आकर्ण धनुरासन : मणक्यासाठी वरदान, स्नायूंना बनवतो मजबूत

आजच्या धावपळीच्या जीवनशैलीत तासन्‌तास ऑफिसच्या खुर्चीवर एकाच स्थितीत बसणे, अनियमित दिनचर्या आणि पोषणतत्त्वांची कमतरता यामुळे मणक्यांमध्ये वेदना होणे आणि स्नायू कमकुवत होणे ही सामान्य समस्या बनली आहे. त्यामुळे पाठदुखी, ताठरपणा आणि पोस्चर बिघडण्याच्या तक्रारी वाढत आहेत. मात्र प्राचीन योगातील आकर्ण धनुरासन या आसनामुळे या समस्यांवर सोपा आणि प्रभावी उपाय मिळतो. आकर्ण धनुरासन मणक्यांना लवचिक बनवतो, स्नायूंना बळकट करतो आणि संपूर्ण शरीरात संतुलन निर्माण करतो. नियमित सरावाने वेदना कमी होतात आणि ऊर्जा वाढते.

मोरारजी देसाई नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ योगानुसार, आकर्ण धनुरासन हे असे आसन आहे जे शरीराच्या अनेक भागांना मजबूत आणि लवचिक बनवते. हे आसन धनुष्य-बाणाच्या मुद्रेप्रमाणे केले जाते, ज्यामध्ये एक पाय हाताने धरून कानाजवळ आणला जातो. नियमित सरावाने याचे अनेक आरोग्यदायी फायदे मिळतात. आकर्ण धनुरासन मुख्यतः जांघा, कूल्हे आणि हॅमस्ट्रिंग (मांडीमागील स्नायू) यांना मजबूत व लवचिक बनवतो. या आसनात पाय वर उचलून ओढल्यामुळे या भागांमध्ये स्ट्रेच निर्माण होतो, त्यामुळे स्नायू बळकट होतात आणि वेदनांची तक्रार कमी होते.

हेही वाचा..

बांगलादेशात कट्टरपंथ्यांच्या बळी ठरला आणखी एक हिंदू

व्हेनेझुएलाचा भारतासोबतचा व्यापार खूपच कमी

भारतीय सेनेचा विशेष प्रशिक्षण अभ्यासक्रम

हम न बटेंगे और न ही कटेंगे

या आसनाचा मोठा फायदा मणक्यांना होतो. रोज सराव केल्यास मणक्यांची लवचिकता वाढते आणि स्पाइनल कॉर्ड मजबूत बनतो. त्यामुळे पाठदुखी, सायटिका आणि कंबर ताठ होण्यासारख्या समस्या कमी होतात. जास्त वेळ बसून काम करणाऱ्यांसाठी हे आसन विशेष फायदेशीर आहे. खांदे आणि भुजाही या आसनामुळे मजबूत होतात. पाय पकडताना आणि ओढताना खांद्यांचे व हातांचे स्नायू पूर्णपणे सक्रिय होतात, त्यामुळे वरच्या शरीराची ताकद वाढते. हे आसन खांद्यांचा ताठरपणा दूर करण्यास आणि पोस्चर सुधारण्यास मदत करते.

पचनसंस्थेवरही आकर्ण धनुरासनाचा सकारात्मक परिणाम होतो. बद्धकोष्ठता आणि अपचन दूर करण्यास हे आसन उपयुक्त ठरते. पोटातील अवयवांवर पडणाऱ्या दाबामुळे पचनक्रिया सुधारते आणि गॅस, फुगणे यांसारख्या तक्रारी कमी होतात. तज्ज्ञांचा सल्ला आहे की सुरुवातीला हे आसन योगप्रशिक्षकांच्या मार्गदर्शनाखाली शिकावे. गर्भवती महिला तसेच कंबर किंवा गुडघ्याला गंभीर इजा झालेल्या व्यक्तींनी डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय हे आसन करू नये. दररोज ५–१० मिनिटांचा सराव केल्यास शरीरात ऊर्जा आणि संतुलनाचा अनुभव येतो.