नेपाळच्या महापुरामागे भूकंप नव्हे, हिमनदी कोसळल्याचा धक्का!

नेपाळमध्ये बुधवारी आलेल्या भीषण महापुरामागे भूकंप नसून हिमनदीचा काही भाग कोसळणे आणि त्यानंतर झालेला मलब्याचा प्रचंड प्रवाह कारणीभूत असल्याचा महत्त्वाचा खुलासा अमेरिकेच्या भूवैज्ञानिक सर्वेक्षण संस्थेने (USGS) केला आहे. सुरुवातीला या घटनेची नोंद भूकंप म्हणून करण्यात आली होती. मात्र, सविस्तर विश्लेषण आणि उपग्रह प्रतिमांच्या अभ्यासानंतर अमेरिकेच्या भूवैज्ञानिक सर्वेक्षण संस्थेने हा निष्कर्ष बदलला.

माहितीनुसार, बुधवारी सकाळी ८ वाजून ३७ मिनिटांनी नेपाळ-चीन सीमेच्या परिसरात भूकंपीय हालचाल नोंदवण्यात आली. सुरुवातीला ही घटना ४.४ तीव्रतेचा भूकंप असल्याचे सांगण्यात आले होते. मात्र, जवळच्या भूकंपमापन केंद्रांमधील माहिती, दीर्घकालीन भूकंपीय लहरी आणि उपग्रह प्रतिमांचा अभ्यास केल्यानंतर ही भूकंपीय हालचाल प्रत्यक्षात हिमनदी कोसळणे आणि त्यातून निर्माण झालेल्या मलब्याच्या प्रवाहामुळे झाल्याचे स्पष्ट झाले. अमेरिकेच्या भूवैज्ञानिक सर्वेक्षण संस्थेने स्पष्टपणे सांगितले की, प्रत्यक्षात कोणताही भूकंप झालेला नव्हता.

उपग्रह प्रतिमांच्या प्राथमिक अभ्यासानुसार, रासुवागढी सीमा चौकीपासून सुमारे २० किलोमीटर ईशान्येला ल्हेंडे नदी परिसरात बर्फ आणि खडकांचा मोठा भाग कोसळला. या घटनेत मोठ्या प्रमाणावर बर्फ, दगड आणि माती नदीत वाहून गेली. त्यामुळे ल्हेंडे नदीत अचानक प्रचंड मलबा आणि पाण्याचा प्रवाह निर्माण झाला. पुढे हा प्रवाह भोटे कोशी नदीच्या दिशेने गेल्याने परिसरात विनाशकारी पूर आला. या प्रचंड प्रवाहामुळे गावे, रस्ते, पूल, वीज प्रकल्प आणि इतर पायाभूत सुविधा वाहून गेल्या. भोटे कोशी आणि त्रिशूली नदी प्रणालीमध्ये पाणी आणि मलब्याचा वेगाने प्रवाह वाढला. काही भागांत नदीची पातळी अवघ्या ३० मिनिटांत तब्बल नऊ मीटरपर्यंत वाढल्याचे अहवाल आहेत.

हे ही वाचा:

‘टॉक्सिक’ने पहिल्याच दिवशी कमावले १०१ कोटी!

चिखल, पाण्याच्या महाकाय तडाख्याने तिबेट, नेपाळमध्ये हाहा:कार, ९५ मृत्युमुखी, १३३ भारतीय बेपत्ता

भारत-फ्रान्स मिळून बनवणार ‘अरावली’ हेलिकॉप्टर इंजिन

बाब-अल-मंदेबवर भारतीय नौदलाची नजर; दोन जहाजांचा सुरक्षित प्रवास

या आपत्तीत नेपाळमध्ये आतापर्यंत १५७ जणांचा मृत्यू झाल्याची माहिती असून, चीनच्या तिबेटमध्ये आणखी तीन जणांचा मृत्यू झाला आहे. त्यामुळे एकूण मृतांचा आकडा किमान १६० वर पोहोचला आहे. नेपाळमध्ये शेकडो नागरिक आणि पर्यटक अद्याप बेपत्ता असून बचाव पथकांकडून शोधमोहीम सुरू आहे. या घटनेत मोठ्या प्रमाणावर परदेशी पर्यटक आणि कैलास-मानसरोवर यात्रेकरू अडकले आहेत. भारतासह अमेरिका, ब्रिटन, ऑस्ट्रेलिया आणि कॅनडातील नागरिकांचा बेपत्ता असलेल्या व्यक्तींमध्ये समावेश आहे.