जगातील सर्वात श्रीमंत उद्योजकांपैकी एक असलेले एलन मस्क यांनी पुन्हा एकदा आपल्या महत्त्वाकांक्षी विचारांमुळे चर्चेत स्थान मिळवले आहे. भविष्यात जगातील पहिला ‘क्वाड्रिलियनियर’ म्हणजेच एक क्वाड्रिलियन डॉलरपेक्षा अधिक संपत्तीचा मालक होणे अशक्य नसल्याचे त्यांनी म्हटले आहे. मात्र हे लक्ष्य गाठण्यासाठी पृथ्वीबाहेरील औद्योगिक क्रांती आवश्यक असून चंद्र आणि मंगळावर मोठ्या प्रमाणात कारखाने उभारावे लागतील, असे त्यांनी स्पष्ट केले आहे.
अलीकडेच मस्क यांच्या स्पेसएक्स या अंतराळ संशोधन कंपनीच्या विक्रमी सार्वजनिक समभाग विक्रीमुळे त्यांच्या संपत्तीत मोठी वाढ झाली आहे. विविध अहवालांनुसार त्यांची एकूण संपत्ती सुमारे १.१ ट्रिलियन डॉलर इतकी झाली असून ते इतिहासातील पहिले ट्रिलियनियर ठरल्याची चर्चा आहे. स्पेसएक्सचे बाजारमूल्यही २.१ ट्रिलियन डॉलरपेक्षा अधिक झाल्याचे सांगितले जात आहे. याच पार्श्वभूमीवर सामाजिक माध्यमांवर एका वापरकर्त्याने मस्क यांना क्वाड्रिलियनियर होण्यासाठी अजून जवळपास ९९९ ट्रिलियन डॉलर संपत्तीची आवश्यकता असल्याचे नमूद केले होते.
हे ही वाचा:
‘दिशा’ने दाखवली वाट; भारतीय जहाजाने सुरक्षित ओलांडली होर्मुझ सामुद्रधुनी
बँक ऑफ जपानने व्याजदर १% पर्यंत वाढवले
खरंच आहे, पंतप्रधान मोदी आणि नेहरू यांची तुलना होऊच शकत नाही !
सोने-चांदीत सलग दुसऱ्या दिवशी उलटफेर
या पोस्टला उत्तर देताना एलन मस्क यांनी “अशक्य नाही” अशी प्रतिक्रिया दिली. त्यानंतर त्यांनी या उद्दिष्टामागील आपली कल्पना स्पष्ट करताना म्हटले की, चंद्र आणि मंगळावर मोठ्या प्रमाणात उत्पादन करणारे कारखाने उभारले गेले, तर भविष्यात अभूतपूर्व आर्थिक मूल्य निर्माण होऊ शकते. त्यांच्या मते, मानवजात पृथ्वीपुरती मर्यादित न राहता अनेक ग्रहांवर वसाहती निर्माण करेल आणि त्या वसाहतींमधील उद्योग, व्यापार व संसाधनांचा वापर यामुळे आजच्या अर्थव्यवस्थेपेक्षा कितीतरी मोठी अर्थव्यवस्था विकसित होईल.
मस्क अनेक वर्षांपासून मानवजातीने बहुग्रही संस्कृती बनावे, असा आग्रह धरत आहेत. मंगळावर कायमस्वरूपी मानवी वस्ती निर्माण करणे हे त्यांच्या दीर्घकालीन ध्येयांपैकी एक आहे. त्यासाठी स्पेसएक्सच्या माध्यमातून अत्याधुनिक रॉकेट तंत्रज्ञान विकसित केले जात आहे. मस्क यांच्या मते, भविष्यातील औद्योगिक उत्पादनाचा मोठा भाग पृथ्वीबाहेर हलवला जाऊ शकतो आणि त्यातून प्रचंड आर्थिक वाढ साध्य होऊ शकते.
याचबरोबर त्यांनी भविष्यातील अर्थव्यवस्थेबाबतही एक वेगळी कल्पना मांडली. त्यांच्या मते, कृत्रिम बुद्धिमत्ता, रोबोटिक्स आणि प्रगत उत्पादन तंत्रज्ञानामुळे वस्तू व सेवांचे उत्पादन इतके वाढेल की डॉलरसारख्या पारंपरिक चलनांचे महत्त्व कमी होऊ शकते. त्या काळात संपत्तीचे मोजमाप पैशाऐवजी ऊर्जा आणि वस्तुमानाच्या आधारे केले जाऊ शकते, असे त्यांनी सूचित केले.
तज्ज्ञांच्या मते, एलन मस्क यांची ही कल्पना सध्या अतिशय दूरची आणि काल्पनिक वाटत असली, तरी अंतराळ तंत्रज्ञान, कृत्रिम बुद्धिमत्ता आणि स्वयंचलित उद्योग यांचा वेगाने होत असलेला विकास पाहता भविष्यात अर्थव्यवस्थेचे स्वरूप मोठ्या प्रमाणात बदलू शकते. त्यामुळे मस्क यांचे हे विधान केवळ संपत्तीबाबतचे भाकीत नसून मानवजातीच्या भविष्यातील औद्योगिक आणि आर्थिक दिशेचे संकेत मानले जात आहेत.
