तेल आणि नैसर्गिक वायू महामंडळ म्हणजेच Oil and Natural Gas Corporation (ONGC) ने आपल्या डामन अपसाइड डेव्हलपमेंट प्रकल्पात (DUDP) मोठे यश मिळवले आहे. या प्रकल्पातील B-12-24P या ऑफशोअर प्लॅटफॉर्मवरून गॅस उत्पादन सुरू करण्यात आले असून, यामुळे देशातील नैसर्गिक वायू उत्पादनात वाढ होण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
हा प्रकल्प अरबी समुद्रातील पश्चिम किनाऱ्यावर, मुंबईपासून सुमारे १८० किलोमीटर वायव्येस आणि पिपावावपासून ८० किलोमीटर दक्षिणेस स्थित आहे. या प्रकल्पासाठी सुमारे १ अब्ज डॉलर (अंदाजे ८,००० कोटी रुपये) इतकी गुंतवणूक करण्यात आली आहे. विशेष म्हणजे हा मोठा प्रकल्प दोन वर्षांपेक्षा कमी कालावधीत पूर्ण करण्यात आला, जे ONGC च्या कार्यक्षम प्रकल्प व्यवस्थापनाचे उदाहरण मानले जात आहे.
हे ही वाचा:
बांगलादेशमध्ये अवामी लीगच्या नेत्यावर गोळीबार
सोन्या-चांदीच्या दरात मोठी उसळी
हल्ल्यात जखमी झालेल्या इराणचे नेव्ही कमांडर तंगसीरी यांचा मृत्यू
अधिक स्क्रीन टाइममुळे मुलांच्या हृदयाच्या आरोग्यावर वाढतो धोका
B-12-24P प्लॅटफॉर्मचे यशस्वी कमिशनिंग हा या प्रकल्पाचा महत्त्वाचा टप्पा ठरला आहे. या प्लॅटफॉर्ममधून मिळणारा गॅस गुजरातमधील हजीरा (Hazira) येथील प्रोसेसिंग प्लांटमध्ये पाठवला जात आहे. यामुळे प्रकल्पातून उत्पन्न (monetisation) मिळण्यास सुरुवात झाली आहे, जे ONGC साठी आर्थिकदृष्ट्या महत्त्वाचे पाऊल आहे.
या प्रकल्पाच्या यशामागे ड्रिल-डेक तंत्रज्ञानाचा वापर, जलद अंमलबजावणी आणि मजबूत ड्रिलिंग व उत्पादन टीमचे योगदान महत्त्वाचे ठरले. ONGC ने सांगितले की, प्रकल्पातील इतर विहिरींमधून उत्पादन टप्प्याटप्प्याने वाढवले जाईल. यामुळे आगामी काळात गॅस उत्पादनात आणखी वाढ होण्याची शक्यता आहे.
डामन अपसाइड डेव्हलपमेंट प्रकल्प भारतासाठी रणनीतिकदृष्ट्या अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे. देश सध्या मोठ्या प्रमाणावर ऊर्जा आयातीवर अवलंबून आहे. अशा परिस्थितीत देशांतर्गत नैसर्गिक वायू उत्पादन वाढवणे हे ऊर्जा सुरक्षेसाठी आवश्यक आहे. या प्रकल्पामुळे आयातीवरील अवलंबित्व कमी होण्यास मदत होईल आणि औद्योगिक क्षेत्रालाही स्थिर व स्वस्त इंधन मिळू शकते.
ONGC हा भारतातील सर्वात मोठा तेल आणि वायू उत्पादक असून, देशाच्या सुमारे ७०% कच्चे तेल आणि ८४% नैसर्गिक वायू उत्पादनात त्याचा वाटा आहे. त्यामुळे अशा मोठ्या प्रकल्पांच्या यशस्वी अंमलबजावणीमुळे देशाच्या ऊर्जा क्षेत्राला मोठी चालना मिळते.
एकूणच, डामन प्रकल्पातील गॅस उत्पादनाची सुरुवात ही ONGC साठी तसेच भारतासाठी एक महत्त्वपूर्ण टप्पा मानली जात आहे. पुढील काळात उत्पादन वाढल्यास देशाची ऊर्जा स्वयंपूर्णतेकडे वाटचाल अधिक वेगाने होण्याची अपेक्षा आहे.