भारताची एअरोस्पेस कंपनी सक्थी एव्हिएशन (Sakthi Aviation) आणि चेक प्रजासत्ताकमधील संरक्षण व विमानन निर्यातक कंपनी ओम्नीपोल यांनी एक सामंजस्य करार केला आहे. या कराराचा उद्देश आधुनिक १९ सीटर टर्बोप्रॉप विमान L410 NG चे भारतात उत्पादन करण्याच्या शक्यता तपासणे हा आहे. भारताच्या स्वदेशी विमान निर्मिती क्षमतेला बळकटी देण्याच्या दिशेने हे एक महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे.
L410 NG हे प्रसिद्ध LET L-410 विमानाचे अद्ययावत रूप आहे. हे विमान मूळतः १९७० च्या दशकात चेकोस्लोवाकियामध्ये विकसित करण्यात आले होते. शॉर्ट टेकऑफ अँड लँडिंग क्षमतेसाठी हे विमान ओळखले जाते. नव्या NG आवृत्तीत अत्याधुनिक GE H80 टर्बोप्रॉप इंजिन, सुधारित एव्हियोनिक्स आणि प्रगत सुरक्षा प्रणालींचा समावेश आहे. यामुळे त्याची कार्यक्षमता आणि विश्वासार्हता लक्षणीयरीत्या वाढली आहे.
ओम्नीपोल गेल्या अनेक दशकांपासून L410 विमानाच्या उत्पादन आणि जागतिक विपणनाशी संबंधित आहे. आतापर्यंत ५० हून अधिक देशांना हे विमान पुरवण्यात आले आहे. आफ्रिका आणि आशियासारख्या कठीण भौगोलिक परिस्थिती असलेल्या भागांतील यशस्वी तैनातीमुळे या विमानाची मजबुती आणि विश्वासार्हता सिद्ध झाली आहे. बेंगळुरूस्थित सक्थी एव्हिएशन एअरोस्ट्रक्चर, एव्हियोनिक्स इंटिग्रेशन आणि मेंटेनन्स, रिपेअर अँड ओव्हरहॉल (MRO) सेवांवर लक्ष केंद्रित करते. जागतिक ओरिजिनल इक्विपमेंट मॅन्युफॅक्चरर्स (OEMs) सोबतचा कंपनीचा अनुभव तंत्रज्ञान हस्तांतरण आणि स्थानिक असेंब्लीसाठी तिला एक महत्त्वाचा भागीदार बनवतो. हा MoU भारत सरकारच्या ‘मेक इन इंडिया’ उपक्रम आणि आत्मनिर्भर भारत संकल्पनेशी सुसंगत आहे. जर L410 NG चे उत्पादन भारतात झाले, तर आयातीवरील अवलंबित्व कमी होईल, परकीय चलनाची बचत होईल आणि विमानन क्षेत्रात मोठ्या प्रमाणावर रोजगारनिर्मितीची शक्यता निर्माण होईल.
या योजनेअंतर्गत भारतात एक स्वतंत्र उत्पादन युनिट उभारण्याची शक्यता आहे. कर्नाटक किंवा तामिळनाडूतील विद्यमान एअरोस्पेस क्लस्टर असलेल्या भागांचा विचार केला जाऊ शकतो. सुरुवातीला परवाना-आधारित उत्पादनावर भर दिला जाईल आणि नंतर हळूहळू अधिक स्थानिक घटकांसह पूर्ण स्वदेशी निर्मितीकडे वाटचाल करण्याची योजना आहे. भारतामध्ये L410 NG चे प्रमुख उपयोग UDAN योजनेअंतर्गत प्रादेशिक हवाई संपर्क, भारतीय वायुसेनेसाठी लष्करी वापर आणि आपत्ती निवारण मोहिमा यामध्ये होऊ शकतात. कच्च्या धावपट्ट्यांवरून उड्डाण करण्याची क्षमता असल्यामुळे हे विमान ईशान्य भारत आणि हिमालयीन भागांसारख्या दुर्गम प्रदेशांसाठी अत्यंत उपयुक्त ठरू शकते.
हे ही वाचा:
कोलकात्यामधील उच्चभ्रू रेस्टॉरंटमध्ये हिंदू फूड व्लॉगरला दिले गोमांस
दिल्ली स्फोटप्रकरणातून नवी माहिती, यहुदी कॉफी चेनला करायचे होते लक्ष्य
चांदीच्या किंमती एका दिवसात १ लाखांनी घसरल्या! सोन्याची काय परिस्थिती?
दोन्ही राष्ट्रवादी एकत्र येणार? काय म्हणाले शरद पवार?
भागीदारीचा मुख्य आधार तंत्रज्ञान हस्तांतरण आहे. ओम्नीपोल एअरफ्रेम निर्मिती, कंपोझिट साहित्य आणि एव्हियोनिक्स इंटिग्रेशनशी संबंधित तांत्रिक ज्ञान सामायिक करेल, तर सक्थि एव्हिएशन स्थानिक पुरवठा साखळीचे स्थानिकीकरण आणि प्रमाणन प्रक्रियांमधील आपली कौशल्ये देईल. आर्थिक दृष्टिकोनातून ही योजना मोठा परिणाम करू शकते. पुढील पाच वर्षांत प्रत्येक L410 NG मध्ये ६० टक्क्यांपर्यंत स्वदेशी घटकांचा वापर करण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे.
रणनीतिक पातळीवरही ही भागीदारी महत्त्वाची आहे. भारतीय सशस्त्र दलांना काउंटर- इन्सर्जन्सी, उच्च-उंचीवरील ऑपरेशन्स आणि देखरेख मोहिमांसाठी बहुउपयोगी प्लॅटफॉर्मची गरज आहे. भारतात होणारे L410 उत्पादन, HAL च्या ध्रुव हेलिकॉप्टर आणि स्वदेशी प्रशिक्षण विमानांना पूरक ठरू शकते.
सक्थी एव्हिएशनच्या नेतृत्वाने या MoU ला भारतीय विमानन आत्मनिर्भरतेच्या दिशेने एक मैलाचा दगड असल्याचे म्हटले आहे, तर ओम्नीपोलच्या सीईओंनी भारताचा वाढता बाजार आणि मजबूत उत्पादन परिसंस्था L410 NG च्या विस्तारासाठी आदर्श असल्याचे सांगितले आहे. भारतामध्ये असेंबल केलेल्या पहिल्या L410 NG चे उड्डाण २०२९ पर्यंत घडवून आणण्याचे लक्ष्य आहे.
