तरुणांसाठी सरकारी धोरणनिर्मितीची दारे खुली

आठव्या वेतन आयोगाने कंत्राटी पद्धतीने सल्लागारांची नियुक्ती करण्याच्या नियमांमध्ये महत्त्वाचे बदल केले असून, यामुळे कमी अनुभव असलेल्या तरुण व्यावसायिकांसाठी आयोगाच्या कामात सहभागी होण्याची संधी मोठ्या प्रमाणात वाढली आहे. ११ ऑगस्ट रोजी जारी करण्यात आलेल्या कार्यालयीन ज्ञापनानुसार, सल्लागारांच्या नियुक्तीसाठी अनुभवाची अट, वयोमर्यादा आणि प्रत्येक श्रेणीतील पदांची संख्या यामध्ये अंशतः बदल करण्यात आला आहे.

या बदलांमध्ये सर्वात महत्त्वाचा निर्णय ‘यंग प्रोफेशनल’ अर्थात तरुण व्यावसायिकांच्या श्रेणीबाबत आहे. यापूर्वी या पदासाठी किमान चार वर्षांचा संबंधित कामाचा अनुभव आवश्यक होता. आता ही अट कमी करून दोन वर्षांवर आणण्यात आली आहे. त्याचबरोबर या श्रेणीतील पदांची कमाल संख्या १० वरून थेट १६ करण्यात आली आहे. म्हणजेच, तुलनेने कमी अनुभव असलेल्या अधिक तरुणांना आता आठव्या वेतन आयोगाच्या कामाचा भाग होता येणार आहे. या पदासाठी अर्जदाराचे वय १ ऑगस्ट २०२६ रोजी ३२ वर्षे किंवा त्यापेक्षा कमी असणे आवश्यक आहे.
हे ही वाचा:
बांगलादेश अंधारात! १० तास लोडशेडिंग, ८ वाजताच दुकानं बंद

पंजाबमध्ये ‘हायटेक कॉपी’ प्रकरणानंतर ४५४ फार्मसी ऑफिसरच्या भरतीला ब्रेक

आठव्या वेतन आयोगाने सल्लागारांची पदे अनुभवाच्या आधारे तीन श्रेणींमध्ये विभागली आहेत. वरिष्ठ सल्लागारांसाठी किमान १० वर्षांचा संबंधित अनुभव आवश्यक असून, कमाल वयोमर्यादा ४५ वर्षे आहे. या श्रेणीत दोन पदे असतील. नियमित सल्लागारांसाठी किमान सहा वर्षांचा अनुभव आणि ४० वर्षांची कमाल वयोमर्यादा निश्चित करण्यात आली असून, या श्रेणीत पाच पदे आहेत. तर यंग प्रोफेशनल श्रेणीत किमान दोन वर्षांचा अनुभव आणि ३२ वर्षांची कमाल वयोमर्यादा ठेवण्यात आली आहे. या तिन्ही श्रेणी मिळून एकूण २३ सल्लागार पदांची व्यवस्था करण्यात आली आहे.

या नियुक्त्यांसाठी केवळ एका विशिष्ट शैक्षणिक शाखेतील उमेदवारांनाच प्राधान्य दिले जाणार नाही. मानव संसाधन, औद्योगिक संबंध किंवा तत्सम विषयातील पदव्युत्तर पदवी किंवा एमबीए असलेले उमेदवार पात्र ठरू शकतात. त्याचप्रमाणे बार कौन्सिल किंवा बार असोसिएशनमध्ये नोंदणीकृत कायद्याचे पदवीधर, संबंधित कायदेशीर संशोधन किंवा सेवा विषयक प्रकरणांचा अनुभव असल्यास अर्ज करू शकतात. तंत्रज्ञान आणि डेटा क्षेत्रातील उमेदवारांसाठीही संधी ठेवण्यात आली आहे. बीटेक किंवा एमटेक पदवीसह आयटी, डेटा विश्लेषण किंवा डेटा व्हिज्युअलायझेशनचा अनुभव असलेले उमेदवारही या प्रक्रियेत सहभागी होऊ शकतात.

आयोगाच्या कामासाठी संशोधनाची क्षमता, माहिती संकलित करण्याचे कौशल्य आणि मसुदे किंवा टिपणे तयार करण्याची क्षमता महत्त्वाची ठरणार आहे. त्याचबरोबर एक्सेल किंवा स्प्रेडशीटवर काम करण्याचे कौशल्य आणि सादरीकरण तयार करण्याची क्षमता या सर्व श्रेणीतील सल्लागारांसाठी आवश्यक करण्यात आली आहे. वेतनरचना, भरपाई पॅकेज, वेतन-भत्ते किंवा आस्थापना विषयक कामाचा पूर्वानुभव असलेल्या उमेदवारांना विशेष प्राधान्य दिले जाणार आहे.

या बदलामुळे आठव्या वेतन आयोगाच्या कामासाठी उपलब्ध होणाऱ्या प्रतिभेचा आवाका वाढणार आहे. विशेषतः दोन ते काही वर्षांचा अनुभव असलेल्या तरुण व्यावसायिकांसाठी ही संधी महत्त्वाची मानली जात आहे. मानव संसाधन, कायदा, तंत्रज्ञान आणि डेटा विश्लेषण यांसारख्या विविध क्षेत्रांतील तज्ज्ञांची मदत आयोगाला वेतनरचना, सरकारी कर्मचाऱ्यांचे वेतन-भत्ते, सेवा अटी आणि निवृत्तीवेतनाशी संबंधित विषयांचा अभ्यास करताना होऊ शकते.

विशेष म्हणजे, यापूर्वीच्या नियमांनुसार अर्ज केलेल्या उमेदवारांना नव्याने अर्ज करण्याची गरज नाही. सुधारित नियम हे नव्याने संपूर्ण भरती प्रक्रिया सुरू करण्याऐवजी आधीच्या मार्गदर्शक सूचनांमध्ये केलेले अंशतः बदल आहेत. इच्छुक उमेदवारांना निर्धारित ऑनलाइन प्रक्रियेद्वारेच अर्ज करावा लागणार असून, प्रत्यक्ष, ई-मेल किंवा हार्ड कॉपीद्वारे पाठविलेले अर्ज स्वीकारले जाणार नाहीत.