परदेशी गुंतवणूकदारांची पुन्हा माघार

भारतीय शेअर बाजारात परदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूकदारांनी पुन्हा मोठ्या प्रमाणावर माघार घेतली आहे. १ ते १८ सप्टेंबर २०२६ या कालावधीत एफपीआयने भारतीय शेअर बाजारातून तब्बल २०,९७४ कोटी रुपयांची निव्वळ विक्री केली आहे. विशेष म्हणजे, जुलै आणि ऑगस्ट या दोन महिन्यांत एफपीआयने भारतीय बाजारात जवळपास ४९,८३० कोटी रुपयांची गुंतवणूक केली होती. त्यामुळे सप्टेंबरमध्ये पुन्हा सुरू झालेला परदेशी पैशांचा ओघ बाजारासाठी चिंतेचा विषय ठरत आहे. यापूर्वी मार्च ते जून या चार महिन्यांत एफपीआयने तब्बल २.६१ लाख कोटी रुपयांची विक्री केली होती.

एफपीआयच्या या माघारीमागे जागतिक बाजारातील बदलते वातावरण महत्त्वाचे कारण मानले जात आहे. अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हने व्याजदरात २५ बेसिस पॉइंट्सची वाढ केल्याने अमेरिकन बाजारातील गुंतवणुकीचे आकर्षण वाढले आहे. दुसरीकडे पश्चिम आशियातील तणावामुळे कच्च्या तेलाच्या किमती १०० डॉलर प्रति बॅरलच्या पुढे गेल्या आहेत. भारत मोठ्या प्रमाणावर कच्च्या तेलाची आयात करत असल्याने महाग तेलामुळे देशाच्या आयात खर्चावर दबाव वाढण्याची शक्यता आहे. याचा परिणाम रुपयावरही होत असून डॉलरच्या तुलनेत रुपया ९६ च्या आसपास घसरला आहे.

अमेरिकेतील वाढते व्याजदर, महाग कच्चे तेल, रुपयाची घसरण आणि पश्चिम आशियातील भू-राजकीय तणाव या सर्व घटकांचा एकत्रित परिणाम परदेशी गुंतवणूकदारांच्या निर्णयावर होत आहे. त्यामुळे आगामी काळात एफपीआयची गुंतवणूक, कच्च्या तेलाच्या किमती, डॉलर-रुपया विनिमय दर आणि अमेरिकेच्या व्याजदर धोरणाकडे शेअर बाजारातील गुंतवणूकदारांचे विशेष लक्ष राहणार आहे.