जगातील सर्वात महत्त्वाच्या नैसर्गिक वायू केंद्रांपैकी एक असलेल्या कतारच्या रास लाफान औद्योगिक शहरात रविवारी झालेल्या भीषण स्फोटानंतर भारताने तीव्र चिंता व्यक्त केली आहे. या दुर्घटनेत किमान ५४ जण जखमी झाले असून १८ कर्मचारी अद्याप बेपत्ता आहेत. या पार्श्वभूमीवर दोहा येथील भारतीय दूतावासाने कतार सरकार आणि तेथील नागरिकांप्रती सहानुभूती व्यक्त करत जखमींच्या लवकर बरे होण्यासाठी शुभेच्छा दिल्या आहेत.
भारतीय दूतावासाने ‘एक्स’वरील आपल्या निवेदनात म्हटले की, या कठीण काळात कतारमधील भारतीय समुदाय पूर्णपणे कतारच्या जनतेसोबत उभा आहे. बेपत्ता कर्मचाऱ्यांच्या सुरक्षिततेसाठी प्रार्थना करण्यात येत असून आवश्यक मदतीसाठी हेल्पलाइन क्रमांक आणि ई-मेल सुविधा देखील उपलब्ध करून देण्यात आली आहे.
रविवारी रात्री रास लाफान औद्योगिक परिसरात उत्पादन प्रक्रिया पुन्हा सुरू करण्याचे काम सुरू असताना अचानक स्फोट झाला. या स्फोटानंतर बरझान गॅस पुरवठा केंद्रात मोठ्या प्रमाणावर आग लागली. काही मिनिटांतच काळ्या धुराचे लोट परिसरात पसरले आणि आपत्कालीन पथके घटनास्थळी दाखल झाली. घटनेची पुष्टी करताना सरकारी ऊर्जा कंपनी कतार एनर्जीने सांगितले की, निर्यात सुविधेचे काही भाग पुन्हा कार्यान्वित करण्याच्या प्रक्रियेदरम्यान हा अपघात घडला. आग नियंत्रणात आणण्यात यश आले असले तरी नुकसान किती झाले आहे, याचे संपूर्ण मूल्यांकन अद्याप सुरू आहे.
सुरुवातीला काही मोजक्या लोकांना दुखापत झाल्याचे सांगितले जात होते. मात्र, काही तासांनंतर कतारच्या गृह मंत्रालयाने अधिकृत माहिती देताना जखमींची संख्या ५४ असल्याचे स्पष्ट केले. याशिवाय १८ कर्मचारी अद्याप संपर्काबाहेर असून त्यांचा शोध घेण्यासाठी बचावकार्य युद्धपातळीवर सुरू आहे. अधिकाऱ्यांच्या मते, स्फोटाचे नेमके कारण शोधण्यासाठी तांत्रिक तपास सुरू करण्यात आला आहे. प्राथमिक माहितीनुसार यामागे यांत्रिक किंवा तांत्रिक बिघाड असण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
बरझान गॅस सुविधा ही कतारच्या ऊर्जा व्यवस्थेतील अत्यंत महत्त्वाची कडी मानली जाते. दररोज सुमारे १.४ अब्ज स्टँडर्ड क्यूबिक फूट गॅस उत्पादन करण्याची क्षमता या प्रकल्पात आहे. येथे तयार होणारा गॅस देशांतर्गत वीज निर्मिती केंद्रे आणि समुद्राच्या खाऱ्या पाण्याचे गोड्या पाण्यात रूपांतर करणाऱ्या डिसॅलिनेशन प्रकल्पांना पुरवला जातो. वाळवंटी हवामान असलेल्या कतारमध्ये पाणीपुरवठा आणि ऊर्जा निर्मिती या दोन्ही क्षेत्रांसाठी या प्रकल्पाचे महत्त्व अनन्यसाधारण आहे. त्यामुळे या दुर्घटनेचा परिणाम केवळ औद्योगिक क्षेत्रापुरता मर्यादित न राहता देशाच्या महत्त्वाच्या पायाभूत व्यवस्थांवरही होऊ शकतो.
हे ही वाचा:
भारताच्या संरक्षण शक्तीला मोठे बळ; अमेरिकेकडून ४,००० कोटींच्या सहाय्य पॅकेजला मंजुरी
ब्रिटनला १० वर्षांत मिळणार सातवा पंतप्रधान, स्टार्मर यांचा राजीनामा
नीट पुनर्परीक्षेत ‘मुन्ना भाई’ रॅकेटचा पर्दाफाश
अमेरिका- इराण चर्चेचा परिणाम; कच्चे तेल ३ टक्क्यांनी घसरले
रास लाफान संकुल गेल्या काही महिन्यांत आधीच अडचणींचा सामना करत होते. अमेरिका-इराण तणाव आणि आखाती प्रदेशातील संघर्षामुळे या ऊर्जा केंद्राला पूर्वीही नुकसान झाले होते. काही क्षेपणास्त्र हल्ल्यांनंतर उत्पादन आणि निर्यात प्रक्रिया मर्यादित स्वरूपात सुरू ठेवावी लागली होती. त्यामुळे प्रकल्प पूर्ण क्षमतेने पुन्हा सुरू करण्याचे प्रयत्न सुरू असतानाच झालेल्या या स्फोटामुळे पुनर्बांधणीच्या प्रक्रियेला मोठा धक्का बसल्याचे मानले जात आहे.