लिओनेल मेस्सी मैदानावर उतरला की एकच अपेक्षा असते—त्याच्या पायात चेंडू द्या आणि तो कधीतरी असा चमत्कार घडवेल, ज्याची कल्पनाही कोणी केली नसेल.
मात्र, फिफा विश्वचषकाच्या अंतिम फेरीत स्पेनने या शक्यतेची कोणतीही भीती बाळगली नाही. त्यांनी संपूर्ण सामना आपल्या शैलीत खेळला आणि अर्जेंटिनाला आपल्या अटींवर खेळण्यास भाग पाडले.
नियमित ९० मिनिटांचा खेळ संपेपर्यंत मेस्सी हा अर्जेंटिनाच्या खेळाचा सूत्रधार कमी आणि मध्यफळी व आक्रमणफळी यांच्यात सतत जागा शोधत फिरणारा खेळाडू अधिक दिसत होता. स्पर्धेत यापूर्वी त्याने ८ गोल, ४ सहाय्यक पास (असिस्ट) आणि अनेक निर्णायक क्षण घडवले होते. मात्र, अंतिम फेरीत तो जेव्हा जेव्हा चेंडू घेऊन गोलकडे वळण्याचा प्रयत्न करत होता, तेव्हा स्पेनचा बचाव आधीच योग्य स्थितीत उभा राहत होता आणि त्याचे पासिंगचे पर्याय संपत होते.
मेस्सीला रोखण्याऐवजी स्पेनचा स्वतःच्या खेळावर भर
स्पेनच्या कामगिरीतील सर्वात प्रभावी बाब म्हणजे त्यांनी संपूर्ण रणनीती केवळ मेस्सीला रोखण्यावर केंद्रित केली नाही. त्याऐवजी त्यांनी स्वतःची रचना कायम ठेवली, चेंडूवरील नियंत्रण राखले आणि अर्जेंटिनाला त्यांच्या अटींवर खेळण्यास भाग पाडले.
मेस्सीला चेंडू मिळत होता, पण तो अशा जागांवर मिळत होता जिथून इंग्लंड किंवा इजिप्तविरुद्धच्या सामन्यांप्रमाणे निर्णायक क्षण निर्माण करणे शक्य नव्हते. त्याच्या कारकिर्दीत क्वचितच असे घडले असेल की, सामना नियंत्रित करण्याऐवजी त्याला परिस्थितीनुसार प्रतिक्रिया देत खेळावे लागले.
आकडेवारीतून स्पष्ट झाले मेस्सीवरील नियंत्रण
मेस्सीच्या प्रभावाचे मूल्यांकन केवळ आकडेवारीवरून करता येत नाही. मात्र, या सामन्यातील आकडेवारीने त्याची मर्यादित भूमिका स्पष्ट केली.
हे ही वाचा:
चमकली भारतीय दागिन्यांची बाजारपेठ; जूनमध्ये निर्यातीचा विक्रम
“जिथे तथ्य, तर्क असतात, तिथे गोंधळाला जागा नसते”
ठाकरेंच्या दादरमधील आंदोलनाप्रकरणी तीन गुन्हे दाखल
“जिथे तथ्य, तर्क असतात, तिथे गोंधळाला जागा नसते”
स्पेनविरुद्ध अंतिम फेरीतील मेस्सीची कामगिरी :
चेंडूला स्पर्श : ५४ वेळा
यशस्वी पास : ५३ पैकी ४० (७६ टक्के)
गोलसंधी निर्माण : ०
फटका : १ (११७ व्या मिनिटाला)
सरासरी पास लांबी : १५ यार्ड
आक्रमण उभारणीत सहभाग : १३ वेळा
थेट आक्रमक चालीत सहभाग : १ वेळा
मेस्सीचे बहुतांश पास डाव्या अर्ध्या भागात आणि मध्यफळीत झाले. त्याची जास्तीत जास्त देवाणघेवाण रोद्रिगो डी पॉल, नाहुएल मोलिना, लिअँद्रो पारेदेस आणि जुलियानो सिमेओने यांच्यासोबत झाली. अर्जेंटिनाच्या आघाडीच्या खेळाडूंशी त्याचा संपर्क अत्यंत मर्यादित राहिला.
