चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग आणि रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन यांनी बीजिंगमध्ये झालेल्या महत्त्वपूर्ण बैठकीनंतर अमेरिकेच्या परराष्ट्र धोरणावर तीव्र टीका करत जगासाठी “बहुध्रुवीय जागतिक व्यवस्था” आवश्यक असल्याचा संदेश दिला. दोन्ही देशांनी संयुक्त निवेदन जारी करत अमेरिकेच्या हस्तक्षेपवादी धोरणांवर, निर्बंधांवर आणि लष्करी कारवायांवर अप्रत्यक्ष निशाणा साधला.
या बैठकीत पुतिन आणि शी जिनपिंग यांनी जग पुन्हा “जंगलराजाच्या दिशेने” जात असल्याचा इशारा दिला. विशेषतः अमेरिकेच्या सुरक्षा आणि क्षेपणास्त्र संरक्षण धोरणांमुळे जागतिक स्थैर्य धोक्यात येत असल्याचे त्यांनी म्हटले. दोन्ही नेत्यांनी संयुक्त राष्ट्रांच्या चौकटीत आंतरराष्ट्रीय प्रश्न सोडवण्याची गरजही अधोरेखित केली.
हे ही वाचा:
पेट्रोल-डिझेलचे नवे दर जाहीर
“नरसंहाराचा इतिहास असलेल्या राष्ट्राने काश्मीरवर व्याख्यान देणे हा विरोधाभास”
‘मेक इन इंडिया’चे यश; ‘सूर्यास्त्र’ रॉकेट प्रणालीची यशस्वी चाचणी
इन्स्टाग्रामद्वारे दहशतवादी भरती करणाऱ्या हमराज शेखला सात वर्षांची शिक्षा
रशिया आणि चीनने अमेरिकेवर इतर देशांच्या अंतर्गत बाबींमध्ये हस्तक्षेप केल्याचा आरोप केला. तसेच सार्वभौम राष्ट्रांवर दबाव टाकणे, आर्थिक निर्बंध लादणे आणि लष्करी कारवायांच्या माध्यमातून जागतिक वर्चस्व प्रस्थापित करण्याचा प्रयत्न होत असल्याची टीकाही करण्यात आली.
या चर्चेदरम्यान ऊर्जा सहकार्यालाही विशेष महत्त्व देण्यात आले. पश्चिमी निर्बंधांच्या पार्श्वभूमीवर रशियाने चीनला अधिक तेल आणि गॅस पुरवठा करण्याची तयारी दर्शवली. ‘पॉवर ऑफ सायबेरिया-२’ या महत्त्वाकांक्षी गॅस पाइपलाइन प्रकल्पावर चर्चा झाली असली, तरी अंतिम करार होऊ शकला नाही. किंमत आणि पुरवठा अटींवर अद्याप मतभेद कायम असल्याचे समोर आले आहे.
दोन्ही नेत्यांनी उत्तर कोरियावरील निर्बंधांवरही नाराजी व्यक्त केली. विकास आणि प्रादेशिक स्थैर्याच्या दृष्टीने अशा निर्बंधांचा पुनर्विचार होण्याची गरज असल्याचे त्यांनी म्हटले. तसेच मध्यपूर्वेतील संघर्ष, इराणवरील कारवाया आणि समुद्री व्यापार मार्गांवरील तणावामुळे जागतिक अर्थव्यवस्थेवर गंभीर परिणाम होत असल्याची चिंता व्यक्त करण्यात आली.
बैठकीदरम्यान चीन आणि रशियामध्ये व्यापार, ऊर्जा, तंत्रज्ञान आणि सामरिक सहकार्याशी संबंधित अनेक करारांवर स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या. दोन्ही देशांनी “दीर्घकालीन मैत्री आणि रणनीतिक सहकार्य” अधिक मजबूत करण्याचा निर्धार व्यक्त केला. व्लादिमीर पुतिन यांनी ब्रिक्स देशांचे उदाहरण देत युरेशियन देशांच्या व्यापक गठबंधनाची संकल्पना मांडली, तर शी जिनपिंग यांनी जागतिक प्रशासन अधिक न्याय्य आणि संतुलित करण्यासाठी चीन-रशिया सहकार्य वाढवण्याचे आवाहन केले.
