सगळ्या जगावर टॅरीफ युद्ध लादणारे अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी अखेर नमते घेतलेले दिसते. भारतावर लादलेले ५०% टॅरीफ १८ टक्क्यांवर आणल्याची घोषणा ट्रम्प यांनी आज केली. ट्रम्प यांच्या या घोषणेमुळे भारत आणि अमेरिकेत होणाऱ्या बहुप्रतिक्षित मुक्त व्यापार कराराचा मार्ग मोकळा झाला आहे.
अमेरिकेचे भारतातील राजदूत सर्जीओ गोर यांनी आज एक्स वर एक पोस्ट केली होती. राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प नुकतेच पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्याशी बोलले आहेत, स्टे ट्यून्ड… अशी त्यांनी माहिती दिली. त्याच्यानंतर काही वेळाने पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी एक्सवर पोस्ट केली आणि अमेरिकेने भारतावर लादलेले टेरिफ ५० टक्क्यांवरून १८ टक्क्यांवर आणल्याची माहिती उघड केली. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांना ट्रम्प यांनी फोन करून भारताच्या १४० कोटी जनते च्या वतीने ट्रम्प यांचे आभार मानले आहेत.
परराष्ट्र मंत्री डॉक्टर एस जयशंकर उद्यापासून अमेरिकेच्या दौऱ्यावर रवाना होत आहेत त्या आधीच ट्रम्प यांनी भारतीयांना गोड बातमी दिलेली आहे. पलीकडेच भारत आणि युरोप यांच्या दरम्यान मुक्त व्यापार करार झाला. त्यानंतर जगातील अनेक देश भारताशी मुक्त व्यापार करण्यासाठी उत्सुक होते परंतु युरोप नंतर अमेरिका नंबर लावणार अशी शक्यता दिसते आहे.
अमेरिका आणि भारत यांच्यात व्यापार करार झाला असून दोन्ही देश एकमेकांच्या वस्तूंवरील आयात शुल्क (टॅरिफ) तात्काळ कमी करण्याच्या दिशेने पावले उचलतील, अशी घोषणा अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी केली.
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनीही या कराराचा भाग म्हणून अमेरिकन वस्तू मोठ्या प्रमाणात खरेदी करण्यास सहमती दर्शवली असल्याचे ट्रम्प यांनी सोमवारी ट्रुथ सोशलवरील पोस्टमध्ये सांगितले. हा निर्णय दोन्ही नेत्यांमधील दूरध्वनी संभाषणानंतर जाहीर करण्यात आला.
मोदी यांनी नंतर सोमवारी एक्सवर पोस्ट करून अमेरिकेने शुल्क कमी केल्याची पुष्टी केली. मोदी त्यात म्हणतात,
आज माझे प्रिय मित्र अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्याशी संवाद साधताना अत्यंत आनंद झाला. ‘मेड इन इंडिया’ उत्पादनांवरील आयात शुल्क (टॅरिफ) आता १८% पर्यंत कमी करण्यात येणार असल्याची त्यांनी दिलेली घोषणा भारतासाठी अत्यंत सकारात्मक आणि ऐतिहासिक आहे. या महत्त्वपूर्ण निर्णयाबद्दल भारतातील १.४ अब्ज नागरिकांच्या वतीने मी अध्यक्ष ट्रम्प यांचे मनापासून आभार मानतो.
जगातील दोन मोठ्या अर्थव्यवस्था आणि जगातील सर्वात मोठ्या लोकशाही देशांनी एकत्र काम केल्यास, त्याचा थेट फायदा आमच्या नागरिकांना होतो आणि परस्पर हिताच्या सहकार्यासाठी प्रचंड संधी निर्माण होतात. जागतिक शांतता, स्थैर्य आणि समृद्धीसाठी अध्यक्ष ट्रम्प यांचे नेतृत्व अत्यंत महत्त्वाचे आहे. शांततेसाठी त्यांनी घेतलेल्या प्रयत्नांना भारत पूर्ण पाठिंबा देतो.
भारत-अमेरिका भागीदारी अभूतपूर्व उंचीवर नेण्यासाठी त्यांच्यासोबत अधिक घनिष्ठपणे काम करण्याची मी उत्सुकतेने अपेक्षा करतो.
ट्रम्प यांनी या कराराबद्दल म्हटले आहे की,
अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी ट्रुथ सोशलवर पोस्ट करत म्हटले:
“आज सकाळी भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्याशी बोलण्याचा मला सन्मान लाभला. ते माझ्या सर्वात जवळच्या मित्रांपैकी एक असून, आपल्या देशाचे प्रभावशाली आणि अत्यंत सन्माननीय नेते आहेत. आम्ही व्यापारासह अनेक विषयांवर चर्चा केली, तसेच रशिया-युक्रेन युद्ध समाप्त करण्याबाबतही संवाद साधला.
