भारत आणि फ्रान्स यांच्यातील धोरणात्मक संरक्षण संबंधांना नवी गती देत बेंगळुरू येथे आयोजित सहाव्या भारत- फ्रान्स वार्षिक संरक्षण संवादादरम्यान दोन महत्त्वाच्या सामंजस्य करारांवर (MoU) स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या. ही उच्चस्तरीय बैठक भारताचे संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह आणि फ्रान्सच्या समकक्ष मंत्री कॅथरीन यांच्या उपस्थितीत पार पडली. दोन्ही मंत्र्यांनी संयुक्तपणे या संवादाचे अध्यक्षस्थान भूषवले.
पहिला करार १० वर्षांच्या व्यापक संरक्षण सहकार्य कराराच्या दुरुस्ती आणि नूतनीकरणाशी संबंधित आहे. भारताच्या वतीने संरक्षण सचिव राजेश कुमार सिंह आणि फ्रान्सच्या वतीने लेफ्टनंट जनरल एरिक पेल्टियर यांनी या करारावर स्वाक्षऱ्या केल्या. बदलत्या जागतिक सुरक्षा परिस्थितीत दीर्घकालीन लष्करी भागीदारीबाबत दोन्ही देशांची वचनबद्धता या नूतनीकरणातून अधोरेखित होते.
दुसरा करार भारतात ‘हॅमर’ क्षेपणास्त्रांच्या संयुक्त उत्पादनासंदर्भात आहे. हा करार Bharat Electronics Limited (बीईएल) आणि Safran Electronics & Defense यांच्यात झाला. बीईएलचे अध्यक्ष व व्यवस्थापकीय संचालक मनोज जैन आणि साफ्रानचे संरक्षण संचालक अलेक्झांडर झिगलर यांनी कराराची देवाणघेवाण केली. अचूक मार्गदर्शित क्षमतेसाठी ओळखली जाणारी ‘हॅमर’ क्षेपणास्त्रे देशात तयार होणार असल्याने ‘मेक इन इंडिया’ आणि ‘आत्मनिर्भर भारत’ मोहिमेला मोठी चालना मिळणार आहे.
आपल्या भाषणात राजनाथ सिंह यांनी फ्रान्सला सामरिक स्वायत्ततेचा आणि मजबूत युरोपीय संरक्षण चौकटीचा समर्थक म्हटले. तसेच, दोन्ही देशांमधील वाढत्या बहुपक्षीय सहकार्याचे कौतुक केले. अलीकडील भारत-युरोपीय संघ सुरक्षा भागीदारीला त्यांनी प्रादेशिक स्थैर्यासाठी महत्त्वाचे पाऊल असल्याचे नमूद केले. फ्रान्सच्या मंत्री कॅथरीन वात्राँ यांनी संरक्षण सहकार्य हे भारत-फ्रान्स संबंधांचे मुख्य आधारस्तंभ असल्याचे सांगितले. संयुक्त लष्करी सराव, सह-उत्पादन आणि तंत्रज्ञान हस्तांतरण हे भागीदारीचे प्रमुख स्तंभ असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. इंडो-पॅसिफिक प्रदेशातील वाढत्या भू-राजकीय तणावाच्या पार्श्वभूमीवर भारत हा फ्रान्सचा अत्यावश्यक भागीदार असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
हे ही वाचा:
मुंबई महानगरपालिका स्थायी समिती अध्यक्षपदासाठी प्रभाकर शिंदेंची निवड
घरगुती काम करणारे मिळतील आता एका क्लिकवर
वडाळ्यात होणार राज्यस्तरीय पॉवरलिफ्टिंग
पाकिस्तानी हॉकीपटूंना सामन्याआधी घासावी लागली भांडी
गेल्या काही वर्षांत भारत आणि फ्रान्स यांच्यातील संरक्षण व्यापारात लक्षणीय वाढ झाली आहे. Hindustan Aeronautics Limited आणि Defence Research and Development Organisation यांसारख्या संस्थांच्या उपस्थितीमुळे बेंगळुरू हे संरक्षण आणि एरोस्पेस सहकार्याचे प्रमुख केंद्र म्हणून उदयास आले आहे. तज्ज्ञांच्या मते, हे करार इंडो-पॅसिफिक प्रदेशातील सामरिक संतुलन अधिक मजबूत करण्यासोबतच प्रगत संरक्षण तंत्रज्ञानात भारताची आत्मनिर्भरता वाढविण्यासाठी महत्त्वाचे ठरतील.
