूरमध्ये चार मजली हवेली कोसळली
दश्ती यांच्या टीमने ६४ वर्षे सरासरी वय असलेल्या जवळपास ३,००० ब्रिटिश रहिवाशांचे रक्तनमुने व डेटा विश्लेषित केला. सहभागींना त्यांच्या आहार व झोपेच्या सवयींबद्दल विचारण्यात आले. त्यांच्या उठण्याच्या वेळा, नाश्त्याच्या व रात्रीच्या जेवणाच्या वेळा यांची गणना करण्यात आली. सरासरी सहभागींनी उठल्यानंतर अर्ध्या तासात नाश्ता केला व झोपण्यापूर्वी ५ तासांपूर्वी रात्रीचं जेवण घेतलं. नाश्ता साधारण सकाळी ८:२२ वाजता, दुपारचं जेवण १२:३८ वाजता व रात्रीचं जेवण संध्याकाळी ५:५१ वाजता होत असे.
या सहभागींवर २० वर्षांहून अधिक काळ लक्ष ठेवण्यात आलं. त्यात दिसलं की वयाच्या प्रत्येक दशकानंतर नाश्ता व रात्रीच्या जेवणात काही मिनिटांची उशीर वाढत होती. अभ्यासाने दाखवलं की सतत उशिरा जेवल्यामुळे शरीराच्या २४ तासांच्या जैविक घड्याळावर विपरीत परिणाम होतो, ज्यामुळे रक्तातील साखर वाढते आणि ताणतणाव हार्मोन्सचे प्रमाण वाढते. या २० वर्षांच्या अभ्यासात २,३०० हून अधिक मृत्यूंची नोंद झाली. संशोधकांच्या मते, उशिरा खाणाऱ्या गटाची १० वर्षांची जगण्याची शक्यता ८६.७% होती, तर लवकर खाणाऱ्या गटाची ८९.५% होती.
तज्ज्ञांच्या मते, जसजसं वय वाढतं तसतसं शरीराचं सर्कॅडियन रिदम (जैविक घड्याळ) अधिक संवेदनशील होतं. या लयीप्रमाणे नियमित जेवण, विशेषतः सकाळचं पहिलं जेवण—म्हणजे नाश्ता—आरोग्य, ऊर्जा व मानसिक स्थिती टिकवण्यासाठी महत्त्वाचा ठरतो. या अभ्यासाच्या आधारावर सल्ला दिला गेला की विशेषतः ६० वर्षांवरील लोकांनी नाश्त्याची वेळ ठरवून रोज त्याच वेळी नाश्ता करावा. ही साधी पण परिणामकारक सवय दीर्घकाळ आरोग्य चांगलं ठेवू शकते. अभ्यासातून स्पष्ट झाले की घरातील ज्येष्ठांना वेळेवर उठवून हलका, पौष्टिक व सहज पचणारा नाश्ता द्यावा आणि नाश्त्याला कधीही हलक्यात घेऊ नये. नाश्ता ही केवळ सवय नाही, तर एक महत्त्वाची आरोग्यनियमिती आहे जी आयुष्याची दिशा बदलू शकते!
