देशातील अन्नमहागाई पुन्हा डोके वर काढण्याची शक्यता निर्माण झाली असून टोमॅटो, कांदा आणि बटाट्याच्या वाढत्या किमतींमुळे सामान्यांच्या खिशावर अतिरिक्त भार पडण्याची चिन्हे दिसू लागली आहेत. गेल्या महिनाभरात टोमॅटोच्या किरकोळ दरात तब्बल १८ टक्क्यांची, कांद्याच्या दरात ११ टक्क्यांची, तर बटाट्याच्या किमतीत १.३ टक्क्यांची वाढ नोंदवली गेली आहे. ग्राहक व्यवहार मंत्रालयाच्या आकडेवारीनुसार या तीन प्रमुख भाज्यांचा ग्राहक किंमत निर्देशांक (CPI) मध्ये एकत्रित वाटा १.७५ टक्के असल्याने त्यांच्या किमतीतील वाढीचा थेट परिणाम अन्नमहागाईवर होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
यंदा अनेक भागांत झालेला अवकाळी पाऊस, काही ठिकाणी अतिवृष्टी तर काही भागांत पुरेसा पाऊस न झाल्याने भाजीपाला उत्पादनावर परिणाम झाला आहे. याशिवाय वाहतूक खर्च, साठवणुकीतील अडचणी आणि पुरवठा साखळीतील अडथळे यामुळे बाजारात भाज्यांचा पुरवठा कमी झाला असून मागणीच्या तुलनेत उपलब्धता घटल्याने दर झपाट्याने वाढत आहेत. याचा सर्वाधिक फटका शहरी आणि मध्यमवर्गीय कुटुंबांना बसत असून दैनंदिन स्वयंपाकघराचे गणित पुन्हा एकदा बिघडू लागले आहे.
हे ही वाचा:
दहशतवादी संघटनांसाठी स्थानिक नेटवर्क म्हणून काम करणारा हाजी लतीफ जेरबंद
युक्रेनच्या ड्रोन हल्ल्यांनी रशियाला इंधन संकटात ढकलले
सचिन यांचा उबाठाला घरचा अहिर, शिंदेंच्या शिवसेनेत प्रवेश, उपसभापती होणार
प्रचंड लाटा, जोरदार वाऱ्यांच्या तडाख्यात अडकली बोट, ६ मच्छिमार वाचले
विशेषतः टोमॅटो आणि कांदा हे भारतीय स्वयंपाकातील अत्यावश्यक घटक असल्याने त्यांच्या किमती वाढल्या की त्याचा परिणाम थेट घरगुती खर्चावर दिसून येतो. किरकोळ बाजारातील दर वाढत असताना हॉटेल, उपाहारगृहे आणि खाद्य व्यवसायांनाही अतिरिक्त खर्चाचा सामना करावा लागत आहे. परिणामी काही ठिकाणी तयार खाद्यपदार्थांच्या किमती वाढण्याची शक्यताही नाकारता येत नाही.
अर्थतज्ज्ञांच्या मते, जर आगामी काही आठवड्यांत भाज्यांचा पुरवठा सुरळीत झाला नाही, तर जूननंतरच्या महागाईच्या आकडेवारीवर त्याचा परिणाम दिसू शकतो. अन्नमहागाई वाढल्यास ती एकूण किरकोळ महागाईलाही वर ढकलू शकते, ज्याचा परिणाम ग्राहकांच्या खर्चक्षमतेवर आणि आर्थिक धोरणांवर होण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे सरकारकडून पुरवठा वाढवणे, साठेबाजीवर नियंत्रण ठेवणे आणि आवश्यकतेनुसार बाजारात हस्तक्षेप करणे याकडे लक्ष दिले जात आहे.
सध्या मान्सूनच्या प्रगतीवर आणि नव्या पिकांच्या आवकावर बाजाराचे लक्ष लागले आहे. पुढील काही आठवड्यांत उत्पादन आणि पुरवठा सुधारल्यास किमतींना काहीसा दिलासा मिळू शकतो. मात्र तोपर्यंत टोमॅटो, कांदा आणि बटाट्याच्या वाढत्या दरांमुळे सर्वसामान्यांच्या स्वयंपाकघरातील खर्चाचा ताळमेळ राखणे अधिक कठीण होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.