इराणने औपचारिकपणे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांना सर्वोच्च नेते आयातुल्ला सय्यद अली खामेनेई यांच्या राज्य अंत्यसंस्कार आणि दफनविधी समारंभात सहभागी होण्यासाठी निमंत्रण दिले आहे. अहवालानुसार, २८ फेब्रुवारी रोजी झालेल्या अमेरिकन-इस्रायली हवाई हल्ल्यात खामेनेई यांचा मृत्यू झाल्यानंतर हे निमंत्रण इराणचे राष्ट्राध्यक्ष मसूद पेझेशकियन यांनी दिले. या बहुदिवसीय निरोप समारंभाची तयारी सुरू झाली आहे.
पश्चिम आशियातील संघर्षामुळे विलंब झालेल्या अंत्यसंस्कार कार्यक्रमाची सुरुवात ४ जुलैपासून होणार आहे. खामेनेई यांचे पार्थिव तेहरानमधील ग्रँड मोसल्ला संकुलात अंत्यदर्शनासाठी ठेवले जाईल. त्यानंतर तेहरान आणि पवित्र शहर कोम येथे सार्वजनिक अंत्ययात्रा काढण्यात येतील.
या समारंभात इराकमधील धार्मिक शहरे नजफ आणि करबला येथेही प्रार्थनांचे आयोजन करण्यात येणार आहे. अंतिम दफनविधी ९ जुलै रोजी खामेनेई यांच्या जन्मगावी मशहद येथील इमाम रझा दर्ग्यात होणार आहे. या निरोप समारंभात लाखो लोक सहभागी होतील, अशी अपेक्षा इराणी अधिकाऱ्यांनी व्यक्त केली आहे.
या समारंभात भारताचे प्रतिनिधित्व कोण करणार, हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. मे २०२४ मध्ये माजी इराणी राष्ट्राध्यक्ष इब्राहिम रईसी यांचा हेलिकॉप्टर अपघातात मृत्यू झाल्यानंतर भारताने एक दिवसाचा राष्ट्रीय शोक जाहीर केला होता आणि राष्ट्रध्वज अर्ध्यावर उतरवला होता. त्या वेळी तत्कालीन उपराष्ट्रपती जगदीप धनखड यांनी तेहरानमधील स्मृतिसमारंभात भारतीय शिष्टमंडळाचे नेतृत्व केले होते.
भारत इराणला आपल्या विस्तारित शेजारी देशांचा महत्त्वाचा भाग मानतो आणि दोन्ही देशांमध्ये दीर्घकालीन सांस्कृतिक व ऐतिहासिक संबंध आहेत. पश्चिम आशियातील ४० दिवसांच्या संघर्षादरम्यान पंतप्रधान मोदी आणि परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी इराणी नेत्यांसोबत अनेक फेऱ्यांमध्ये चर्चा केली होती.
अलिकडच्या काही महिन्यांत प्रादेशिक तणाव असूनही दोन्ही देशांमधील राजनैतिक संवाद सुरू राहिला आहे. इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अराघची हे ब्रिक्स परराष्ट्र मंत्र्यांच्या बैठकीसाठी नवी दिल्लीला आले होते आणि त्यांनी जयशंकर यांच्यासोबत चर्चा केली होती. या दौऱ्यात त्यांनी पंतप्रधान मोदी यांचीही भेट घेतली. अलीकडे ब्रिक्सशी संबंधित बैठकींसाठी अनेक वरिष्ठ इराणी अधिकारी भारतात आले आहेत.
हे ही वाचा:
रेल्वेचा सुपरफास्ट प्लॅन! ट्रेन धावणार १६० किमी वेगाने
पद्म पुरस्काराने गौरविलेल्या मणी यांना हिंदू दहशतवादाच्या षडयंत्रात गोवले गेले!
“राजकीय कारकिर्दीच्या सुरुवातीला शुभेंदू अधिकारींनी खूप मदत केली”
अनेक देशांना निमंत्रणे
इराणने या अंत्यसंस्कार समारंभासाठी अनेक देशांच्या प्रतिनिधींना निमंत्रित केले असून विशेष भर शेजारी राष्ट्रांवर दिला आहे. इराणी सरकारी माध्यमांच्या माहितीनुसार, अनेक देशांनी सहभागाची पुष्टी केली आहे किंवा प्रतिनिधीमंडळ पाठवण्याची तयारी दर्शवली आहे.
अपेक्षित उपस्थितांमध्ये इराक, पाकिस्तान, अफगाणिस्तान, सीरिया, लेबनॉन, रशिया, चीन तसेच मध्य आशियातील काही देशांचे अधिकारी सहभागी असू शकतात.
हे समारंभ आयातुल्ला खामेनेई यांना औपचारिक निरोप देण्यासाठी आयोजित केले जात आहेत. त्यांनी जवळपास चार दशकांपर्यंत इराणच्या राजकीय आणि धार्मिक नेतृत्वात महत्त्वाची भूमिका बजावली होती. या कार्यक्रमांना इराणसह संपूर्ण प्रदेशातून मोठ्या प्रमाणावर लोक उपस्थित राहण्याची अपेक्षा आहे.