पश्चिम बंगालमध्ये भारतीय जनता पक्षाच्या (भाजप) विजयानंतर बांगलादेशातील प्रमुख राजकीय पक्ष बांगलादेश नॅशनलिस्ट पार्टी (BNP)ने याला द्विपक्षीय संबंधांसाठी सकारात्मक संकेत म्हटले आहे. BNPने एकीकडे भाजपचे अभिनंदन केले, तर दुसरीकडे ममता बॅनर्जी यांच्या नेतृत्वाखालील माजी तृणमूल काँग्रेस (TMC) सरकारने तीस्ता जलवाटप करारात अडथळे निर्माण केल्याची आठवण करून दिली.
BNPचे माहिती सचिव अझीजुल बारी हेलाल यांनी सांगितले की, सुवेंदू अधिकारी यांच्या नेतृत्वाखाली भाजपचे कामगिरी कौतुकास्पद आहे आणि त्यामुळे भारत- बांगलादेश संबंध अधिक मजबूत होऊ शकतात. त्यांनी आशा व्यक्त केली की, नव्या सरकारमुळे दीर्घकाळ प्रलंबित असलेल्या तीस्ता जलकरारावर प्रगती होऊ शकते. हेलाल म्हणाले, “पूर्वी आम्ही पाहिले की ममता बॅनर्जी तीस्ता बॅराज करारात अडथळा ठरत होत्या. आता, भाजपने सुवेंदू यांच्या नेतृत्वाखाली विजय मिळवल्यानंतर हा करार पुढे जाऊ शकतो, ज्याची इच्छा बांगलादेश आणि नरेंद्र मोदी सरकार दोघांचीही होती.” त्यांनी पुढे सांगितले की नवे सरकार हा प्रकल्प राबविण्यात मदत करू शकते.
तीस्ता नदीच्या जलवाटपाचा मुद्दा भारत आणि बांगलादेश यांच्यातील दीर्घकाळ प्रलंबित प्रमुख वादांपैकी एक आहे. १९९६ मध्ये गंगा जल कराराअंतर्गत फरक्का बॅराजवरील पाणीवाटपाबाबत करार झाला होता, मात्र तीस्ताबाबत अद्याप कायमस्वरूपी करार होऊ शकलेला नाही. बांगलादेशचे म्हणणे आहे की, उन्हाळ्यात पुरेसे पाणी न मिळाल्यामुळे तेथील शेतकरी आणि सामान्य नागरिकांच्या उपजीविकेवर परिणाम होतो.
२०११ मध्ये तत्कालीन पंतप्रधान मनमोहन सिंह यांच्या बांगलादेश दौर्यादरम्यान एक प्रस्ताव मांडण्यात आला होता, ज्यामध्ये बांगलादेशला ३७.५ टक्के आणि भारताला ४२.५ टक्के पाणी देण्याची तरतूद होती. मात्र, पश्चिम बंगाल सरकारच्या विरोधामुळे हा करार लागू होऊ शकला नाही. राज्य सरकारचे मत होते की यामुळे राज्याच्या कृषी हितांना धक्का बसेल. यापूर्वी १९८३ मध्ये एक अंतरिम करार झाला होता, ज्यामध्ये बांगलादेशला ३६ टक्के आणि भारताला ३९ टक्के पाणी देण्याचे ठरविण्यात आले होते, तर उर्वरित २५ टक्क्यांवर पुढील निर्णय घ्यायचा होता. पण ही व्यवस्था देखील पूर्णपणे अंमलात येऊ शकली नाही.
हे ही वाचा:
बंगालमधील सरकारी कर्मचारी भयमुक्त; दिल्या जय श्रीरामच्या घोषणा
पाकिस्तानच्या पेशावरमधील अमेरिकन वाणिज्य दूतावास होणार बंद
कोलकातामधील टीएमसी कार्यालयावर बुलडोझर कारवाई
मरीन रोबोट भारताच्या अंडरसी डेटा हायवेचे संरक्षण करणार
भारत आणि बांगलादेश यांच्यात एकूण ५४ सामायिक नद्या आहेत, त्यापैकी आतापर्यंत फक्त गंगा आणि कुशियारा नद्यांवरच औपचारिक करार झाले आहेत. तीस्ता आणि फेनीसारख्या इतर नद्यांवर चर्चा सुरू आहे. BNPने असेही संकेत दिले की वैचारिक मतभेद असूनही भारत आणि बांगलादेश यांच्यात सहकार्याची अनेक क्षेत्रे आहेत, ज्यामध्ये जलवाटप आणि सीमेशी संबंधित प्रश्नांचा समावेश आहे. पक्षाचे मत आहे की पश्चिम बंगालमध्ये नवे सरकार स्थापन झाल्यास या मुद्द्यांवर वेगाने प्रगती होऊ शकते आणि दोन्ही देशांमधील संबंधांना नवी दिशा मिळू शकते.