पंतप्रधान मोदी यांनी रशियन तेल खरेदी थांबवण्यास आणि त्याऐवजी अमेरिकेकडून तसेच संभाव्यतः व्हेनेझुएलाकडून अधिक प्रमाणात तेल खरेदी करण्यास सहमती दर्शवली आहे. यामुळे युक्रेनमधील युद्ध समाप्त होण्यास मदत होईल, जिथे सध्या दर आठवड्याला हजारो लोकांचे प्राण जात आहेत.
पंतप्रधान मोदी यांच्यावरील मैत्री आणि आदरभावनेतून, तसेच त्यांच्या विनंतीनुसार, तात्काळ प्रभावाने अमेरिका आणि भारत यांच्यात व्यापार करार करण्यास आम्ही सहमती दर्शवली आहे. या करारानुसार, अमेरिका भारतावर लावला जाणारा परस्पर (Reciprocal) टॅरिफ २५% वरून कमी करून १८% करणार आहे.
त्याचप्रमाणे, भारत अमेरिकेविरोधातील आपले टॅरिफ आणि नॉन-टॅरिफ अडथळे शून्यावर आणण्यासाठी पुढाकार घेणार आहे.
याशिवाय, पंतप्रधानांनी ‘BUY AMERICAN’ धोरणाअंतर्गत अमेरिकेकडून मोठ्या प्रमाणावर खरेदी करण्याची वचनबद्धता व्यक्त केली असून, त्यामध्ये ५०० अब्ज डॉलर्सपेक्षा अधिक किमतीची अमेरिकन ऊर्जा, तंत्रज्ञान, कृषी उत्पादने, कोळसा आणि इतर अनेक वस्तूंचा समावेश असेल.
पुढील काळात भारत-अमेरिका संबंध आणखी मजबूत होतील. पंतप्रधान मोदी आणि मी दोघेही काम करून परिणाम देणारे नेते आहोत — जे बहुतेकांकडून पाहायला मिळत नाही. या विषयाकडे लक्ष दिल्याबद्दल धन्यवाद.!
ट्रम्प यांच्या म्हणण्यानुसार, मोदी यांनी रशियन तेल खरेदी थांबवण्याचे आणि त्याऐवजी अमेरिकेकडून तसेच शक्य असल्यास व्हेनेझुएलाकडून अधिक तेल खरेदी करण्याचे आश्वासन दिले आहे.
ट्रम्प आणि मोदी प्रशासनांमधील व्यापार चर्चा गेल्या वर्षी काही मुद्द्यांवर अडकल्या होत्या. त्यात भारताची रशियन तेलावरील सततची अवलंबित्व ही एक मोठी अडचण होती.
ऑगस्ट महिन्यात ट्रम्प यांनी भारतावर २५% आयात शुल्क लावले होते. हे शुल्क रशियन तेल खरेदीच्या पार्श्वभूमीवर लावण्यात आले होते. त्याचबरोबर त्या महिन्याच्या सुरुवातीपासून लागू झालेल्या २५% “प्रतिसादात्मक” (reciprocal) शुल्काचाही त्यात समावेश होता.
सोमवारी केलेल्या पोस्टमध्ये ट्रम्प यांनी सांगितले की भारतावर लागू असलेले हे प्रतिसादात्मक शुल्क आता २५% वरून १८% करण्यात येईल आणि ते “तात्काळ प्रभावाने” लागू होईल.
भारत देखील अमेरिकेविरुद्ध असलेली आपली आयात शुल्के आणि गैर-शुल्क अडथळे शून्यावर आणण्याच्या दिशेने पुढे जाईल, असे ट्रम्प यांनी लिहिले.
हे ही वाचा:
काँग्रेस मधील अंतर्गत गटबाजी पुन्हा उघड
शेख हसीना यांना गृहनिर्माण घोटाळ्यात १० वर्षांची शिक्षा
“आत्मनिर्भर भारताचे स्वप्न वेगाने पूर्ण करणारा अर्थसंकल्प”
विमानाच्या फ्यूल कंट्रोल स्विचमध्ये बिघाड
ट्रम्प यांची ही घोषणा भारताने युरोपियन युनियनसोबत मोठा मुक्त व्यापार करार पूर्ण केल्यानंतर अवघ्या एका आठवड्यात आली. मोदी यांनी या कराराला “सर्व करारांची जननी” (mother of all deals) असे संबोधले होते.
काही विश्लेषकांच्या मते, युरोप आणि भारतातील प्रगतीमुळे नवी दिल्ली आणि वॉशिंग्टन यांच्यातील द्विपक्षीय कराराच्या प्रयत्नांना अधिक गती मिळू शकते.
