भारतीय रिझर्व्ह बँकेचे माजी गव्हर्नर डी. सुब्बाराव यांनी त्यांच्या पुस्तकात आरबीआयमधील त्यांचा काळ आणि तत्कालीन अर्थमंत्र्यांशी केलेल्या संवादाबाबत काही धक्कादायक माहिती दिली आहे. सुब्बाराव यांनी प्रणव मुखर्जी आणि पी. चिदंबरम यांच्यावर आरोप केला आहे. या दोघांच्या नेतृत्वाखालील अर्थ मंत्रालयाने आरबीआयवर व्याजदर कमी करण्यासाठी दबाव आणला आणि लोकांचा सरकारवरील विश्वास वाढवण्यासाठी विकासाचे अधिक सकारात्मक चित्र निर्माण केले, असा आरोप त्यांनी केल्यामुळे खळबळ माजली आहे.
सुब्बाराव म्हणतात की आपण सरकार आणि आरबीआय या दोन्ही ठिकाणी सेवा केली असल्यामुळे काही गोष्टी अधिकाराने सांगू शकतो. मध्यवर्ती बँकेच्या स्वायत्ततेच्या महत्त्वाबद्दल सरकारमध्ये कमी समज आणि संवेदनशीलता आहे, असे त्यांनी म्हटले आहे.
हेही वाचा ..
आयरिश टाइम्सला भारतीय राजदूतांकडून सडेतोड उत्तर
आयरिश टाइम्सला भारतीय राजदूतांकडून सडेतोड उत्तर
मुंबईत झाडांवरील रोषणाईच्या माळा काढण्यास सुरुवात!
दिनेश कार्तिक बनणार टीम इंडियाचा फिनिशर?
लेहमन ब्रदर्सचे संकट येण्याच्या काही दिवस आधी ५ सप्टेंबर २००८ पासून आरबीआयचे गव्हर्नर बनण्यापूर्वी २००७ ते २००८ पर्यंत सुब्बाराव हे अर्थ विभागाचे सचिव होते. सुब्बाराव यांनी पुस्तकात नमूद केले आहे की, सरकारी दबाव रिझर्व्ह बँकेच्या व्याजदर धोरणापुरता मर्यादित नाही. प्रसंगी, हा दबाव आरबीआयवर अधिक सकारात्मक वाढ आणि चलनवाढीचा अंदाज तयार करण्यासाठी दबाव आणण्यापर्यंत वाढला, जो आरबीआयच्या वस्तुनिष्ठ निर्णयापासून विचलित झाला.
सुब्बाराव यांनी चिदंबरम आणि मुखर्जी यांच्याशी झालेल्या चर्चेचे वर्णन केले असून त्यांच्या भिन्न भिन्न दृष्टिकोनावर प्रकाश टाकला आहे. आत्मविश्वास वाढवण्यासाठी सरकारसोबत जबाबदारी सामायिक करण्यासाठी आरबीआयने उच्च विकास दर आणि महागाई दर कमी करण्याच्या सूचना दिल्या आहेत. त्यांनी कबूल केले की, असा एक क्षण होता जेव्हा ते सातत्याने असमाधानी होते आणि आरबीआय सरकारसाठी चीअरलीडर बनण्याच्या मागणीमुळे नाराज होते.
दुव्वुरी सुब्बाराव यांनी १९७४ मध्ये उत्तर-कोस्टल आंध्र प्रदेशातील पार्वतीपुरम उपविभागासाठी उपजिल्हाधिकारी म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. २०१३ मध्ये तीव्र विनिमय दर संकटाच्या वेळी त्यांची भारतीय रिझर्व्ह बँकेचे गव्हर्नर म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. सुब्बाराव आता अमेरिकेतील येल जॅक्सन स्कूलमध्ये सहयोगी आहेत. त्यांची अलीकडची कादंबरी, ‘फक्त भाडोत्री? नोट्स फ्रॉम माय लाइफ अँड करिअर’मध्ये त्यांच्या ७४ वर्षांच्या प्रवासाचे वर्णन केले आहे. पुस्तकात त्याच्या आशा आणि दु:ख, सिद्धी आणि पराभव, चुका आणि उल्लंघने आणि रस्त्यात त्याने शिकलेले धडे या सर्व गोष्टी असामान्य स्पष्टपणाने आणि प्रामाणिकपणाने सांगितल्या आहेत.
