होर्मुझ सामुद्रधुनीत किती भारतीय जहाजं अडकली?

मध्य पूर्वेतील वाढत्या संघर्षादरम्यान, होर्मुझची सामुद्रधुनी जगातील सर्वात संवेदनशील सागरी मार्गांपैकी एक बनली आहे. जगातील जवळजवळ २०% तेल टँकर येथून जातात, परंतु ड्रोन हल्ले, क्षेपणास्त्र धोके आणि नौदल तणाव आता वाढत आहेत. परिस्थिती इतकी गंभीर आहे की अनेक शिपिंग कंपन्यांनी या मार्गाने जाणे जवळजवळ थांबवले आहे. अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी होर्मुझ सामुद्रधुनी ताब्यात घेण्याची धमकी दिल्यानंतर काही तासांतच इराणने इशारा दिला आहे की जर हल्ले सुरूच राहिले तर ते मध्य पूर्वेतून “एक लिटरही तेल” पाठवू देणार नाही.

अमेरिकेने म्हटले आहे की, त्यांनी इराणी नौदलाच्या अनेक जहाजांवर हल्ला केला आहे, ज्यामध्ये होर्मुझच्या सामुद्रधुनीजवळ कार्यरत असलेल्या १६ सुरुंग लावणाऱ्या जहाजांचा समावेश आहे. मध्य पूर्वेतील वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर, या महत्त्वाच्या जलमार्गावरून सध्या प्रवास करणारी जहाजे लाईव्ह ट्रॅकरद्वारे पाहता येतील. होर्मुझची सामुद्रधुनी पूर्णपणे बंद होण्यापूर्वीच पेट्रोलच्या किमतींमध्ये मोठी वाढ झाली आहे आणि व्हाईट हाऊसने म्हटले आहे की, अमेरिकन सैन्य हा मार्ग उघडा ठेवण्यासाठी अधिक पर्यायांवर विचार करत आहे.

अहवालानुसार, इराण युद्धामुळे पर्शियन आखात आणि ओमानच्या आखातात सुमारे ३८ भारतीय ध्वजधारी व्यावसायिक जहाजे अडकली आहेत, ज्यात १,१०० हून अधिक खलाशी आहेत. अहवालात असेही म्हटले आहे की केंद्रीय जहाजबांधणी मंत्री सर्वानंद सोनोवाल यांनी शिपिंग महासंचालकांसह अधिकाऱ्यांची भेट घेतली आणि त्यांना भारतीय खलाशांच्या सुरक्षिततेसाठी आणि कल्याणासाठी तसेच सागरी मालमत्तेच्या सुरक्षेसाठी पावले उचलण्याचे निर्देश दिले. अडकलेल्या भारतीय जहाजांमध्ये तेल आणि पीएनजी टँकरचा समावेश आहे, जे क्रॉसफायरमध्ये अडकण्याच्या भीतीने होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाऊ शकत नाहीत.

होर्मुझच्या सामुद्रधुनीत अडकलेल्या आवश्यक तेल आणि वायूचा पुरवठा करणाऱ्या जहाजांना सुरक्षित ठेवण्यासाठी भारत आपल्या युद्धनौका पाठवण्याचा विचार करत आहे, असे वृत्त आहे. पाकिस्तान आधीच त्यांच्या दोन जहाजांना घरी परत आणण्यासाठी त्यांच्या नौदलाच्या जहाजांचा वापर करत आहे. मंगळवारी न्यू यॉर्क टाईम्सने शिपिंग महासंचालनालयाचे (क्रू ब्रांच) कॅप्टन पीसी मीना यांचे म्हणणे उद्धृत केले की, भारतीय जहाज मालकांनी नौदलाच्या एस्कॉर्टसाठी केलेल्या विनंतीला प्रतिसाद म्हणून सरकार युद्धनौका पाठवण्याचा विचार करत आहे.

हे ही वाचा:

टेक्सासमध्ये रिलायन्सच्या गुंतवणुकीसह बांधणार तेल शुद्धीकरण कारखाना

बहरीनमध्ये पाच पाकिस्तानींसह बांगलादेशीला अटक!

टी२० विश्वचषक विजयामागचा ‘मास्टरमाइंड’!

‘समान नागरी संहितेतून मुस्लिम महिलांना संपत्तीत वाटा!’

२८ फेब्रुवारी रोजी अमेरिका आणि इस्रायलने केलेल्या हल्ल्यानंतर, इराणने पर्शियन समुद्रातील मोक्याची होर्मुझचा सामुद्रधुनी बंद केली आहे. यामुळे डझनभर देशांना होणारा ऊर्जा पुरवठा विस्कळीत झाला आहे. ब्रोकरेज फर्म जेफरीजच्या मते, मध्य पूर्व भारताच्या ५५% कच्च्या तेलाचा पुरवठा करते. देशाच्या ३५% तेल आयात होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून होते. भारत त्याच्या एलपीजी मागणीपैकी सुमारे दोन तृतीयांश मागणी आयातीद्वारे पूर्ण करतो, त्यापैकी बहुतेक युएई, कतार, सौदी अरेबिया आणि कुवेत सारख्या आखाती देशांमधून येतात. भारताच्या एलपीजी आयातीपैकी सुमारे ८० टक्के आयात होर्मुझच्या धोरणात्मक सामुद्रधुनीतून होते.