यातूनच स्पेनने त्याला ज्या भागात खेळण्यास भाग पाडले आणि त्यामुळे अर्जेंटिनाला संपूर्ण सामन्यात सातत्यपूर्ण दबाव निर्माण करण्यात का अपयश आले, हे स्पष्ट झाले.
…आणि मेस्सीला मागे यावे लागले
सामन्यादरम्यान मेस्सीला वारंवार स्पेनच्या गोलपासून ३५ ते ४० यार्ड अंतरावर चेंडू स्वीकारावा लागत होता. त्यावेळी त्याची पाठ गोलकडे असे आणि त्याच्या सभोवताली स्पेनच्या प्रेसिंगमधून बाहेर पडण्यासाठी झगडणारे सहकारी असत.
पेनल्टी क्षेत्राजवळून आक्रमणाची सूत्रे हलवण्याऐवजी त्याला अर्जेंटिनाला केवळ मध्यरेषेपलीकडे नेण्यासाठी मेहनत घ्यावी लागत होती.
अंतिम सामना पूर्णपणे स्पेनच्या अटींवर
सामान्यतः मेस्सीला रोखण्यासाठी एखाद्या बचावपटूने त्याच्या मागे सतत राहावे किंवा अनेक कठीण टॅकल्स कराव्या लागतात, असे मानले जाते. मात्र, स्पेनला त्यापैकी कोणत्याही गोष्टीची गरज भासली नाही.
स्पेनच्या खेळाडूंनी कोणतेही असामान्य वैयक्तिक प्रदर्शन केले नाही; त्यांनी केवळ आपल्या संघरचनेवर विश्वास ठेवला आणि त्याच शिस्तीमुळे मेस्सीचा प्रभाव कमी करण्यात यश मिळवले.
या विश्वचषकात अर्जेंटिनाने अनेक सामने एका ठरावीक पद्धतीने जिंकले होते. सामना रंगात आला की, मेस्सी दोन रेषांमधील मोकळ्या जागेत चेंडू स्वीकारत असे आणि एका पासने, एका वळणाने किंवा आपल्या उपस्थितीने सामन्याचे चित्र बदलून टाकत असे.
मात्र, स्पेनचे प्रशिक्षक लुईस दे ला फुएंते यांनी ही पद्धत ओळखली होती. त्यामुळे मेस्सीच्या मागे खेळाडू लावण्याऐवजी त्यांनी त्याच्यासाठी उपलब्ध मोकळ्या जागाच कमी केल्या.
रोद्री, पेद्री आणि क्युबार्सीची प्रभावी भूमिका
स्पेनचा मध्यफळीतील आधारस्तंभ रोद्री बचावफळीसमोर आपल्या जागेवर ठाम राहिला आणि मेस्सीपर्यंत पोहोचणारे पास रोखत राहिला.
पेद्री आणि फाबियान रुईझ यांनी मेस्सीला दोन रेषांमधून चेंडू मिळताच तातडीने त्याच्यावर दबाव आणला.
क्युबार्सीचा प्रभाव
त्यांच्या मागे तरुण बचावपटू पाऊ क्युबार्सी याने वयापेक्षा अधिक परिपक्व खेळ करत आवश्यकतेनुसार मध्यफळीत पुढे येणे आणि अर्जेंटिनाने खेळ रुंदावण्याचा प्रयत्न केला की पुन्हा बचावात परतणे, हे अत्यंत प्रभावीपणे केले.
संपूर्ण सामन्यात स्पेनच्या खेळाडूंमध्ये कोणतीही घाई किंवा घबराट दिसली नाही. त्यांनी आपल्या संघरचनेवर पूर्ण विश्वास ठेवला आणि त्या शिस्तबद्ध खेळामुळेच अर्जेंटिनाच्या आक्रमणाला प्रभावीपणे रोखण्यात यश मिळवले.