पश्चिम आशियातील संघर्षाचा परिणाम जागतिक पुरवठा साखळीवर परिणाम झालेला असताना शेजारी देश पाकिस्तानवर याचा जबरदस्त परिणाम झाला आहे. पाकिस्तान गंभीर ऊर्जा संकटाकडे वाटचाल करताना दिसत आहे. एलएनजी (LNG) पुरवठ्यात मोठी घट आणि कोळशाच्या कमतरतेमुळे देशाच्या सुमारे ३० टक्के वीज उत्पादन क्षमतेवर धोका निर्माण झाला आहे. स्थानिक माध्यमांच्या अहवालानुसार, परिस्थिती हाताळण्यासाठी पाकिस्तान सरकारला लोडशेडिंग, वीजदरवाढ आणि ऊर्जा बचतीसारखे उपाय करावे लागू शकतात.
कराचीस्थित बिझनेस रेकॉर्डरच्या अहवालानुसार, पुढील महिन्यापासून पाकिस्तानचा एलएनजी पुरवठा जवळपास शून्याच्या जवळ पोहोचू शकतो. सध्या देशाच्या एकूण वीज उत्पादनापैकी सुमारे पाचवा हिस्सा एलएनजीवर अवलंबून आहे. त्याचबरोबर लॉजिस्टिक अडचणींमुळे कोळशाचा पुरवठाही प्रभावित होत आहे, ज्याचा एकूण ऊर्जा पुरवठ्यावर गंभीर परिणाम होत आहे.
अहवालात नमूद करण्यात आले आहे की, या दोन्ही स्रोतांतील घटेमुळे वीज उत्पादनाचा सुमारे ३० टक्के भाग धोक्यात येऊ शकतो. अशा परिस्थितीत फर्नेस ऑइल हा पर्याय उपलब्ध असला तरी तो गॅस आणि कोळशाच्या तुलनेत खूप महाग आहे, त्यामुळे वीज निर्मिती खर्चिक होणार आहे. या संकटाचा सामना करण्यासाठी पाकिस्तान सरकार दररोज २ ते ३ तास लोडशेडिंग लागू करण्याचा, वीज दर वाढवण्याचा आणि ऊर्जा बचतीचे उपाय राबवण्याचा विचार करत आहे. मात्र, या उपाययोजनांचे यश त्यांच्या प्रभावी अंमलबजावणीवर अवलंबून असेल, असे अहवालात नमूद करण्यात आले आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, बाजारपेठा लवकर बंद करणे किंवा जास्त वीज वापरणाऱ्या व्यावसायिक प्रकाशयोजनेवर निर्बंध घालणे यांसारखे सोपे उपाय यापूर्वी प्रभावी ठरले आहेत, मात्र सध्याच्या धोरणात त्यांना पुरेसे महत्त्व दिले गेलेले नाही. त्यामुळे या संकटाचा सर्वाधिक फटका सामान्य नागरिक आणि उद्योगांना बसण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. अहवालात असेही म्हटले आहे की, पाकिस्तानमधील अंतर्गत कुप्रबंधनामुळे परिस्थिती आणखी बिघडली आहे. पाकिस्तान रेल्वे आणि कोळसा-आधारित वीज प्रकल्पांमधील वादामुळे सुमारे १५०० ते १८०० मेगावॅट वीज उत्पादन धोक्यात आले आहे. कोळशाच्या वाहतुकीतील अडथळे, डब्यांची कमतरता आणि समन्वयाचा अभाव या समस्यांमुळे संकट अधिक गडद होत आहे.
हे ही वाचा:
“पाकिस्तानमधील ८०% लोक समलैंगिक आणि २०% उभयलिंगी आहेत”
केरळमध्ये शशी थरूर यांच्या ताफ्यावर हल्ला; सुरक्षारक्षकाला मारहाण
तृणमूलचा प्रचार करणारी सहाय्यक रिटर्निंग ऑफिसर निलंबित
अमेरिका– इराण युद्धविराम चर्चा ठप्प; पाकिस्तानमधील बैठकीसाठी इराणचा नकार
या परिस्थितीचा परिणाम केवळ वीजपुरवठ्यावरच नव्हे, तर पाकिस्तान रेल्वेच्या मालवाहतूक उत्पन्नावरही होऊ शकतो, ज्यामुळे आर्थिक ताण वाढण्याची शक्यता आहे. तज्ज्ञांचे मत आहे की, हे संकट जरी बाह्य कारणांमुळे सुरू झाले असले तरी त्याची तीव्रता मोठ्या प्रमाणात देशांतर्गत धोरणे आणि व्यवस्थापनावर अवलंबून आहे. योग्य वेळी मागणी नियंत्रण आणि पुरवठा सुधारणा यांचे संतुलित उपाय न केल्यास हे संकट आणखी गंभीर होऊ शकते.
