पश्चिम आशियात सुरू असलेल्या युद्धाच्या तिसऱ्या आठवड्यात तणाव आणखी शिगेला पोहचला आहे. इराणच्या सशस्त्र दलांनी शनिवार (१४ मार्च) रोजी इशारा दिला की, त्यांच्या तेल पायाभूत सुविधांवर हल्ला झाला तर मध्य पूर्वेत अमेरिकेच्या मालकीच्या किंवा अमेरिकेसोबत सहकार्य करणाऱ्या कंपन्यांच्या ऊर्जा प्रकल्पांवर ते प्रत्युत्तरात्मक हल्ले करतील. अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी दावा केल्यानंतर हे वक्तव्य आले की, अमेरिकन सैन्याने रणनीतिकदृष्ट्या महत्त्वाच्या खार्ग बेटावरील लष्करी ठिकाणे नष्ट केली आहेत.
इराणच्या खातम अल-अंबिया केंद्रीय मुख्यालयाच्या एका प्रवक्त्याने चेतावणी देताना सांगितले की, तेहरानच्या तेल पायाभूत सुविधांना हानी पोहोचवली गेल्यास या प्रदेशातील अमेरिकेच्या मालकीच्या किंवा अमेरिकेसोबत काम करणाऱ्या कंपन्यांच्या ऊर्जा प्रकल्पांना लक्ष्य केले जाईल. प्रवक्त्याच्या मते, अशा ठिकाणांचा नाश करून त्यांना राखेत बदलले जाईल.
खार्ग बेट इराणसाठी अत्यंत महत्त्वाचे मानले जाते, कारण देशाच्या सुमारे ९० टक्के तेल निर्यातीचे संचालन याच बेटावरून होते. येथे झालेल्या अमेरिकन हल्ल्यांमुळे संघर्षाचे क्षेत्र आणखी वाढू शकते आणि जागतिक ऊर्जा बाजारावर गंभीर परिणाम होऊ शकतो, असे तज्ज्ञांचे मत आहे.
ट्रंप यांनी त्यांच्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म ट्रुथ सोशलवर पोस्ट करत म्हटले की, अमेरिकन सैन्याने खार्ग बेटावरील प्रत्येक लष्करी लक्ष्य पूर्णपणे नष्ट केले आहे. त्यांनी याला मध्य पूर्वेच्या इतिहासातील सर्वात शक्तिशाली बॉम्बहल्ल्यांपैकी एक असे म्हटले. तसेच ट्रंप यांनी इशारा दिला की, जर इराण होर्मुझ सामुद्रधुनीत जहाजवाहतुकीत अडथळा आणत राहिला तर बेटावरील तेल पायाभूत सुविधांनाही लक्ष्य केले जाऊ शकते.
मात्र इराणच्या राज्यसमर्थित फार्स न्यूज एजन्सीने दिलेल्या वृत्तानुसार, खार्ग बेटावर १५ पेक्षा अधिक स्फोटांचे आवाज ऐकू आले, परंतु अमेरिकन हल्ल्यांमुळे तेल पायाभूत सुविधांचे कोणतेही नुकसान झाले नाही. अहवालानुसार हल्ले प्रामुख्याने लष्करी तळ, संरक्षण प्रणाली, जोशन सी बेस, विमानतळ नियंत्रण मनोरा आणि हेलिकॉप्टर हॅंगर यांना लक्ष्य करून करण्यात आले.
हे ही वाचा:
“भारत आमचा मित्र!” होर्मुझ सामुद्रधुनीतून भारतीय जहाजांना मिळणार सुरक्षित मार्ग
अमेरिकेचा ‘यू व्हिसा’ मिळवण्यासाठी ११ भारतीयांनी टाकला बनावट दरोडा
रशियन तेलासाठी दबाव टाकणारा अमेरिका आता भारताकडे खरेदीसाठी करतोय विनंती
भारतात ‘सुपर एल निनो’चा अंदाज; तीव्र उष्णता आणि असामान्य मान्सून होणार?
खार्ग बेट इराणच्या किनाऱ्यापासून सुमारे २६ किलोमीटर अंतरावर आहे आणि होर्मुझ सामुद्रधुनीपासून सुमारे ४८३ किलोमीटर उत्तर-पश्चिमेला स्थित आहे. हा जलमार्ग जागतिक तेलपुरवठ्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जातो, कारण जगातील सुमारे एक-पंचमांश (१/५) तेल याच मार्गाने वाहून नेले जाते. दरम्यान, ट्रंप यांनी असेही संकेत दिले की अमेरिकन नौदल लवकरच होर्मुझ सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या तेल टँकरांना सुरक्षा देऊ शकते. अमेरिकन अधिकाऱ्यांच्या मते, पेंटागनने मध्य पूर्वेत मरीन एक्सपेडिशनरी युनिट तैनात करण्याचा निर्णय घेतला आहे, ज्यामध्ये साधारणपणे सुमारे २,५०० मरीन आणि नौसैनिकांचा समावेश असतो.
दरम्यान, हे युद्ध २८ फेब्रुवारी रोजी सुरू झाले होते. इराणचे माजी सर्वोच्च नेते अली खामेनी यांचा संयुक्त अमेरिकन-इस्रायली हल्ल्यात मृत्यू झाला. त्यानंतर संपूर्ण प्रदेशात संघर्ष पसरला असून आतापर्यंत इराण आणि इतर खाडी देशांमध्ये २,००० पेक्षा अधिक लोकांचा मृत्यू झाला आहे.
