राज्यातील कुकी-झो जमातींचे प्रतिनिधित्व करणारी सर्वोच्च संघटना, कुकी इनपी मणिपूर (KIM) नुसार, शुक्रवारी (५ जून) पहाटे मणिपूरच्या कांगपोकपी जिल्ह्यातील लोइबोल खुल्लेन गावावर झालेल्या संशयित दहशतवादी हल्ल्यात तीन जण ठार झाले आणि सात घरे जळून खाक झाली.
५ जून रोजी जारी केलेल्या एका निवेदनात, केआयएमने आरोप केला आहे की, एनएससीएन-आयएम आणि त्याची सहयोगी संघटना झेडयूएफ (के) च्या सशस्त्र कार्यकर्त्यांनी पहाटे ४ वाजण्याच्या सुमारास गावावर हल्ला केला. या हल्ल्यात तीन नागरिक ठार झाले, सात घरे उद्ध्वस्त झाली आणि नागरिकांच्या मालमत्तेचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान झाले, असे संघटनेने म्हटले आहे.
मृतकांची ओळख लेतखोंगम हाओकिप, त्यांची पत्नी तिनमारी हाओकिप आणि जांगमिनलाल हाओकिप अशी पटली असून, ते सर्व लोइबोल खुल्लेनचे रहिवासी होते. कुकी स्टुडंट्स ऑर्गनायझेशन (केएसओ), दक्षिण पश्चिम सदर हिल्सने जारी केलेल्या एका स्वतंत्र निवेदनानुसार, पीडितांचे वय अनुक्रमे ३४, ३० आणि ३४ वर्षे होते. या घटनेवर पोलिसांनी अद्याप प्रतिक्रिया दिलेली नाही. या घटनेचा निषेध करताना, केआयएमने या हल्ल्याचे वर्णन निःशस्त्र नागरिकांवरील “हिंसेचे अमानुष कृत्य” असे केले आणि म्हटले की, निष्पाप लोकांची हेतुपुरस्सर हत्या आणि घरांचा विध्वंस हे मानवी प्रतिष्ठेचे आणि मूलभूत मानवी हक्कांचे गंभीर उल्लंघन आहे. संस्थेने शोकाकुल कुटुंबांप्रति शोक व्यक्त केला आणि हिंसाचाराने बाधित झालेल्या रहिवाशांप्रति सहानुभूती दर्शवली. तसेच, या हल्ल्यामुळे कुकी-झो समुदायाला “अथांग दुःख” झाले असल्याचे म्हटले.
केआयएमने भारत सरकार आणि सुरक्षा यंत्रणांना या घटनेची तात्काळ चौकशी सुरू करून, दोषींना अटक करून विनाविलंब न्याय मिळवून देण्याचे आवाहन केले आहे. तसेच, नागरिकांवरील पुढील हल्ले रोखण्यासाठी संवेदनशील गावांमध्ये सुरक्षा व्यवस्था अधिक मजबूत करण्याचे आवाहनही केले आहे. “या घृणास्पद गुन्ह्याच्या गुन्हेगारांना पूर्णपणे जबाबदार धरले पाहिजे,” असे संघटनेने म्हटले आहे. तसेच, कुकी-झो समुदायावरील हल्ल्यामुळे उद्भवणाऱ्या कोणत्याही परिणामांसाठी आपण जबाबदार राहणार नाही, असेही संघटनेने स्पष्ट केले.
ही घटना मणिपूरमधील तीन वर्षांहून अधिक काळ चाललेल्या वांशिक तणाव आणि हिंसाचाराच्या पार्श्वभूमीवर घडली आहे. अनुसूचित जमातीचा दर्जा देण्याच्या मैतेई समुदायाच्या मागणीवरून झालेल्या आंदोलनानंतर मैतेई आणि कुकी-झो समुदायांमध्ये झालेल्या संघर्षातून मे २०२३ मध्ये या संघर्षाला सुरुवात झाली. हा हिंसाचार राज्यभर वेगाने पसरला, ज्यामुळे मोठ्या प्रमाणावर हत्या, जाळपोळ आणि विस्थापन झाले.
हे ही वाचा:
राजनैतिक मार्गाने किंवा लष्करी कारवाईतून, विजय अमेरिकेचाच!
एका वर्षासाठी पाठवलेले यान ११ वर्षे कार्यरत; ‘मेवेन’ मोहिमेचा प्रवास अखेर संपला
चित्रपट निर्माते पहलाज निहलानी यांचे निधन
पुणे बनावट दारू प्रकरणातील आरोपीच्या घरावर बुलडोझर
संघर्षादरम्यान उद्धृत केलेल्या विविध अधिकृत आणि प्रसारमाध्यमांच्या अंदाजानुसार, मे २०२३ मध्ये अशांतता सुरू झाल्यापासून २५० हून अधिक लोक मारले गेले आहेत आणि सुमारे ६०,००० लोक विस्थापित झाले आहेत. दोन्ही समुदायांचे मोठ्या संख्येने लोक अजूनही मदत शिबिरांमध्ये राहत आहेत, तर अनेक जिल्हे वांशिक आधारावर विभागलेले आहेत.
संघर्षाच्या सुरुवातीच्या महिन्यांच्या तुलनेत हिंसाचाराची तीव्रता कमी झाली असली तरी, कांगपोकपी, पूर्व इम्फाळ, चुराचंदपूर आणि इतर जिल्ह्यांच्या काही भागांतून तुरळक गोळीबार, घातपात आणि चकमकींच्या घटनांची नोंद होत आहे.
याव्यतिरिक्त, केएसओ दक्षिण पश्चिम सदर हिल्सने असा आरोप केला आहे की या हल्ल्यात व्हीबीआयजी, झेडयूएफ-कामसन आणि एनएससीएन (आयएम) या संघटनांचे दहशतवादी सामील होते आणि नागा बंडखोर गट कुकींच्या वडिलोपार्जित भागांना लक्ष्य करत असल्याचा आरोप केला आहे. NSCN-IM, ZUF (K) किंवा निवेदनांमध्ये नमूद केलेल्या इतर गटांकडून तात्काळ प्रतिसाद मिळाला नाही.
