विद्यार्थ्यांमध्ये विज्ञानाची आवड वाढण्यासाठी IIT दिल्लीचे पाऊल

IIT दिल्लीने पूर्वोत्तर भारतातील विद्यार्थ्यांपर्यंत पोहोचण्याच्या दृष्टीने एक महत्त्वाकांक्षी आणि अनोखी पहल केली आहे. या मोहिमेचा उद्देश विज्ञान व अभियांत्रिकी शिक्षणाबद्दल विद्यार्थ्यांमध्ये उत्साह निर्माण करणे हा आहे. केंद्रीय शिक्षण मंत्रालय आणि IIT दिल्ली यांच्या संयुक्त सहकार्याने ‘IIT-PAL (प्रोफेसर असिस्टेड लर्निंग)’ कार्यक्रमाची सुरुवात पूर्वोत्तर भारतात करण्यात आली आहे. या कार्यक्रमांतर्गत ११वी व १२वीच्या विद्यार्थ्यांसाठी IIT चे प्राध्यापक आणि विषय तज्ज्ञांकडून तयार केलेले व्हिडिओ व्याख्याने उपलब्ध करून दिली जात आहेत. ही व्याख्याने विद्यार्थ्यांना विषयांची सखोल समज मिळावी आणि स्पर्धा परीक्षा तयारीत मदत व्हावी, यासाठी तयार करण्यात आली आहेत. तसेच, ऑनलाइन शंका निरसन, समस्या सोडविण्याचे सत्र आणि प्राध्यापकांशी थेट संवाद यासारख्या सुविधाही दिल्या जातात. हे व्हिडिओ व्याख्याने शिक्षण मंत्रालयाच्या स्वयंप्रभा वाहिन्यांवर आणि डीडी डीटीएच चॅनेल २२ वर प्रसारित केली जातात.

IIT दिल्लीचे प्राध्यापक रवी पी. सिंग यांनी या मोहिमेअंतर्गत रसायनशास्त्र विषयाचे राष्ट्रीय समन्वयक म्हणून कार्य केले आहे. त्यांनी मिजोरममधील आइजोलसह अनेक जिल्ह्यांतील शाळा व महाविद्यालयांना भेट दिली. त्यांनी ममित जिल्ह्यातील नवोदय विद्यालय, पीएम श्री नवोदय विद्यालय-थिंगसुलथलियाह, पीएम श्री केंद्रीय विद्यालय-जेमाबॉक आणि मिजोरम विद्यापीठात हँड्स-ऑन विज्ञान कार्यशाळा आयोजित केल्या. या कार्यक्रमांचा उद्देश विद्यार्थ्यांना वैज्ञानिक सिद्धांतांची सखोल समज देणे आणि विज्ञान व तंत्रज्ञानाला करिअरच्या दृष्टीने स्वीकारण्यासाठी प्रेरित करणे हा आहे.

हेही वाचा..

भक्तांच्या वाहनाला अपघात; ३ ठार, ९ जखमी

मणिपूर: बंदूकधार्‍यांनी कारमधील चार जणांवर गोळ्या झाडल्या!

बीएसएफ, लष्कराकडून घुसखोरीचा प्रयत्न उधळला

पुण्याच्या लोणी स्टेशन परिसरात झळकले इराणच्या खामेनींचे बॅनर, झेंडे!

प्रो. रवी पी. सिंग यांनी सांगितले की, या कार्यशाळा पारंपरिक वर्ग शिक्षणाच्या पलीकडे जाऊन विद्यार्थ्यांना वैज्ञानिक संकल्पना शोधण्यास प्रोत्साहित करतात. यामुळे विद्यार्थ्यांच्या विश्लेषणात्मक विचारसरणीचा विकास होतो आणि विज्ञान, तंत्रज्ञान, अभियांत्रिकी व गणित (STEM) क्षेत्रातील आवड वाढते. दररोज या कार्यक्रमांत तांत्रिक व अनौपचारिक सत्रांबरोबर रोमांचक वैज्ञानिक प्रयोगांचे प्रदर्शन केले जाते. त्यानंतर या प्रयोगांवर चर्चा होते आणि संबंधित वैज्ञानिक सिद्धांत शिकवले जातात. या सत्रांनी विद्यार्थ्यांमध्ये खोलवर उत्सुकता निर्माण केली.

विद्यार्थ्यांशी संवाद साधताना प्रो. सिंग यांनी त्यांना वैज्ञानिक व सर्जनशील विचारांनी समस्या सोडवण्यासाठी व नव्या प्रयोगांमध्ये पुढाकार घेण्यासाठी प्रोत्साहित केले. त्यांनी वैज्ञानिक पद्धती समजून घेण्यावर आणि स्वतः प्रयोग करण्यावर भर दिला. IIT दिल्लीच्या मते, या कार्यक्रमांना विद्यार्थ्यांबरोबरच शिक्षक व समुदायाकडूनही खूप सकारात्मक प्रतिसाद मिळाला आहे.