गुलशन बावरा हे हिंदी चित्रपटसृष्टीतील एक प्रसिद्ध गीतकार होते. त्यांनी हिंदी सिनेमाला खूप अधिक गीतं दिली नसली, तरी जे काही दिलं, ते अजरामर ठरलं. त्यांच्या गीतांमध्ये फक्त संगीताचं सौंदर्य नाही, तर भावना, सादगी आणि राष्ट्राभिमानाचं तेजही आहे. आजही त्यांच्या शब्दांची गूंज राष्ट्रीय सण-उत्सवांमध्ये ऐकू येते आणि प्रत्येक मनाला स्पर्श करून जाते. त्यांच्या रचना काळाच्या मर्यादा ओलांडून आजही प्रत्येक पिढीत देशभक्तीची ज्योत जागवतात.
गुलशन बावरा यांच्याशी संबंधित एक रंजक किस्सा म्हणजे – ते केवळ गीतकारच नव्हते, तर त्यांची सुपरस्टार गायक मोहम्मद रफी यांच्याशी मैत्रीही विलक्षण होती. फिल्म ‘जंजीर’ मधील ‘दीवाने हैं दीवानों को’ या गाण्याच्या रेकॉर्डिंगचा एक किस्सा फार प्रसिद्ध आहे. हे गाणं मोहम्मद रफी आणि लता मंगेशकर यांच्या आवाजात आधीच रेकॉर्ड झालं होतं आणि संगीतकारांनी ते ओके केलं होतं. पण लता मंगेशकर यांना वाटलं की त्यांच्या भागात एक छोटीशी चूक झाली आहे आणि त्या पुन्हा एक टेक घेऊ इच्छित होत्या. तेव्हा रफी साहेब स्टुडिओबाहेर आपली गाडी घेऊन निघाले होते. गुलशन बावरा यांनी त्यांना थांबवलं आणि विनोदात सांगितलं की हे गाणं स्क्रीनवर मी स्वतः गाणार आहे. ही गोष्ट रफी साहेबांना इतकी भिडली की रमजानचा रोजा असतानाही त्यांनी परत येऊन नव्याने टेक दिला.
हेही वाचा..
रशियाकडून अमेरिकेची युरेनियम खरेदी, ट्रम्प म्हणाले-‘मला माहिती नाही, बघावं लागेल’
बांगलादेशमध्ये राजकीय पक्षांमध्ये मतभेद का ?
दादर कबूतरखाना वाद: ताडपत्री हटवली, पोलिस व जैन समाज समोरासमोर!
इराणने हजारो अफगाण निर्वासितांना परत पाठवले
गुलशन बावरा यांनी त्यांच्या कारकिर्दीत “मेरे देश की धरती सोना उगले, उगले हीरे मोती” सारखा अजरामर देशभक्तीपर गीत दिलं. त्यांनी अनेक सुंदर गाणी लिहिली. पण जे गीत त्यांच्या मनाच्या सर्वात जवळ होतं, ते होतं – “चांदी की दीवार न तोड़ी, प्यार भरा दिल तोड़ दिया, एक धनवान की बेटी ने निर्धन का दामन छोड़ दिया” गुलशन बावरा यांचा जन्म १२ एप्रिल १९३७ रोजी पाकिस्तानमधील शेखुपुर येथे झाला. १९४७ च्या भारत-पाकिस्तान फाळणीनंतर त्यांचा परिवार भारतात आला. मुंबईत स्थायिक झाल्यानंतर त्यांनी वेस्टर्न रेल्वेत क्लर्क म्हणून नोकरी सुरू केली, जी त्यांचा उपजीविकेचा आधार होती. मात्र त्यांचं खरं प्रेम संगीत आणि गीतलेखनात होतं. त्या काळी हिंदी सिनेमाचं केंद्र असलेली मुंबईच त्यांचं स्वप्ननगरी ठरली.
१९५५ मध्ये मुंबईत आल्यानंतर त्यांनी चित्रपटसृष्टीत आपली जागा मिळवण्यासाठी संघर्ष सुरू केला. त्यांची प्रतिभा प्रथम ओळखली गेली २३ ऑगस्ट १९५८ रोजी, जेव्हा संगीतकार जोडी कल्याण-आनंद यांनी त्यांना ‘चंद्रसेना’ या चित्रपटासाठी गाणी लिहिण्याची संधी दिली. हे त्यांच्या करिअरचं पहिले पाऊल होतं. ‘सट्टा बाजार’ या चित्रपटात त्यांची दोन गाणी ऐकल्यानंतर वितरक शांतिभाई पटेल यांनी त्यांना ‘गुलशन बावरा’ हे नाव दिलं. त्यांच्या कारकिर्दीत २३७ गाणी प्रसिद्ध झाली. त्यांनी लक्ष्मीकांत प्यारेलाल, अनु मलिक यांसारख्या संगीतकारांसोबत काम केलं. आर. डी. बर्मन यांच्याशी त्यांची मैत्री अतिशय घट्ट होती. ७ ऑगस्ट २००९ रोजी या हरहुन्नरी कलाकाराने या जगाचा निरोप घेतला.
