भारताचे माजी लष्करप्रमुख मनोज नरवणे यांनी हे स्पष्ट केले आहे की, भारत सरकारने चीन तणावाच्या काळात त्यांना एकटे सोडले नव्हते. विरोधी पक्षांनी यासंदर्भात जे आरोप केले ते त्यांनी स्पष्टपणे फेटाळून लावले. त्यांनी विविध वाहिन्यांना दिलेल्या मुलाखतीत सांगितले की, त्यांना सरकारचा पूर्ण पाठिंबा होता आणि गरज पडल्यास चीनी सैनिकांवर गोळीबार करण्याचे पूर्ण अधिकारही होते.
नरवणे यांना असा प्रश्न विचारण्यात आला की, चीनने भारताचा काही भाग गिळंकृत केला आहे असे आरोप विरोधकांकडून वारंवार केले जातात. त्यावर जनरल (निवृत्त) नरवणे म्हणाले की, तुम्ही पंतप्रधानांचे ऐकत नाही, तुम्ही संरक्षण मंत्र्यांचे ऐकत नाही, तुम्ही लष्करप्रमुखांचे ऐकत नाही. मग हा संभ्रम दूर करण्यासाठी चीनलाच विचारा की, नेमके काय झाले आहे?
ही प्रतिक्रिया काही महिन्यांपूर्वी झालेल्या संसदेतल्या वादानंतर आली आहे. ज्यात राहुल गांधी यांनी दावा केला होता की नरवणे यांच्या फोर स्टार्स ऑफ डेस्टिनी या अप्रकाशित पुस्तकात पंतप्रधानांनी “जो उचित समझो वो करो” असे सांगितल्याचे नमूद आहे.
ही घटना रेचिन ला, पँगाँग लेकजवळील तणावाच्या वेळी घडली होती, जिथे भारतीय आणि चीनी सैन्य आमनेसामने उभे होते. त्या वेळी भारतीय सैन्याने टँकसह उंच भागावर तैनाती केली होती. नरवणे यांनी स्पष्ट केले की, त्यांना मिळालेल्या सूचनांमध्ये कोणतीही अस्पष्टता नव्हती. त्यांच्या मते, परिस्थितीनुसार निर्णय घेण्याचे स्वातंत्र्य त्यांना देण्यात आले होते. “जमिनीवरील परिस्थिती आणि सैन्याची क्षमता मला अधिक चांगली माहिती होती, त्यामुळे मला पूर्ण अधिकार देण्यात आले,” असे त्यांनी सांगितले.
हे ही वाचा:
१५२ पैकी ११० जागांवर भाजपच… पहिल्या टप्प्यानंतर अमित शाह यांचा दावा
मायक्रोसॉफ्टकडून कर्मचाऱ्यांना स्वेच्छानिवृत्ती ऑफर
कच्च्या तेलाच्या किमती १०६ डॉलर्सच्या पुढे
“ही काय फलंदाजी?” पंतवर बांगरचे ताशेरे
त्यांनी राहुल गांधी यांच्या टीकेशी असहमती दर्शवली आणि सांगितले की, हा निर्णय सैन्यावर सरकारचा विश्वास दर्शवतो. “नेतृत्वाच्या स्थानावर असलेली व्यक्ती कधी कधी एकटी वाटू शकते, पण याचा अर्थ असा नाही की तिला सोडून दिले आहे. संपूर्ण देश आणि सैन्य तुमच्या पाठीशी असते,” असे ते म्हणाले.
नरवणे यांनी असेही सांगितले की भारतीय सैनिकांना स्वसंरक्षणासाठी गोळीबार करण्याचे अधिकार आधीपासूनच आहेत, त्यामुळे स्वतंत्र आदेशाची गरज नव्हती. “जर सैनिकांच्या सुरक्षिततेला धोका असेल तर ते गोळीबार करू शकतात, यात कोणतीही शंका नव्हती,” असे त्यांनी स्पष्ट केले. संघर्ष मोठ्या युद्धात बदलू शकला असता का, या प्रश्नावर त्यांनी सांगितले की हे केवळ तर्क आहे. मात्र, भारताने उंच ठिकाणे ताब्यात ठेवली आणि नंतर सामरिक फायद्याच्या स्थितीतून माघार चर्चेत यश मिळवले, असे त्यांनी नमूद केले.
त्यांनी या यशाचे श्रेय आपल्या अधीनस्थ कमांडरांना दिले. “त्यांच्या ठाम कृती आणि कठीण परिस्थितीत टिकून राहण्याच्या क्षमतेमुळेच आपल्याला वरचष्मा मिळाला,” असे ते म्हणाले.
त्यांच्या पहिल्या पुस्तकाबद्दल बोलताना त्यांनी सांगितले की ते सध्या संरक्षण मंत्रालयाच्या पुनरावलोकनाखाली आहे, त्यामुळे त्यावर सार्वजनिक टिप्पणी करणे योग्य ठरणार नाही. नरवणे यांचे नवीन पुस्तक दक्युरिअस अँड क्लासिफाइड प्रकाशित झाले असून त्यात सैन्याशी संबंधित कमी ज्ञात गोष्टी आणि अनुभवांचा समावेश आहे.
